Παρασκευή 15 Μαρτίου 2024

Κ. Γ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ: «ΟΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΘΛΙΨΕΙΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΠΑΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ» (ΜΕΡΟΣ ΕΝΑΤΟΝ)

 



Αποσπασματικές αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλου:
«Οι Δοκιμασίες και οι Θλίψεις στη ζωή μας κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας»,
εκδόσεις «Φωτοδότες», 4η έκδοση, σελ 78-83.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ»





Πρόλογος


Οι δοκιμασίες και οι θλίψεις, μας επισκέπτονται όλους! Άλλους λίγο και άλλους πολύ. Άλλους συχνά κι άλλους σε αραιότερα χρονικά διαστήματα. Κάποτε μοιάζουν δυσβάστακτες, ακόμη δε και ανυπόφορες! Πολλές φορές δε αιφνιδιαζόμαστε μ' αυτές, σαστίζουμε, τα χάνουμε, απογοητευόμαστε, απελπιζόμαστε, χανόμαστε! Σε κάθε περίπτωση λυπούμαστε, αλλάζει η ψυχική μας διάθεση, χάνουμε την ηρεμία μας, δεν ξέρουμε τι να κάνουμε, ενώ χίλιες δυο σκέψεις περνούν απ' το μυαλό μας! Να σαν κι αυτές: Γιατι να μου συμβεί αυτό; Καλά δεν ήταν όλα στη ζωή μου μέχρι τώρα; Δεν μ' αγαπάει πια ο Θεός; Γιατι με τιμωρεί; Γιατι μου στερεί αυτό ή εκείνο; Μα εγώ είμαι καλός άνθρωπος. Του το ζητούσα αυτό ή Του έλεγα να μη μου το στερήσει, κι όμως δεν με άκουσε! Και γιατι τόσοι άλλοι τα έχουν όλα, ευτυχούν, ιδιαίτερα δε εκείνοι που δεν είναι ευλαβείς και καλοί άνθρωποι; Κι ακόμη! Χίλιοι είναι οι προβληματισμοί στο «τι κάνω τώρα»; Πως να αντιμετωπίσω την κατάσταση που με βρήκε; Σε ποιους να καταφύγω; Ποια μέσα και τρόπους να χρησιμοποιήσω; Ανθρώπινα όλα τους! Κι ο καθένας θα μας πει το κάθε τι, οι φίλοι μας και πρόσωπα που μας αγαπούν θα μας συμβουλεύσουν για το ένα ή το άλλο, ως και αντικρουόμενα πράγματα ενδέχεται να ακούσουμε, ή θα προσπαθήσουν όπως-όπως να μας παρηγορήσουν, ή και να μας δώσουν πράγματι ένα χέρι βοήθειας. Ωστόσο όλα αυτά, μπορεί σε κάποιο βαθμό να μας ανακουφίζουν, όμως σε ποιο βαθμό πράγματι μας βοηθούν και μας οικοδομούν; Κι έτσι σκεφθήκαμε τους Πατέρες! Αυτούς που οικοδόμησαν και στήριξαν μοναδικά την Εκκλησία. Αυτούς που τόσο πολύ υπέφεραν ο καθένας τους προσωπικά, από ένα πλήθος δοκιμασιών και θλίψεων, όπως και ο Κύριός μας Τον οποίο τόσο πολύ αγάπησαν και υπηρέτησαν, στον οποίο τόσο πολύ αφιερώθηκαν. Λοιπόν, στ' αλήθεια, τι λένε οι Πατέρες επί όλων αυτών; Ποια είναι η θέση τους για το μεγάλο αυτό θέμα, πως οι ίδιοι το αντιμετώπιζαν, πως οικοδομούσαν τους πιστούς της εποχής τους, αλλά κι όλους τους πιστούς έκτοτε; Ενσκήψαμε στα συγγράμματά τους, την αποκαλούμενη Πατρολογία, σταχυολογήσαμε ό,τι βρήκαμε γραμμένο σ' αυτήν κατά το δυνατόν, το ταξινομήσαμε σε ενότητες, το χωρίσαμε σε κεφάλαια και πολλές παραγράφους, προβήκαμε σε πλήθος υπογραμμίσεων και γενικά σε ό,τι κρίναμε πρακτικό και χρήσιμο προκειμένου το κείμενο να είναι απλό, άνετο στη μελέτη και εύληπτο, ώστε καθένας μας -ακόμη δε και ο ολιγογράμματος- να χαρεί τα αναγραφόμενα, να παρηγορηθεί, να οικοδομηθεί και να πάρει τις αποφάσεις που πρέπει, στις δύσκολες εκείνες ώρες των δοκιμασιών και των θλίψεων. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι Πατέρες περισσότερο χρησιμοποιούν τον ευρύτερο όρο «θλίψεις» στον οποίο περιλαμβάνουν τα πάντα. Δηλαδή τις κάθε είδους δοκιμασίες, τις ασθένειες, τις όποιες συμφορές, ακόμη δε και το πένθος! Είναι, πράγματι, εντυπωσιακή η σοφία τους, η έμπνευσή τους, το πλήθος των παραδειγμάτων που χρησιμοποιούν, αλλά και οι αναφορές τους στην Αγία Γραφή απ' όπου αντλούν τα πάντα, προκειμένου να βοηθήσουν τον κάθε πιστό. Στ' αλήθεια η μελέτη των κειμένων τους είναι απολαυστική, δίνει πολύ ενθουσιασμό κι ελπίδα, κατατοπίζει απολύτως, οπωσδήποτε οικοδομεί. Αλλά και αν κάποια σημεία είναι δύσκολα για κάποιον, ας τα μελετήσει πάλι και πάλι, ας μην απογοητευθεί, κι ας συνεχίσει με τα επόμενα. Δεν είναι καλό να αφήσει την τόσο εποικοδομητική μελέτη του βιβλίου, για μια δύσκολη παράγραφο, ας πούμε. Ελπίζουμε ότι ο φίλος αναγνώστης, πράγματι θα βρει χρήσιμη αυτή την προσπάθεια και θα ωφεληθεί πολύ. Όπως ωφεληθήκαμε κι εμείς κι απ' αυτήν ακόμη την συγγραφή του κι ενώ βρισκόμαστε σε καιρό δοκιμασίας...



Κ.Γ.Π.






ΟΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΘΛΙΨΕΙΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ





 ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΠΑΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ




Οι σκοποί τους



ε. Για το επιτύχουμε μεγαλύτερα κατορθώματα και έπαθλα!


Τονίζει ο Άγ. Ιω. Χρυσόστομος:


«Όπου υπάρχει θλίψη, εκεί υπάρχει οπωσδήποτε η σωτηρία, εκεί η άνεση, εκεί οπωσδήποτε τα μεγάλα κατορθώματα...»


[Απ' την Η' Ομιλία του «ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΡΟΣ ΕΦΕΣΙΟΥΣ»]


Κι αλλού αναφέρει:

«Γι' αυτό υπάρχουν δοκιμασίες, θλίψεις, σώμα θνητό και οι πολλές καταστάσεις των πραγμάτων, γι' αυτό υπάρχουν κακουχίες κι ασθένειες, για να συγκρατούν ως μύρια χαλινάρια την ψυχή που εύκολα κυριεύεται απ' την υπερηφάνεια και την υπεροψία. Μη λοιπόν κυριεύεσαι, αγαπητέ, από ταραχή όταν δέχεσαι δοκιμασίες, αλλ' ενθυμούμενος τα λόγια του Προφήτη «Υπήρξε μεγάλη ευεργεσία για μένα το ότι με ταπείνωσες, για να χωρίσω έτσι τις εντολές Σου» (Ψαλμ. 118,7), να δέχεσαι σαν φάρμακο τη συμφορά και να χρησιμοποιείς όπως πρέπει τη δοκιμασία, και θα μπορέσεις έτσι να επιτύχεις μεγαλύτερη ανάπαυση απ' αυτήν. [Απ' την Ομιλία του «ΕΙΣ ΤΟΝ ΡΚΒ' ΨΑΛΜΟΝ»]


Στην Οσία Ολυμπιάδα δε, τονίζει:


«Όσο πολλαπλασιάζονται οι θλίψεις, τόσο τα βραβεία γίνονται αφθονότερα. Όσο πιο πολύ ο χρυσός μένει στη φωτιά, τόσο καθαρότερος γίνεται. Όσο μεγαλύτερο πέλαγος διαπλε΄τσει ο έμπορος, τόσο περισσότερα εμπορεύματα συγκεντρώνει». [Απ' την ΙΖ' Επιστολή του «ΕΙΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ»]


Αναφέρει ο Άγιος Ισίδωρος Πηλουσιώτης:


«Οι περισσότεροι πιστεύουν πως δεν είναι μακάριος αυτός που δεν δοκίμασε τα βλαβερά που συνήθως συμβαίνουν στους ανθρώπους (καθ' όσον αυτό είναι αδύνατο), αλλ' εκείνος που τα δοκίμασε σε μικρό βαθμό. Γιατί, λόγω του πλήθους των συμφορών που κατακλύζουν τους περισσότερους, υποστηρίζουν, ότι μακάριος είναι εκείνος που έχει τις λιγότερες συμφορές. Εμείς, όμως, και αυτόν που έπαθε πολλά σ' αυτή τη ζωή και επιπλέον τα υπέφερε γενναία, τον μακαρίζουμε περισσότερο από εκείνον που έπαθε λίγα, γιατί ανάλογα προς τους αγώνες πλέκονται και τα στεφάνια, και τα έπαθλα, ακολουθούν τα αθλήματα». [Απ' την ΝΣΤ' Επιστολή του  «ΔΟΜΕΤΙΩ»]


Και αλλού αναφέρει πάλι:


«Γνώριζε, μακάριε, ως το ότι ποτέ δεν έλαβες αμοιβές θα συντελέσει, όχι στο να μην λάβεις, αλλά στο να λάβεις πιο γενναιόδωρες, εφόσον προκόψεις σε όλα. Γιατί άλλος έχει λάβει εδώ κάτι λαμπρό, ενώ εκείνος που δεν έλαβε, θα έχει εκεί πιο λαμπρό το στεφάνι. Ας μην γίνεται, λοιπόν, αυτό που προξενεί ευθυμία, αιτία λύπης. Γιατί σ' αυτόν που έλαβε εδώ, δικαιολογημένα η αμοιβή που περικόπτεται, ενώ σ' εκείνον που δεν έλαβε, είναι φανερό ότι ο μισθός του φυλάγεται ακέραιος». [Απ' την Επιστολή του 78  «ΕΥΓΕΝΙΩ ΔΙΑΚΟΝΩ»]



στ. Για τον σωφρονισμό όσων έσφαλαν


Γράφει έξοχα ο Άγ. Ισίδωρος Πηλουσιώτης:


«Γνώριζε ότι, αν κάνουμε πταίσματα υποφερτά και ανεκτά και ευκολοθεράπευτα, και πάθουμε εδώ κάτι φοβερό, απαλλασόμαστε από τα πταίσματα, εάν όμως κάνουμε απάνθρωπα και φοβερά, κι εκεί θα τιμωρηθούμε, όμως ελαφρύτερα εάν τιμωρηθούμε κι εδώ, βαρύτερα όμως εάν φύγουμε από εδώ ατιμώρητοι. Αλλά για να μην μπορείς να πεις, ότι αυτή είναι γνώμη και όχι απόδειξη, θα προχωρήσει ο λόγος με αξιόπιστες μαρτυρίες. Για τα αμαρτήματα, λοιπόν, που εξαλείφονται εδώ, μάρτυρας που δεν επιδέχεται αμφισβήτηση, είναι ο Θεόπνευστος Παύλος, ο οποίος λέγει για εκείνους που έχουν λάβει τα μυστήρια ανάξια:  «Γι' αυτό υπάρχουν ανάμεσά μας πολλοί αδύνατοι και ασθενείς και αρκετοί έχουν πεθάνει, εάν όμως κρίνουμε τους εαυτούς μας όπως πρέπει, δεν θα κρινόμασταν, κρινόμενοι όμως απ' τον Κύριο, παιδαγωγούμαστε, για να μην κατακριθούμε μαζί με τον κόσμο»». (Α' Κορ. 11,30)



Αλλά κι εκείνο που ειπώθηκε στον πλούσιο που βασανιζόταν εκεί, αυτή τη σημασία έχει: «Συ απόλαυσες τα αγαθά σου στη ζωή σου, όπως και ο Λάζαρος τα κακά» (Λουκ. 16,25). Δηλαδή, εάν είχες κάνει κάτι καλό, αυτό το είχες απαλείψει κάνοντας ζωή ακόλαστη, χωρίς να προσπαθήσεις για κάποια μεταβολή. Εάν όμως κι εκείνος (ο Λάζαρος) είχε κάνει κάποιο αμάρτημα, το απόσβεσε κατατρωγόμενος απ' την απαρηγόρητη φτώχεια του. Όσο γι εκείνους που τιμωρήθηκαν εδώ, και πρόκειται να τιμωρηθούν κι εκεί, ο ίδιος ο Κριτής στα Ευαγγέλια είπε: «Πιο λίγο θα υποφέρουν τα Σόδομα και τα Γόμορρα, παρά η πόλη εκείνη» (Ματθ. 10,15). Αν και βέβαια οι Σοδομίτες και οι Ιουδαίοι είχαν τιμωρηθεί κι εδώ, αφού οι πρώτοι κάηκαν με φωτιά, και οι άλλοι παραδόθηκαν σε πόλεμο και πείνα, κι είχαν φθάσει σε τέτοιο κατάντημα, ώστε να φάνε  και τα ίδια τους τα παιδιά!...» [Απ' την Επιστολή του 221, Βιβλίο Ε']


Τονίζει και ο Μέγας Αθανάσιος:


«Τα νήπια των πιστών πολλές φορές πεθαίνουν, για να σωφρονιστούν οι γονείς τους. Γιατί ο Θεός, μέσω του προφήτη Ιερεμία, λέγει στον σκληροτράχηλο ισραηλιτικό λαό:  «Άδικα σκότωσα τα παιδιά σας κι έσφαξα τους προφήτες σας, εξολοθρεύοντάς σας σαν λιοντάρι, και δεν φοβηθήκατε» (Ιερ. 2,30). Ο ίδιος, πάλι, προφήτης λέγει για τους ίδιους: «Τους μαστίγωσες, Κύριε, και δεν πόνεσαν. Τους κατέστρεψες και δεν θέλησαν να δεχθούν τη διδασκαλία Σου. Σκλήρυναν τα πρόσωπά τους περισσότερο απ' την πέτρα, και δεν θέλησαν να μετανοήσουν». (Ιερ. 5,3) Με την ενέργειά Του αυτή ο Θεός πραγματοποίησε, όπως νομίζω, δυο καλά: Ένα με σκοπό τα νήπια να φύγουν καθαρά απ' τον κόσμο αυτό και να σωθούν, επειδή ίσως επρόκειτο να δοθούν με διαθήκες στα παιδιά τους, να τα διανείμουν στους φτωχούς για τη σωτηρία τους. Έτσι κι εκείνα με τον θάνατό τους δεν ζημιώθηκαν καθόλου κι αυτοί, εάν βέβαια θέλουν, να ωφεληθούν πάρα πολύ, με το να γίνουν περισσότερο σώφρονες».



Αποσπασματικές αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλου:
«Οι Δοκιμασίες και οι Θλίψεις στη ζωή μας κατά τους Πατέρες της Εκκλησίας»,
εκδόσεις «Φωτοδότες», 4η έκδοση, σελ 78-83.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ»


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου