ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ

ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Η νύχτα αγκαλιάζει προσευχόμενες ψυχές σαν βρεφικό νανούρισμα. Στο μικρό καθολικό, οι γέροντες ξαπλωμένοι στο έδαφος, παραδομένοι στην εικόνα του Νυμφίου αποκαθηλώνουν ικετευτικά τους συγνωστούς τους λογισμούς. Απόκοσμες εικόνες στο μικρό εκκλησάκι, αναπνέουν μέσα από την θυμιασμένη ομίχλη των παρακλητικών τους λόγων, μ' ένα τρακοσάρι κομποσκοίνι μετρούν ανάποδα τις μέρες, φτάνοντας ως την γέννησή τους. Ο παππά Διονύσης με αφημένο βλέμμα στην γη που περιμένει, σκύβει το κεφάλι στην ανατολή της μετανοίας του. Τί κόσμος τούτος Θεέ μου! Βαστάζουμε στις χούφτες μας την μάννα Ορθοδοξία και δεν θωρούμε το απροσμέτρητο κάλλος της και την εδόμυχη υπόστασή της. Όταν τρίζουν τα θολά τζάμια από τα σιδερένια παραθύρια, νομίζεις, πως χοροί αγίων ήλθαν για να συνεκκλησιαστούν με τους χοικούς, ταμένους αδελφούς τους. Ο πολυέλαιος γυρνοφέρνει κυκλικά απ' τον καπνισμένο τρούλλο, ο Παντοκράτορας κρατάει στο χέρι του την βραδυνή θυσία, αίνοι και ύμνοι γίνονται δώρα ευχαριστιακά στα πόδια του Θεού μας. Κι όταν τελειώνει η ακολουθία, σκυμμένα πρόσωπα προσμετρούν μ' ένα Κύριε ελέησον, τα ανεβαίνοντα βήματά τους. Μακρύς ακόμα ο δρόμος της σταυρικής θυσίας, ταιριάζει σε ορθοδόξους, να βλέπουν από μακρυά τον σταυρό, που θα κρεμάσουν πάνω του τ' απόκοσμα ονειρά τους. Ποθούμε Χριστό, Αυτόν, Εσταυρωμένο,εξαντλούμε τους ονειρεμένους πόθους μας στο κοινό ποτήριο, ακροβατούμε την θωριά μας ανάμεσα στην πτώση και την έγερση. Τελούμε πνευματικά ανάπηροι στο μακαρισμό του εξαρτημένου Εγώ μας, αναζητούμε την χαμένη αρτιμέλεια της υποστελλόμενης ψυχής μας, ανυπακούουμε στην υποκριτική στάση ζωής. Ο Χριστός δεν είναι αφηρημένη έννοια, είναι η Οδός και η Αλήθεια, η Αγάπη κι η Ζωή, το προσδωκόμενο όνειρο της αναστάσιμης ελπίδας. Έχουμε Εκκλησία να κλάψουμε τους δρόμους που δεν διαβήκαμε, κατέχουμε αγίους να κρεμάσουμε την απόμακρη ματιά μας, μια Παναγιά να πνίξουμε στον κόρφο της την εαλωμένη αθωότητα της παιδικής αμεριμνησίας μας, κι αγγέλλους τόσους, όσα είναι αυτά που χάσαμε, όσα είναι αυτά που ελπίζουμε, όσα είναι αυτά, που ίσως έρθουνε μια μέρα! Μπουσουλάμε γογγύζοντας στους εφάμαρτους δρόμους της υποκριτικής ζωής μας, έρπουμε γλοιωδώς στην λάσπη, που εωσφορικώς βαπτίσαμε πολιτισμένη κοινωνία. Επιτέλους να πάψουν αυτοί οι διαρκείς κύκλοι γύρω απ' τον ειδωλολάτρη εαυτό μας, το μεγαλείο του χριστιανού αναπαύεται στον προσευχητικό ξεσηκωμό και την ταπεινή μεγαλοσύνη. Η αγάπη μας είναι η σταυρική θυσία του εγώ μας στην δηθενικότητα των άλλων, ο σταυρός μας είναι τα ζυγιστικά του Πατρός που σβήνουν με γομολάστιχα τις μεγαλεπίβολες, θηριώδεις αμαρτίες μας. Και η ελπίδα μας φοράει τα καλά της μπροστά στο αιματοβαμμένο δισκοπότηρο του αμνοικού Ιησού μας. Τα βράδυα αιωρούνται χαροποιά στα γράμματα της αγιοπνευματικής Αλφαβήτας, ζωγραφίζουν την Πίστη ως έκθαμβο, αγιοπρεπές θήλυ, που ίσταται σε συννεφοσκεπούσα ομίχλη, πάνω από τα μικροκαμωμένα σπίτια των ανθρώπων. Πορφυροφορούσα κόρη, που χάσκει με χαμόγελο και κορομηλένια μάγουλα, που ροδακινίζουν στην παρακλητική αγάπη των πιστών. Η Πίστη είναι αναγεννητικό επίθεμα στις πληγές της αμαρτίας, δροσερή ανάσα στην πνευματική άπνοια των φιλόνικων ανθρώπων, σουλατσάρει σε χλοερούς, φρεσκοσκαμμένους κήπους και περιβόλια που μεθούν στην αρχοντιά των λουλουδιών. Βαστάει στα χέρια της τα εύοσμα βασιλικά των Χριστοφόρων λόγων, λούζεται μακάρια στην μετάνοια ενός αλλόφρονα, που ανακαλύπτει πάνω της τον μυρίπνοο Παράδεισο της συστελλόμενης ψυχής. Η Πίστη Θε μου είναι τα χρυσαφένια στάρια του χωριού, που μικρά, βάζαμε τρεχάλα ανάμεσα στα ξεραμένα στάχυα και τ' αγάθια του αγρού, το ανταριασμένο βουιτό από τους μεγαλοδύναμους ήχους των ελάτων, που στέκονται πάντα όρθια, νοικοκύρηδες, φρεσκοπλυμμένοι χωρικοί, που τις Κυριακές παίρνουν τα δύσβατα μονοπάτια για την εκκλησιά των Παμμεγίστων Ταξιαρχών!Βλέπαμε την Πίστη να σιγοντάρει στο αναλόγιο, εκείνον τον ταπεινό, ολιγογράμματο ιερέα, που έβγαινε στον άμβωνα να μοιράσει τ' αντίδωρα κρίνα της ανυπέρβλητης αγάπης. Ύστερα βοηθούσε στα χωράφια την μαυροφορεμένη χήρα, που πριν να σπείρει τον καρπό στα σκαλισμένα αυλάκια, σταύρωνε με το χέρι της το αγιασμένο χώμα ,ράντιζε με αγιασμό εκείνον τον πολύχρωμο, ταιριαστό μπαχτσέ με τις ντάλιες, τους κατιφέδες και τους κρίνους. Η Πίστη πάλι κατοικεί στα αδύναμα σπίτια των φτωχών, κάθεται στο τραπέζι με τα αλάδωτα ρεβύθια, τις ελιές και το αχνισμένο, ζυμωτό ψωμί, χορταίνει τα στόματα με μοσχοθυμιασμένες ευλογίες και απόκοσμες παραινέσεις της ερήμου. Σκάει χαμόγελο στην βρεφική αγνότητα Χριστούλιδων μικρών! Η Πίστη δεν λέει ψέμματα στα χείλη των παιδιών, παίζει κυνηγητό με την ταπείνωση και κρυφτό με την ντροπή. Στέκει προσευχητικά μετέωρη σε νηπιακούς ασπασμούς και ανυπόκριτες, παιδικές προσευχές,είναι το θεικό αντίδοτο στο διάβα μιας φουσκοθαλασσιάς ζωής. Το υπέρμαχο δοξάρι στην ηδύχοη πνοή του ουρανού, η υπογραφή του Θεού στην μετάνοια του πιστού. Μακάριοι αυτοί που την βρήκαν να τους περιμένει με το πρωινό ξύπνημα της αυγής και την εσπερινή δύση του ηλίου. Φθινόπωρο 2013. Γιώργος Δ. Δημακόπουλος. Δημοσιογράφος. Icon by Serhei Vandalovskiy.

A.

B.

Κυριακή, 30 Αυγούστου 2015

Ο ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΠΟΥ ΕΚΑΝΕ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΟ ΜΕ ΦΡΑΚΟ


 

Ὁ μοναχὸς ἄναψε μερικὰ κεριὰ μπροστὰ στὴν κλειστὴ ὡραία πύλη.Πιάσαμε θέσεις στὸ χορό.Τὰ κεριὰ φώτιζαν πένθιμα τὶς τρυπημένες ἀπ᾿ τὶς ξιφολόγχες παλιὲς εἰκόνες.Ὁ ὄρθρος ἄρχισε.Ὁλάκερη ἡ ρωσικὴ γῆ σκίρτησε στὸ ἄκουσμα τοῦ ἀρχαίου κανόνα τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος:«Τῷ τὴν ἄβατον κυμαινομένην θάλασσαν θείῳ αὐτοῦ προστάγματι ἀναξηράναντι...».Ἦταν σούρουπο.Ὁ γερο-Σωφρόνιος κι ὁ ἐγγονός του,ὁ ὀκτάχρονος Πετράκης,προχωροῦσαν μέσα στὸ δάσος.Ὁ παπποὺς εἶναι τυλιγμένος μὲ τὴ ζεστὴ κάπα του.Τὸν ἔχουν πάρει πιὰ τὰ χρόνια.Καμπούριασε.Τὰ γένια του γίνανε κάτασπρα—τοῦ τ᾿ ἀνακατώνει τώρα ὁ ἀνοιξιάτικος ἄνεμος.Ὁ Πέτρος βαδίζει πίσω ἀπ᾿ τὸν παπποῦ.Φοράει κι αὐτὸς κάπα.Τὸ κεφαλάκι του εἶναι καλυμμένο μὲ τὸ γούνινο σκοῦφο τοῦ πατέρα του, ποὺ τοῦ πέφτει πολὺ μεγάλος καὶ τοῦ κρύβει σχεδὸν τὰ μάτια.



Στὸ χέρι τοῦ κρατάει ἕνα κλαδὶ ἰτιᾶς,ποὺ εὐωδιάζει.Τὸ δάσος βουίζει παράξενα.Ὁ μικρὸς σταματάει κι ἀφουγκράζεται:—Παππού!...Ἀκοῦς;...Χτυπᾶνε καμπάνες!...—Ἔτσι κάνει τὸ δάσος, παιδί μου,τώρα τὴν ἄνοιξη,μὲ τὸν ἀέρα.Χτυπάει ἡ καμπάνα τοῦ Κυρίου...—Στὴν ἐκκλησία πᾶμε,παππού;—Στὴν ἐκκλησία,ἀγάπη μου,στὸν πασχαλινὸ ὄρθρο!—Μὰ ἀφοῦ κάηκε,παππού!Δὲν τὴν κάψανε τὸ καλοκαῖρι;Μόνο τοῦβλα καὶ καμένα ξύλα ἀπομείνανε...—Αὐτὸ δὲν ἔχει σημασία!ἀποκρίθηκε σοβαρὰ-σοβαρὰ ὁ Σωφρόνιος.—Ἄλλο καὶ τοῦτο!...μονολογεῖ ἀπορημένος ὁ μικρός.Ἐκκλησία δὲν ὑπάρχει,κι ἐμεῖς πᾶμε στὴν ἐκκλησία! Μήπως ἔπαθε τίποτα ὁ παππούς;Τσάμπα χαλᾶμε τὰ παπούτσια μας...Ἡ μαυρισμένη καὶ ἐρειπωμένη ἐκκλησία φάνηκε ἀνάμεσα σὲ καμένες σημύδες.Παπποὺς κι ἐγγονὸς σταυροκοπήθηκαν.—Νὰ λοιπόν,ἤρθαμε... μουρμούρισε ὁ Σωφρόνιος καὶ ξέσπασε σὲ λυγμούς.Γιὰ πολλὴ ὥρα στεκόταν μὲ κατεβασμένο τὸ κεφάλι καὶ κρεμασμένα τὰ χέρια.Εἶχε πέσει πιὰ ἡ νύχτα—ἡ κρύα ἀλλὰ ἥσυχη πασχαλιάτικη νύχτα.Ὁ Σωφρόνιος ἔβγαλε ἀπὸ τὸ σακοῦλι του ἕνα χοντρὸ κερί,τὸ ἄναψε,τὸ στερέωσε πάνω σὲ μιὰ μεγάλη πέτρα,ἐκεῖ,στὰ χαλάσματα...καὶ προσευχήθηκε γιὰ λίγο νοερά.Μετὰ ἔψαλε μὲ τὴ σπασμένη τοῦ φωνή:—Χριστὸς ἀνέστη ἐκ νεκρῶν...Ἀντάλλαξε μὲ τὸν ἐγγονό του τὸν ἀναστάσιμο ἀσπασμό.Ἀναστέναξε καὶ κάθισε σ᾿ ἕνα καμένο κούτσουρο.—Ναί...Ἑξήντα χρόνια ἐρχόμουν ἐδῶ,σ᾿ αὐτὴ τὴν ἐκκλησία...μαζὶ μὲ τὸν πατέρα μου,ὅσο ζοῦσε,καὶ μετὰ μόνος...Νά,ἐδῶ ὑπῆρχε ἡ εἰκόνα τοῦ ἁγίου Νικολάου...Στὸ ἕνα του χέρι ὁ ἅγιος Ἱεράρχης κρατοῦσε μία ἐκκλησούλα,καὶ στὸ ἄλλο ἕνα ξίφος...θαυματουργός!Ὅ,τι κι ἂν τοῦ ζητοῦσες,θὰ σοῦ τὸ ἔκανε!...Καλὸς ὁ Ἱεράρχης μας,γρήγορος στὴ βοήθεια,ταχὺς στὶς πρεσβεῖες!...Τώρα...τί νὰ πεῖ κανείς...Ἐδῶ, ἀγάπη μου,ἦταν ἡ ἁγία Τράπεζα... Ἔλα,γονάτισε καὶ προσκύνησε,καλό μου παιδί...Ἔτσι λοιπόν...Ἄχ,Πετράκη, Πετράκη μου!...Ἄρχισε πάλι νὰ κλαίει ὁ Σωφρόνιος.Δὲν εἶπε τίποτε ἄλλο.Ἔμεινε ἐκεῖ καθισμένος καὶ ἀμίλητος ὡς ἀργὰ—τόσο,ποὺ ὁ Πετράκης νύσταξε καὶ θέλησε νὰ κοιμηθεῖ.Κάθισε δίπλα στὸν παππού,ἔγειρε τὸ κεφαλάκι στὰ γεροντικά του γόνατα κι ἔκλεισε τὰ μάτια.Κι ὁ παπποὺς τράβηξε τὴν κάπα του καὶ τὸν σκέπασε...«Ὁ Χριστὸς μὲ φράκο».Φαίνεται πὼς εἶχαν σχεδιάσει ἀπὸ καιρὸ νὰ κάνουν ἀντιπερισπασμὸ στὴ νυχτερινὴ ἀκολουθία τῆς Ἀναστάσεως.Ὁλόκληρη τὴ Μεγάλη Ἑβδομάδα ἦταν ἀναρτημένα πλακὰτ σ᾿ ὅλα τὰ κεντρικὰ καὶ πολυσύχναστα σημεῖα τῆς πόλης:Ὄρθρος τῆς Κομσομόλ!Ἀκριβῶς στὶς 12 τὰ μεσάνυχτα! Ἐλατὲ νὰ δεῖτε τὴ νέα κωμῳδία τοῦ Ἀντώνη Ἰζιούμωφ,''Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΜΕ ΦΡΑΚΟ''.Στὸν κεντρικὸ ρόλο,ο ἠθοποιὸς τοῦ θεάτρου Μόσχας Ἀλέξανδρος Ροστόβτσεφ.Χείμαρρος εὐφυολογίας!Τρελλὸ γέλιο!Τὸ βράδυ τοῦ Μεγάλου Σαββάτου,ἡ δημοτικὴ μπάντα πέρασε ἀπ᾿ ὅλους τοὺς δρόμους τῆς πόλης, καλώντας τὸ λαὸ στὴν παράσταση.Μπροστὰ ἀπὸ τοὺς ὀργανοπαῖχτες πήγαινε ἕνας σωματώδης νεαρός με ἱερατικὴ ἀμφίεση καὶ καλυμμαύχι.Κρατοῦσε ἕνα πλακὰτ σὰν λάβαρο,ὁποὺ ἦταν ζωγραφισμένος ὁ Χριστὸς μὲ φράκο καὶ ψηλὸ καπέλο!Στὰ πλάγια βάδιζαν κομσομόλοι μὲ ἀναμμένες δᾴδες.Ὅλη ἡ πόλη εἶχε σηκωθεῖ στὸ πόδι.Πλῆθος ἄρχισε νὰ καταφθάνει στὸ θέατρο.Πάνω ἀπὸ τὴν κεντρικὴ εἴσοδό του ἔγραφε μὲ κόκκινα φωτεινὰ γράμματα:Στὴ μεγάλη αἴθουσα τὰ μεγάφωνα μετέδιδαν ραδιοφωνικὴ ὁμιλία ἀπὸ τὸ σταθμὸ τῆς Μόσχας μὲ θέμα: «Ὁ αἰσχρὸς ρόλος τοῦ χριστιανισμοῦ στὴν Ἱστορία τῶν λαῶν».Ὅταν σταμάτησαν τὰ μεγάφωνα,ἡ χορωδία τῶν κομσομόλων,μὲ συνοδεία ἀκορντεόν,ἄρχισε νὰ τραγουδάει:Μὲ τὴν προσευχὴ δὲ βλέπω προκοπή.Σβησμένο εἶναι τὸ χέρι μου.Δὲ θέλω,ὄχι, τὸν προφήτη Ἠλία!Δῶστε μου τὸ φῶς τοῦ Ἠλία!...Ὑπονοοῦν τὸν Λένιν, τοῦ ὁποίου ὁ πατέρας λεγόταν Ἠλίας.Τὸ πλῆθος ξέσπασε σὲ ἀλαλαγμούς,βρισιὲς καὶ χαχανητά.Ἔβαλαν τὰ χέρια στοὺς γοφούς,ἔτριξαν τὰ δόντια,βρυχήθηκαν:—Κι ἄλλο, παιδιά!Πιὸ ἄγρια!Βαρᾶτε!......Τρεῖς γριὲς ψωμολυσσιάρες.Δυο σαρακιασμένοι γέροι.Ἄδειο,ἄδειο τὸ ἐκκλησάκι.Δὲν μαζεύει πιὰ πεντάρα!...—Πιὸ δυνατά!Δῶστε του!Πιὸ ζωντανά!...Ἄχ,αὐγουλάκι μου δὲν ἔχεις τσουγκριστεῖΜὲ πόσες θεϊκὲς κουταμάρες ἔχουμε ποτιστεῖ!...—Πιό δυ-να-τά!Καὶ πιὸ σκληρά!Πλησίαζαν μεσάνυχτα.Ἀπὸ τὴ μικρὴ ἐκκλησούλα,ποὺ ἦταν κοντὰ στὸ θέατρο, βγῆκαν οἱ πιστοὶ γιὰ τὴν τελετὴ τῆς Ἀναστάσεως.Σκοτάδι.Οἱ ἄνθρωποι δὲν ξεχωρίζουν—μονάχα οἱ φλογίτσες τῶν κεριῶν,ποὺ τρεμόπαιζαν καὶ προχωροῦσαν ἀργὰ-ἀργά.«Τὴν ἀνάστασίν σου,Χριστὲ Σωτήρ,ἄγγελοι ὑμνοῦσιν ἐν οὐρανοῖς...»Σὰν εἶδαν τὴ λιτανεία οἱ κομσομόλοι,ξελαρυγγιάστηκαν στὰ γιουχαΐσματα καὶ τὰ σφυρίγματα.Τό ᾿στησαν πάλι στὸ τραγούδι:Ἔ,σύ, μηλαράκι μου,κυλίσου.Ὁ δρόμος εἶναι γλιστερὸς.Παράσυρε ὅλους τοὺς ἁγίους Πάσχα τῶν κομσομόλων.Οἱ φλόγες τῶν κεριῶν ἦταν τώρα ἀκίνητες μπροστὰ στὴν εἴσοδο τοῦ ναΐσκου.Ἀπὸ κεῖ ἦρθε ἡ ἀπόκριση στὸ τραγούδι τῶν κομσομόλων:«Χριστὸς ἀνέστη ἐκ νεκρῶν θανάτῳ θάνατον πατήσας καὶ τοῖς ἐν τοῖς μνήμασι ζωὴν χαρισάμενος»!Ἡ μεγάλη αἴθουσα τοῦ θεάτρου ἦταν γεμάτη κόσμο.Ἡ παράσταση ἄρχισε...Πράξη πρώτη:Πάνω στὴ σκηνὴ εἶχαν ἀναπαραστήσει τὸ ἱερὸ ἑνὸς ναοῦ. Στὴν ὑποτιθέμενη ἁγία τράπεζα βρίσκονταν μπουκάλια μὲ κρασὶ καὶ μεζέδες. Ὁλόγυρα,σὲ ψηλὰ καθίσματα—αὐτὰ ποὺ ἔχουν στὰ μπὰρ—ἦταν καθισμένοι οἱ ἠθοποιοί,ντυμένοι μὲ ἱερατικὰ ἄμφια.Τσούγκριζαν καὶ ἔπιναν μὲ ἅγια ποτήρια. Κάποιος ἄλλος,μὲ διακονικὸ στιχάρι,ἔπαιζε φυσαρμόνικα.Στὸ πάτωμα κάθονταν σταυροπόδι μερικὲς τάχα καλόγριες κι ἔπαιζαν χαρτιά.Οἱ θεατὲς ἔσκαγαν στὰ γέλια.Κάποιος ζαλίστηκε.Τὴν ὥρα ποὺ τὸν ἔβγαζαν ἀπὸ τὴν αἴθουσα,βρυχιόταν σὰν θηρίο,γελώντας ἄγρια καὶ κουνώντας τὸ κεφάλι,μὰ ἔχοντας τὸ βλέμμα πάντα καρφωμένο στὴ σκηνή,οἱ παράξενοι μορφασμοὶ τοῦ χλωμοῦ προσώπου του προκάλεσαν περισσότερο γέλιο...Στὸ διάλειμμα οἱ ὑπεύθυνοι τῆς παραστάσεως ἔλεγαν:—Ὅσα εἴδατε εἶναι μόνο τὰ λουλούδια,καρποὶ θά ᾿ρθουν σὲ λίγο.Περιμένετε...Στὴ δεύτερη πράξη θὰ βγεῖ ὁ Ροστόβτσεφ,καὶ τότε πραγματικὰ θὰ τρελαθεῖτε!...Πράξη δεύτερη:Ὁ διάσημος ἠθοποιὸς παρουσιάστηκε στὴ σκηνὴ κάτω ἀπὸ θύελλα ζητωκραυγῶν καὶ χειροκροτημάτων.Φοροῦσε μακρύ,λευκὸ χιτῶνα καὶ στὰ χέρια του κρατοῦσε χρυσὸ Εὐαγγέλιο.Παρίστανε τὸ Χριστό. Σύμφωνα μὲ τὸ ἔργο,ἔπρεπε νὰ διαβάσει δυὸ στίχους—μονὸ δυὸ στίχους—ἀπὸ τοὺς Μακαρισμούς.Πλησίασε ἀργά,μὲ ἱεροπρέπεια,σ᾿ ἕνα ἀναλόγιο καὶ ἀκούμπησε τὸ Εὐαγγέλιο.Μὲ τὴ βαθιά,κυματιστὴ φωνή του ἀναφώνησε:-Πρόσχωμεν!Στὴν αἴθουσα ξαφνικὰ βασίλεψε ἀπόλυτη σιωπή.Ὁ Ροστόβστεφ ἄνοιξε τὸ ἱερὸ βιβλίο καὶ ἄρχισε νὰ διαβάζει:—Μακάριοι οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι, ὅτι αὐτῶν ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν...Μακάριοι οἱ πενθοῦντες,ὅτι αὐτοὶ παρακληθήσονται...Στὸ σημεῖο αὐτὸ ἔπρεπε νὰ σταματήσει.Ἐδῶ ἀκριβῶς θὰ ἀπάγγελλε ἕναν φοβερό,χλευαστικό,βλάσφημο μονόλογο,ποὺ θὰ τελείωνε μὲ τὴ φράση:«Φέρτε μου τὸ φράκο καὶ τὸ καπέλλο!»Δὲν ἔγινε ὅμως αὐτό!Ὁ ἠθοποιὸς ἀπροσδόκητα σωπαίνει.Καὶ ἡ σιωπή του κρατάει τόσο πολύ,ποὺ ἀπὸ τὰ παρασκήνια ἀρχίζουν ν᾿ ἀνησυχοῦν.Τοῦ ὑπαγορεύουν τὰ λόγια ποὺ ἔπρεπε νὰ πεῖ,τοῦ κάνουν ἀπεγνωσμένα νοήματα...αὐτὸς ὅμως στέκεται σὰν μαρμαρωμένος. Δὲν ἀκούει,δὲν βλέπει,δὲν καταλαβαίνει τίποτα.Τέλος, σὲ μιὰ στιγμή, συνταράζεται ὁλόκληρος.Μὲ τρομαγμένο βλέμμα κοιτάζει τὸ ἀνοιχτὸ Εὐαγγέλιο. Τὰ χέρια του τραβᾶνε σπασμωδικὰ τὸ χιτῶνα.Τὸ πρόσωπό του ἀλλοιώνεται.Στυλώνει τὰ μάτια στὸ βιβλίο καὶ ἀρχίζει πρῶτα νὰ ψιθυρίζει κι ἔπειτα νὰ διαβάζει ὅλο καὶ πιὸ δυνατά:—Μακάριοι οἱ πεινῶντες καὶ διψῶντες τὴν δικαιοσύνην,ὅτι αὐτοὶ χορτασθήσονται.Μακάριοι οἱ ἐλεήμονες,ὅτι αὐτοὶ ἐλεηθήσονται...Εἶναι ἀπίστευτο:Στὸ θέατρο,ποὺ πρὶν ἀπὸ λίγο τὸ δονοῦσαν οἱ βλαστήμιες καὶ οἱ ἐμπαιγμοί,ἐπικρατεῖ τώρα νεκρικὴ σιγή.Καὶ μέσα σ᾿ αὐτὴ τὴ σιγὴ κυκλοφοροῦν,σὰν τὶς πασχαλινὲς λαμπάδες ὁλόγυρα στὴν ἐκκλησία,τὰ λόγια τοῦ Χριστοῦ:—Ὑμεῖς ἐστε τὸ φῶς τοῦ κόσμου... ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν... προσεύχεσθε ὑπὲρ τῶν ἐπηρεαζόντων ὑμᾶς καὶ διωκόντων ὑμᾶς...Ὁ Ροστόβτσεφ διάβασε ἀργὰ καὶ καθαρὰ ὁλόκληρο τὸ πέμπτο κεφάλαιο τοῦ κατὰ Ματθαῖον εὐαγγελίου,καὶ κανένας δὲν κουνήθηκε,κανένας δὲν διαμαρτυρήθηκε. 



Μήπως ἡ ἱερόσυλη μεταμόρφωση τοῦ ἠθοποιοῦ εἶχε ἀποκαταστήσει μπροστὰ στὰ μάτια τους—ὅπως, ἄλλωστε,καὶ στοῦ ἴδιου τὰ μάτια—τὴ γκρεμισμένη εἰκόνα τοῦ ζωντανοῦ Κυρίου;...Στὰ παρασκήνια ἀκούγονταν δυνατοὶ ψιθυρισμοὶ καὶ νευρικοὶ βηματισμοί.Δὲν εἶναι δυνατόν!Θ᾿ἀστειεύεται ὁ Ροστόβτσεφ!Κάποιο κόλπο σκαρώνει!Νά,τώρα,ὅπου νά ᾿ναι,μ᾿ ἕνα χτύπημα στὰ γόνατα,μὲ δυό του λέξεις,θὰ ξεσηκώσει τὸ κοινό!θὰ τοὺς κάνει νὰ χτυπιοῦνται!...Μὰ στὴ σκηνὴ ἔγινε κάτι ἀκόμα πιὸ ἀπροσδόκητο,ποὺ ἔκανε ἀργότερα ὁλόκληρη τὴ χώρα νὰ τὸ συζητάει:Ὁ Ροστόβτσεφ σχημάτισε μ᾿ εὐλαβικὴ ἐπίδεκτικότητα πάνω στὸ σῶμα του τὸ σημεῖο τοῦ σταυροῦ,καὶ εἶπε:-Μνήσθητί μου,Κύριε,ὅταν ἔλθῃς ἐν τῇ βασιλείᾳ σου!...Κάτι ἀκόμα πῆγε νὰ πεῖ,ἀλλὰ τὴ στιγμὴ ἐκείνη κατέβασαν τὴν αὐλαία.Μετὰ ἀπὸ λίγα λεπτά,μιὰ νευρικὴ φωνὴ ἀνακοίνωσε ἀπὸ τὰ μεγάφωνα:-Λόγω ξαφνικῆς ἀσθένειας τοῦ συντρόφου Ροστόβτσεφ,ἡ σημερινὴ θεατρικὴ παράσταση ματαιώνεται!...ΤΕΛΟΣ.



Σημείωση:Το κείμενο είναι απόσπασμα από το βιβλίο ''ΤΟ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΡΑΒΔΙ'' του Βασιλείου Νικηφόρωφ-Βόλγιν.Απὸ το 1921 ο νεαρὸς εμιγκρὲς άρχισε να δημοσιεύει άρθρα και δοκίμια σε περιοδικὰ και εφημερίδες με το ψευδώνυμο Βόλγιν (επειδὴ ο μεγάλος ρωσικὸς ποταμὸς Βόλγας σχετιζόταν με τις παιδικές του αναμνήσεις).Το 1937 κυκλοφόρησε το βιβλίο του «Τα ονομαστήρια της γης» και τὸ 1938 «Το οδοιπορικὸ ραβδί».Η επιβολή του κομμουνιστικού καθεστῶτος και στην Εσθονία,μετὰ την κατάληψή της απὸ τα σοβιετικὰ στρατεύματα (1940),τον αναγκάζει να σταματήσει την δημοσιογραφικὴ-συγγραφικὴ δραστηριότητά του. Ένα τρίτο βιβλίο του με τον τίτλο «Αρχαία πόλη», που απὸ το 1939 ετοιμαζόταν να εκδοθεί,δεν θα δει τελικὰ το φως της δημοσιότητας.Τον Μάιο του 1941,ενώ δουλεύει σε ναυπηγείο,συλλαμβάνεται απὸ την μυστικὴ αστυνομία και φυλακίζεται με την κατηγορία της αντισοβιετικής προπαγάνδας.Λίγο αργότερα μεταφέρεται στο Κύρωφ (Βιάτκα),όπου δικάζεται και καταδικάζεται σε θάνατο.Εκτελέστηκε με τουφεκισμὸ στις 14 Δεκεμβρίου του 1941 σαν εχθρὸς του λαού...!Το πρώτο μέρος του βιβλίου περιλαμβάνει το αυτοτελὲς έργο του συγγραφέα «Το οδοιπορικὸ ραβδί».Πρόκειται για άτακτες ημερολογιακὲς σημειώσεις ενὸς αγνώστου ρώσου ιερέα,που ἔζησε στο πρώτο μισὸ τοῦ 20ού αιώνα,και που αποτύπωσε στο χαρτὶ βιώματα και γεγονότα της ζωής του,λίγο πρὶν και μετὰ την οκτωβριανὴ επανάσταση!...Το δεύτερο μέρος περιέχει τέσσερα κείμενα-μαρτυρίες, όπου ο συγγραφέας περιγράφει,είτε προσωπικὲς μετεπαναστατικὲς εμπειρίες του, είτε άλλα περιστατικά,που πληροφορήθηκε απὸ τους πρωταγωνιστές τους ή απὸ αυτόπτες μάρτυρες-το τελευταίο μάλιστα,έχει γίνει πλατιὰ γνωστὸ εδώ και δεκαετίες,όχι μόνο μέσα στην Ρωσία,αλλὰ κι έξω απὸ τα σύνορά της.Εισαγωγή κειμένου στο μονοτονικό σύστημα,τίτλος και επιμέλεια κειμένου ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.


Βασιλείου Νικηφόρωφ-Βόλγιν 


ΤΟ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΡΑΒΔΙ

 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου