ΘΕΟΔΩΡΗΤΟΥ ΙΕΡΟΜΟΝΑΧΟΥ: ''ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΑΙΡΕΣΙΣ'' (ΜΕΡΟΝ 11ον)

 

Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου του αειμνήστου
πατρός Θεοδωρήτου Μαύρου:
''ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΑΙΡΕΣΙΣ''
<<Άρθρα και σχόλια αναφερόμενα εις την σύγχρονον αίρεσιν του Οικουμενισμού
και την μεγάλην ευθύνην
των κοινωνούντων αμέσως ή εμμέσως μετ' αυτής>>.
Έκδοση του περιοδικού <<Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ>>,
Αθήνα 1982. σελ. 51-55.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένου
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.

ΠΡΟΛΕΓΟΜΕΝΑ

Ο Απόστολος των εθνών αποστέλλων προς Φιλιππησίους την ομώνυμον επιστολήν του και επιθυμών να ενισχύση αυτούς εις την κατά Χριστόν ζωήν, η ο οποία τον καιρόν εκείνον εσήμαινε καθημερινόν μαρτύριον, τονίζει εν ενθουσιασμώ και πίστει πολλή: <<Ότι ημίν εχαρίσθη το υπέρ Χριστού, ου μόνον το εις αυτόν πιστεύειν, αλλά και το υπέρ αυτού πάσχειν>>! Αυτό δε <<το υπέρ Χριστού>> ερμηνεύων ένας μεγάλος ομολογητής και εραστής των ιερών της Εκκλησίας Παραδόσεων, ο μέγας Θεόδωρος ο Στουδίτης, γράφει: <<Υπέρ Χριστού γαρ και διά Χριστόν, υπέρ ου το πάσχειν πάσχα>>! Όντως ωραίος λόγος εξ ωραίων και οσιακών χειλέων προφερόμενος! Το πάσχειν υπέρ Χριστού, σημαίνει διά την πάσχουσαν υπέρ αυτού ψυχήν, Πάσχα! Μήπως τα ίδια δεν έψαλλε και ένας άλλος μιμητής του αγίου Θεοδώρου, ο πολύς Μελέτιος ο Γαλησιώτης μερικούς αιώνες αργότερα; <<Υπέρ γαρ λόγον αληθώς έστιν η θυμηδεία / ην ο Χριστός τοις δι' αυτόν πανθάνουσι παρέχει' / καν τις συγκρίνειεν αυτήν προς την των προπατόρων, / και προ της παραβάσεως, εύρη διπλήν και πλείω>>. Μακάριαι όντως ψυχαί, ελευθερωθείσαι των γηίνων και μόνον των ουρανίων επιποθούσαι διηνεκώς. Πού σήμερον οι μιμηταί των ουρανοφρόνων εκείνων ανδρών, οι οποίοι έζων και ανέπνεον διά τον Χριστόν και την Εκκλησίαν του; Ελάχιστοι και σπανιώτατοι οι τοιούτοι, καθάπερ οάσεις εν ερήμω... Το τραγικώτερον εν προκειμένω είναι, ότι ενώ οι υιού του φωτός, τα υποτιθέμενα <<φωτόμορφα τέκνα της Εκκλησίας>> παρουσιάζουν την ανωτέρω θλιβεράν εικόνα, αντιθέτως οι υιοί του <<αιώνος τούτου>>, οι άνθρωποι δηλαδή που δεν έχουν ουδεμίαν σχέσιν προς την Εκκλησίαν και την ζωήν του πνεύματος, παρουσιάζονται ολοπρόθυμοι και ζέοντες διά να επαληθεύση ο λόγος του Κυρίου: <<οι υιοί του αιώνος τούτου φρονιμώτεροι υπέρ τους υιούς του φωτός εις την γενεάν την εαυτών εισίν>> (Λουκ. 16. 8). Και όντως! Αναρίθμητοι τυγχάνουν οι εξ αυτών καθημερινώς <<αποθνήσκοντες>> εις διαφόρους επικινδύνους αποστολάς, προκειμένου να προστατεύσουν την εδαφικήν ακεραιότητα της προσκαίρου πατρίδος των, ή το και συχνότερον, να επιβουλευθούν την ανεξαρτησίαν ετέρας πατρίδος! Αι μυστικαί υπηρεσίαι των διαφόρων Κρατών ομιλούν σαφέστατα εν προκειμένω. Η ανωτέρω σύγκρισις προκαλεί, πρέπει να προκαλή, το ερύθημα εις τας παρειάς όλων των ρασοφόρων, των ορθοδόξων ρασοφόρων της εποχής μας. Διότι δεν είναι μικρόν πράγμα να θυσιάζη ο άλλος την μίαν και μοναδικήν ζωήν του, προκειμένου να επιτύχη την δολοφονίαν του α' ή β' πολιτικού αντιπάλου, ή την ποικίλην κατασκόπευσιν της οιασδήποτε χώρας, οι δε μοναχοί και κληρικοί, οι της Εκκλησίας στρατιώται και αξιωματικοί, να μη τολμούν ν' ανοίξουν το στόμα των εναντίον των συγχρόνων υπονομευτών των ιερών δογμάτων και Παραδόσεών της! Αλλά η τραγικότης των ημερών δεν σταματά ενταύθα. Οι ανωτέρω <<υιοί του φωτός>> ουχί μόνον παραμένουν αδρανείς και αδιάφοοι ενώπιον της κηρυττομένης κακοδοξίας των ημερών μας, της παναιρέσεως του Ο ι κ ο υ μ ε ν ι σ μ ο ύ, αλλά ζωηρεύουν και ενεργοποιούνται μόνον όταν πρόκειται να ελέγξουν συναδέλφους των, μοναχούς και κληρικούς, που ετόλμησαν να σπάσουν το φράγμα της σιωπής και να διεκδικήσουν νομίμως τα δικαιώματα της ορθοδόξου συνειδήσεως, αγωνιζόμενοι υπέρ των ιερών και οσίων της πίστεώς μας.Τα γεγονότα της Ι. Μ. Εσφιγμένου και αι ποικίλαι καταπιέσεις των Αγιορειτών Ζηλωτών αποτελούν ανάγλυφον έκφρασιν των ανωτέρω, διά τον Αγιορειτικόν τουλάχιστον χώρον. Εις το αυτό, δυστυχώς, επίπεδον κινείται και η δραστηριότης της ακαδημαϊκής θεολογίας! Ούτε ίχνος παρουσίας της εις τον στίβον της καλής ομολογίας' αντιθέτως μάλιστα τυγχάνουν πλείσται αι περιπτώσεις της πλήρους συμπορεύσεώς της με την οικουμενιστικήν αποστασίαν των ημερών μας, πλην μιας - δυο περιπτώσεων, και αυτών εντός του στεγανού χώρου της αβροφροσύνης και της μονομερείας κινουμένων... Και ενώ είναι αληθές ότι διά τον ορθόδοξον Σλαβικόν κόσμον ο εκκλησιαστικός ιστορικός του μέλλοντος θα εύρη ικανούς και διαφόρους λόγους να τον δικαιολογήση διά την σημερινήν του αντικανονικήν στάσιν, διά την Ελλαδικήν Εκκλησίαν όμως ποίον δικαιολογητικόν θα προσκομίση; Το μόνον ίσως που θα του απομένη να σημειώση είναι, ότι η αλλοτρίωσίς της εκ των Παραδόσεων και της γραμμής των Πατέρων, ωφείλετο εις την φθοράν που υπέστη αύτη εκ της σπουδής και επιμορφώσεως πλείστων εκ των στελεχών της εις την αιρετικήν Δύσιν - προσόν απαραίτητον διά τους υποψηφίους Καθηγητάς των Θεολογικών Σχολών! - και την διαστροφήν εν συνεχεία του παραδοσιακού φρονήματος του Λαού εκ των ανωτέρω λογάδων, τη επικουρία δυστυχώς και των Θρησκευτικών Οργανώσεων. Το τελευταίον το σημειούμεν μετά μεγάλης πικρίας, διότι γνωρίζομεν πολύ καλώς οποίαν θλιβεράν και αξιοκατάκριτον στάσιν ετήρησαν από της ενάρξεως ήδη του ημερολογιακού σχίσματος μέχρι της σήμερον! Τα παρόμοια συμβαίνουν δυστυχώς και εις αυτήν την <<Ακρόπολιν της Ορθοδοξίας>>, το Άγιον Όρος, το Οποίον, ενώ από την μια μεριά διακηρύσσει τολμηρώς ότι ακολουθεί <<την ακραιφνώς ορθόδοξον γραμμήν>>, από την άλλην αδιαφορεί πλήρως και σιγά σκανδαλωδώς ενώπιον της <<γυμνή τη κεφαλή>> κηρυττομένης κακοδοξίας υπό του οικείου επισκόπου του, του Οικ. Πατριάρχου Δημητρίου, διώκων συγχρόνως ποικίλως τους διαφωνούντας προς την ανωτέρω πορείαν του αγιορείας πατέρας! Είθε η ανάγνωσις των επομένων σελίδων να εξυπνίση ωρισμένας εκλεκτάς κατά τα άλλα ψυχάς, αι οποίαι καλή τη πίστει παραμένουν εισέτι εν κοινωνία μετά της αιρέσεως, ώστε και την ενδεκάτην <<αποτειχίζουσαι εαυτάς την προς τον καλούμενον επίσκοπον κοινωνίας>> εξιωθώμεν της πρεπούσης εις ορθοδόξους τιμής, παρά του δικαιοκρίτου Θεού. Αμήν.

( Ε κ  τ ο υ  π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν ο υ )

Πώς τολμά, μετά από δημοσιεύσεις συνεργασιών, ως η του π. Επιφανίου, να διαμαρτύρεται συγχρόνως διά τον ερχόμενο εις Αθήνας παπικόν νούτσιον; Πότε θα παύση να προσωποληπτή εις βάρος της αληθείας και των αναγνωστών του; Καιρός όμως να ίδωμεν λεπτομερέστερον το περιεχόμενον και το ήθος της εν λόγω επιστολής.

Η τέχνη της δημαγωγίας εν δράσει

Εν αρχή, μεθ' ικανού στόμφου παραθέτει ολόκληρον κατηγορητήριον εναντίον των Παλαιοημερολογιτών και των Αγίω Όρει Ζηλωτών, διότι ο <<ου κατ' επίγνωσιν ζήλος>> τους ωδήγησε εις το σημείον να ανατρέψουν την Ορθόδοξον Εκκλησιολογίαν και να καταστούν <<σχισματικοί>> με <<προβληματικήν την σωτηρίαν>> των!

Δεν εδίστασε μάλιστα να ονομάση τον Οικουμενισμόν Σκύλλα και τον Ζηλωτισμόν Χάρυβδιν, παραλλήσας ούτω τους εχθρούς της Ορθοδοξίας με τους τιμίους αγωνιστάς των Ι. Παραδόσεων! Οποίαν όντως εμπάθεια και μεροληψία! Μετά απ' αυτά αναρωτιέται κανείς' τί σχέσι μπορεί να έχουν όλα τα ανωτέρω κατηγορώ με το παρελθόν άρθρον του <<Αγιορείτου>>; Και όμως έχουν, διότι ο <<Αγιορείτης>> είναι ζηλωτικόν φυλλάδιον και ο Παν/τος δεν ανέχεται να τον ελέγχη εις... <<σχισματικός με αμφίβολον ψυχικήν σωτηρίαν>>.

Μα αν ο ελέγχων γράφη την αλήθειαν; Δεν βαριέσαι, <<τί έστιν αλήθεια>>; σημασία έχει να ταπεινωθούν οι Παλαιοημερολογίται και αν για τον σκοπόν αυτόν γράψη κανείς και μερικά ψέμματα ή δημαγωγήση με περισσή τέχνη, δεν χάθηκε ο κόσμος! Προέχει να προστατευθή η υπόληψις των Νεοημερολογιτών ποιμένων ώστε να συγκρατηθή το ποίμνιον <<εντός των τειχών>>... Έτσι λοιπόν με λόγια αληθή στην αρχή, ή έστω αληθοφανή, θα προσφέρεται στην συνέχεια το ψεύδος πιο εύκολα και πιο επαγωγά στον αναγνώστη...

Εάν <<ο Αγιορείτης>> είχε συστήσει στον Παν/τον να υπαχθή εις τους Παλ/τας, προκειμένου να διακόψη την μετά των κακοδοξούντων κοινωνίαν του, θα είχε ίσως κάποια δικαιολογία να γράψη εναντίον των, ώστε να δικαιολογήση την άρνησίν του. Εφ' όσον όμως τίποτε τέτοιο δεν του γράψαμε, ούτε εγκώμια στον ζηλωτισμόν εμπλέξαμε στο προηγούμενο άρθρο μας, είναι ολοφάνερο ότι ουδένα άλλο σκοπό υπηρετούν αι κατά του ζηλωτισμού επιθέσεις του, παρά την μετάθεσιν της προσοχής του αναγνώστου, δημαγωγικώ τω τρόπω, προς συσκότισιν της αληθείας και δικαιολόγησιν της ενοχής του.

Το, ποίοι επίσης τυγχάνουν σχισματικοί οι Παλαιοημερολογίται ή οι Νεοημερολογίται, το έχουμε αναπτύξει εν πλάτει εις την μελέτην μας <<Κανονική θεώρησις του ημερολογιακού σχίσματος>>. Αθήναι '76, την οποίαν σημειωτέον ηρνήθη να δημοσιεύση ο <<Ορθόδοξος Τύπος>> σε καιρό μάλιστα που διενεργούσε σχετικό διάλογο μεταξύ Παλαιοημερολογιτών και Νεοημερολογιτών <<χάριν της αληθείας και της Ορθοδοξίας>>, καίτοι την εθεώρησε, ως έγραψε εξ υστέρου, ότι ήτο <<ίσως η αξιολογωτέρα εξ όλων των συνεργασιών που εστάλησαν από πλευράς Παλαιοημερολογιτών.

Ας δημοσιεύση λοιπόν πρώτα η ανωτέρω εφημερίς την μελέτην αυτήν με σχολιασμόν εν συνεχεία του π. Επιφανίου, και τότε θα απαντήσωμεν και ημείς δεόντως εις το αυτό βήμα, ώστε όλοι οι ενδιαφερόμενοι να ίδουν τας απόψεις μας. Εις δε την παρατήρησιν του Παν/του περί 4-5 Εκκλησιών των Παλ/τών έχωμεν να είπωμεν τα εξής: Χωρίς να θέλωμεν να αμνηστεύσωμε το κακό των ανωτέρω διαιρέσεων -περί αυτού έχομε γράψει ικανά- είμεθα υποχρεωμένοι να τονίσωμεν ότι όλαι αι παρατάξεις αγωνίζονται και διατηρούνται μακράν της αιρέσεως και καινοτομίας των Νεοημερολογιτών και αυτό είναι το σημαντικόν.

Ούτε να πιστέψη ποτέ ο Παν/τος ότι η εξωτερική συνοχή των Νεοημερολογιτών επισκόπων αποτελεί καρπόν του Αγίου Πνεύματος. Κάθε άλλο! Ας λείψη ο χωροφύλακας για λίγο και τότε θα δη πώς γίνονται όχι 5, αλλά 55 αι παρατάξεις των επισκόπων του.

Εγένοντο και άλλοτε αυτά

Ακολούθως ο π. Επιφάνιος δέχεται <<ως αυτόχρημα κωμικόν>> τον ισχυρισμόν μας ότι η ανωτέρω συμπροσευχή αποτελεί μοναδικόν γεγονός διά τα εκκλησιαστικά χρονικά των Αθηνών, ενώ εις είδομεν, και ο <<Ορθόδοξος Τύπος>> ως τούτο το εχαρακτήρισε, αλλά και ο ίδιος άκων αυτό αμολογεί, αφού σε κανένα <<παρόμοιον προηγούμενον>> δεν ημπόρεσε να μας παραπέμψη, αλλά κατέφυγε στους Αγγλικανούς και την προσέλευσιν αλλοθρήσκων και αιρετικών πρεσβευτών εις τον Μητροπολιτικόν Ναόν Αθηνών, πράγμα όλως άσχετον προς το θέμα μας!

Αλλά και αληθής να ήτο ο ισχυρισμός του, μήπως αυτό παρέχει κανένα δικαίωμα εις τον κ. Σεραφείμ να το επαναλάβη και στις ημέρες μας; Εκτός εάν αισθάνεται μειονεκτικά ο Μακαριώτατος απέναντι των εν Φαναρίω και αλλαχού συναδέλφων του που δεν έχουν αφίσει τίποτα όρθιον...

Εν συνεχεία δέχεται ότι δεν αποτελεί συμπροσευχή το γεγονός, αλλ' απλή <<κοινωνικήν εκδήλωσιν>> διά την οποίαν μόνον <<ασθενείς τη πίστει>> θα εσκανδαλίζοντο! Τώρα, εάν οι ι. Κανόνες επιβάλλουν καθαίρεσιν διά παρομοίας ενεργείας, αυτό είναι άλλη ιστορία, και αφορά εις... συμπροσευχομένους μετά αιρετικών, ενώ εδώ πρόκειται περί απλής κοινωνικής εκδηλώσεως, λες και ήτο καντίνα αναψυκτικών ο Άγιος Διονύσιος και πήγαν να πιουν την λεμονάδα τους οι Σεβασμιώτατοι...

Έτσι με τας νέας θεωρίας α') εγένοντο και άλλοτε αυτά, και β') τα αποτελούνται κοινωνικάς εκδηλώσεις τυγχάνουν ανάξια οιασδήποτε προσοχής, ο π. Επιφάνιος <<αμνήστευσε>> τον κ. Σεραφείμ και εφανέρωσε εις όλους μας διατί δεν αντέδρασεν και ο ίδιος. Θα ήτο άλλως τε κωμικόν να φωνάζη εις λόγιος αρχιμανδρίτης για κάτι τέτοια ψιλοπράγματα...

Με βάσι την ανωτέρω τακτικήν του Παν/του, αν αύριο ο κ. Σεραφείμ -μετά την ολοκάρδιον αποδοχήν που εύρε το έγγραφόν του περί συνεργασίας με τας κακοδόξους Εκκλησίας της ΕΟΚ- απαιτήση από το πλήρωμά του να εξομολογήται αδιακρίτως και εις τους... παπικούς ιερείς των Αθηνών, καθόλου παράξενο να θεωρηθή και αυτό <<άνευ ουσιώδους τινός σημασίας>>, αφού ήδη από το 1651 ο ορθόδοξος αρχιεπίσκοπος Παροναξίας κ. Ιωσήφ Δόξας είχε προτρέψει διά σχετικής εγκυκλίου του κλήρον και λαόν της επισκοπής του να εξομολογούνται εις τους <<ιερούς άνδρας Καπουτζίνους>>, ένεκα της μεγάλης λογιότητος και αρετής των... (Π. Γρηγορίου, Σχέσεις Καθολικών και Ορθοδόξων, σελ. 11, Αθήναι 1958).

Ο εκ του μνημοσύνου μολυσμός

Δυστυχώς όμως δεν είναι η πρώτη φορά που ο ανωτέρω αρχιμανδρίτης επιχειρεί να διαστρέψη ούυτω βαναύσως την αλήθειαν. Και επί του προηγουμένου αρχιεπισκόπου κ. Ιερωνύμου, με την τόσιον πλουσίαν οικουμενιστικήν πολιτικήν του, δεν απέδιξε την αυτήν νοοτροπίαν και διαγωγήν, αποδίδων τας αντικανονικάς ενεργείας του εις την μεγάλην του ευγένειαν και αβροφροσύνην! Με την αυτήν τακτικήν ως οδηγόν δεν ηθέλησεν από το 1969 διά τριών πολυγραφημένων επιστολών του (σύνολον σελ. 60!) να σταματήση κάθε μελετωμένην αντίδρασιν εν Αγίω Όρει και αλλαχού, διαστρέφων κατά κυριολεξίαν χειροπιαστές αλήθειες και γεγονότα;

(Περί αυτών εγράψαμε ικανά και εις την Β΄ Ανοικτήν προς αυτόν επιστολήν μας εκ 41 σελίδων ήδη από του 1970, αλλ' ακόμη αναμένομεν την απάντησίν του...). Εις την Γ' λοιπόν επιστολήν του προς τινα Αγιορείτην Μοναχόν, γράφει τα εξής ανατριχιαστικά διά πάσαν ορθόδοξον συνείδησιν: <<Αλλ' η διακοπή του μνημοσύνου <<προ συνοδικής διαγνώσεως>> και καταδίκης, δεν έχει την έννοιαν αποφυγής μολυσμού εκ της κηρυττομένης αιρέσεως! Όχι, αδελφέ μου!

Αν είχε αυτήν την έννοιαν, τότε οι Κανόνες δεν θα παρείχον απλώς δικαίωμα παύσεως μνημοσύνου δι' αίρεσιν <<προ Συνοδικής διαγνώσεως>>, αλλά θα εθέσπιζον ρητήν και σαφή υποχρέωσιν μετ' απειλής βαρυτάτων ποινών σε εναντία περιπτώσει... Δεν υπάρχει λοιπόν κίνδυνος να... μολυνθώμεν, ούτε μνημονεύοντες του Πατριάρχου (εφ' όσον ακόμη δεν κατεδικάσθη), ούτε πολλώ μάλλον, δεχόμενοι εις κοινωνίαν τους μνημονεύοντας αυτού. Τα αντιθέτως λεγόμενα είναι ανόητοι <<ζηλωτισμοί>>!!!

Εν πρώτοις πρέπει να τονισθή ότι μνημόσυνον=κοινωνία. Περί τούτου ουδείς είναι δυνατόν να φέρη αντίρρησιν. <<Άνωθεν γαρ η του Θεού Ορθόδοξος Εκκλησία την επί των αδύτων αναφοράν του ονόματος του αρχιερέως συγκοινωνίαν τελείαν εδέξατο>> (Επιστ. Αγιορ. Πατέρων). Εν άλλοις λόγοις ο μνημονεύων του κηρύσσοντος αίρεσιν  ΚΟΙΝΩΝΕΙ τη αιρέσει αυτού, και ασφαλώς όχι μόνον ο μνημονεύων αλλά και το ποίμνιον που τον ακολουθεί.

Ούτως ο μεν άγιος Μάρκος ο Ευγενικός γράφει: <<Άπαντες οι της Εκκλησίας διδάσκαλοι, πάσαι αι Σύνοδοι, πάσαι αι θείαι Γραφαί, φεύγειν τους ετερόφρονας παραινούσι και της αυτών κοινωνίας διϊστασθαι>>, (PG. 160, 105 C)' ο δε ομολογητής Θεόδωρος ο Στουδίτης προσθέτει: <<Εχθρούς γαρ Θεού ο Χρυσόστομος, ου μόνον τους αιρετικούς, αλλά και τοις τοιούτοις κοινωνούντας μεγάλη και πολλή τη φωνή απεφήνατο>> (PG. 99, 1049 A).

Και οι Αγιορείται Πατέρες γράφοντες προς τον λατινόφρονα αυτοκράτορα Μιχαήλ Παλαιολόγον: <<Και πώς ταύτα ανέξεται ορθοδόξου ψυχή, και ουκ αποστήσεται της κοινωνίας των μνημονευσάντων αυτίκα, και ως καπηλεύσαντας τα θεία τούτους ηγήσεται;... Πλην ότι μ ο λ υ σ μ ό ν  έ χ ε ι  η  κ ο ι ν ω ν ί α,  εκ μόνου του αναφέρει αυτόν, καν ορθόδοξος είη ο αναφέρων>> (Κρατικήν έκδοσιν της ανωτέρω επιστολής εν: V. Laourent J. DARROUZES, DOSSIER GREC DE L' UNION DE LYON (1273-1277), P. 376-403, Paris 1976).

Και πάλιν ο μέγας Θεόδωρος τα εξής σπουδαιότατα: <<Ουδ' αν όλα τα χρήματα του κόσμου παρέξει τις και κοινωνών είη τη αιρέσει, φίλος Θεού ου καθίσταται, αλλ' εχθρός>>, PG. 99, 1205 A... <<Φυλάξατε έτι εαυτάς της ψυχοφθόρου αιρέσεως, ης η κοινωνία αλλοτρίωσις Χριστού>> (Αυτόθι, 1275 C)... <<Οι μεν τέλειον περί την πίστιν εναυάγησαν' οι δε, ει και τοις λογισμοίς ου κατεποντίσθησαν, όμως τη κοινωνία της αιρέσεως  σ υ ν ό λ λ υ ν τ α ι>>! (1164 α).

Και το έτσι σπουδαιότερον κείμενον, όπου σαφέστατα διαγράφονται οι αθληταί της ομολογίας και οι διά του μνημοσύνου πεπτωκότες: <<Τους άπαξ εαλωκότας τη αιρετική κοινωνία ιερωμένους είρχθαι της ιερουργίας διώρισται, έως δηλονότι καιρού επισκοπής της άνωθεν προνοίας... Πού γαρ φανείη το διάφορον των  π ρ ο δ ω σ ά ν τ ω ν  την αλήθειαν και μη; των γενναίως ενεθληκότων, και μηδαμώς ελομένων υπέρ του καλού τληπαθείν;...>> (1636 D εξ.).

( Σ υ ν ε χ ί ζ ε τ α ι )

Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένου
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.
Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου του αειμνήστου
πατρός Θεοδωρήτου Μαύρου:
''ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΑΙΡΕΣΙΣ''
<<Άρθρα και σχόλια αναφερόμενα εις την σύγχρονον αίρεσιν του Οικουμενισμού
και την μεγάλην ευθύνην
των κοινωνούντων αμέσως ή εμμέσως μετ' αυτής>>.
Έκδοση του περιοδικού <<Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ>>,
Αθήνα 1982, σελ. 51-55.

Μακαριστός Ιερομόναχος π. Θεοδώρητος Μαύρος

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ: ΜΙΑ ΑΛΛΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΟΤΑΓΗΣ

Κάπου ο Έριχ Φρομ γράφει: «Ο σύγχρονος άνθρωπος, αν μπορούσε να εκφράσει την αντίληψη που έχει για τον παράδεισο, θα έδινε μια εικόνα, που θα έμοιαζε με το μεγαλύτερο super market του κόσμου, μέσα στο οποίο θα υπήρχαν καινούργια πράγματα και μπιχλιμπίδια, και τον εαυτό του να έχει άφθονο χρήμα για να τ’ αγοράσει. Θα περιπλανιόταν μέσα σ’ αυτό τον παράδεισο των εμπορευμάτων, με την προϋπόθεση όμως ότι θα υπήρχαν νέα πράγματα για ν’ αγοράσει κι ότι προφανώς οι γείτονες του θα ήταν λιγότερο προνομιούχοι από αυτόν».

Από το απόσπασμα αυτό γίνεται σαφής και στον πιο αδαή, η μεταποιητική δύναμη της διαφήμισης, μια δύναμη που μεταποιεί τον κόσμο και τον μετατρέπει σε αγορά και τον άνθρωπο σ’ ένα απλό αγοραστικό ον, που ανάγει την αγορά ειδών σε θέμα κύρους και κοινωνικής προβολής. Έτσι, ο άνθρωπος κρίνεται από αυτά που αγοράζει.

Διαφήμιση σε πρώτη έννοια είναι κάθε ενέργεια που αποσκοπεί στη μετάδοση πληροφοριών για εμπορικούς σκοπούς. Είναι, δηλαδή, γνωστοποίηση των ιδιοτήτων των προϊόντων, με σκοπό την αύξηση των πωλήσεων, χωρίς, όμως, αναγκαστικά η ενημέρωση να περιορίζεται σε προϊόντα, αλλ’ επεκτείνεται σε καταστάσεις, πρόσωπα και γεγονότα. Βέβαια η διαφήμιση δεν είναι προϊόν των σημερινών χρόνων. Τα πρώτα ίχνη εμπορικής διαφήμισης τ’ ανακαλύπτουμε στην αρχαιότητα. Σήμερα, όμως, με τη βιομηχανική επανάσταση φτάσαμε στην αναρχία της παραγωγής, με αποτέλεσμα ένα προϊόν για να πουληθεί, πρέπει πρωτίστως να διαφημιστεί.

Λέγεται ότι το αρχαιότερο διαφημιστικό έντυπο είναι ένας αιγυπτιακός πάπυρος με προσφορά αμοιβής για σύλληψη δραπέτη δούλου. Στην αρχαία Ρώμη τοποθετούσαν διαφημιστικές αφίσες στην αγορά με ανακοινώσεις πωλήσεων ή θεατρικών παραστάσεων. Στις παλιές κοινωνίες το ρόλο του διαφημιστή είχε αναλάβει ο δημόσιος κήρυκας, που ειδικά στη χώρα μας επιβίωσε μέχρι σήμερα με τη μορφή του «ντελάλη». Χάρη στην τυπογραφία η διαφήμιση πήρε «έντυπη μορφή». Η πρώτη διαφημιστική αγγελία είναι του 1840 και ανήκει σε κάποιον Ουίλιαμ Κάξτον. Στο Παρίσι ο αβάς Ζαν-Λουί Ωμπέρ έβγαλε την πρώτη διαφημιστική εφημερίδα που είχε τίτλο: «La petite affiche».

Κατά συνέπεια, η διαφήμιση κέρδισε μιαν άνευ προηγουμένου νίκη στις χώρες της ελεύθερης οικονομίας και σήμερα κανείς δεν μπορεί να την αγνοήσει. Η διαφήμιση —που εντάσσεται στα πλαίσια μιας προσπάθειας του οικονομικού συστήματος ν’ αποπροσανατολίσει τ’ άτομα από τα πραγματικά προβλήματα και τις πραγματικές ανάγκες τους, ώστε να επιτυγχάνεται πιο εύκολα η αναπαραγωγή και διαιώνιση του— μπορεί, παρ’ όλα αυτά, να θεωρηθεί μια άλλη έκφραση επικοινωνίας. Μιας επικοινωνίας, όμως, όχι αμφίπλευρης, αλλά μονόπλευρης, που δεν είναι διάλογος αλλά μονόλογος και που το άτομο είναι αιχμάλωτος δέκτης και ποτέ πομπός ή κριτής μηνυμάτων.

Μ’ αυτή την έννοια η διαφήμιση είναι σαν μια τεχνητή προέκταση ενός φυσικού νευρικού οργάνου μέσα σ’ ένα ορισμένο περιβάλλον, που αυξάνει την πληροφορία μας κι έτσι μεγαλώνει κι ενισχύει την εξουσία μας πάνω στο χώρο και στο χρόνο. Συγκεκριμένα, η διαφήμιση γνωστοποιεί στο πλατύ κοινό την πληθώρα των νέων προϊόντων και τεχνολογικών επιτευγμάτων, που καθημερινά τελειοποιούνται και που χωρίς αυτή την προβολή δε θα γίνονταν ποτέ αντιληπτά από το μέσο πολίτη.

Παράλληλα, μέσω της διαφήμισης προβάλλονται ξένοι τρόποι ζωής και ιδανικά, που οπωσδήποτε διευρύνουν τον κύκλο των εμπειριών του ατόμου-δέκτη, και η προβολή τους, όταν δεν υπηρετεί ευτελείς επιδιώξεις, συμβάλλει σ’ έναν πολιτιστικό συγκρητισμό*. Συγκρητισμός: συγχώνευση και ανάμειξη διάφορων πολιτιστικών και θρησκευτικών στοιχείων. Σε ειδικότερη έννοια σημαίνει τη διείσδυση ανατολικών θρησκειών στο ελληνορωμαϊκό πάνθεον.

Με τη διαφήμιση εξάλλου —κυρίως την τηλεοπτική-, που έχει και τη μεγαλύτερη δύναμη υποβολής, προβάλλονται τα αξιοθέατα και πολιτιστικά επιτεύγματα μιας χώρας στο εξωτερικό, που για να τα γνωρίσουμε θα υπο-χρεωνόμαστε να κάνουμε πολυδάπανα ταξίδια και περιηγήσεις. Η διαφήμιση, τέλος, δημιουργεί στο άτομο την αίσθηση —ή μάλλον— την ψευδαίσθηση πως είναι κι αυτός συμμέτοχος στη δημιουργία του τεχνολογικού πολιτισμού και στη λήψη των αποφάσεων, για τις οποίες απλά ενημερώνεται, αφού αυτά είναι «επτασφράγιστα μυστικά» και ρυθμίζονται από μηχανοποιημένους τεχνοκράτες, που μονοπωλούν την επιστημονική γνώση.

Σήμερα η διαφήμιση δεν ανταποκρίνεται στον αρχικό ενημερωτικό της προορισμό. «Το φαΐ δεν κάνει κακό, η βαρυστομαχιά κάνει.» Καταφεύγοντας στην υπερβολή μεταβλήθηκε σε προπαγάνδα, έγινε, δηλαδή, μια τεχνική επηρεασμού της ανθρώπινης δραστηριότητας, που επιδιώκει να επιβάλει ένα προϊόν οποιασδήποτε μορφής μ’ οποιοδήποτε μέσο. Η τεχνική της διαφήμισης, στηριζόμενη στα δεδομένα της ψυχολογίας και της κοινωνιολογίας, χρησιμοποιεί εντυπωσιακές λέξεις, εικόνες και χρώματα, που επιδρούν πρώτα στο υποσυνείδητο και μετά έρχονται στην επιφάνεια με τη μορφή μιας αυθόρμητα επιβεβλημένης ανάγκης.

Πριν από λίγα χρόνια, όποιος ήθελε να πάρει την εξουσία σε μια χώρα, δεν είχε παρά ν’ αποκτήσει τον έλεγχο του στρατού και της αστυνομίας. Σήμερα μόνο στις υπανάπτυκτες χώρες οι φασίστες στρατηγοί, για να κάνουν πραξικόπημα, χρησιμοποιούν ακόμη τα τανκς. Αρκεί μια χώρα να φτάσει σ’ ένα σημαντικό επίπεδο εκβιομηχάνισης, για ν’ αλλάξουν τελείως τα πράγματα. Σήμερα μια χώρα ανήκει σ’ αυτόν που ελέγχει τα μέσα ενημέρωσης. Η διαφήμιση αποτελεί ένα κύκλωμα δεύτερου βαθμού, παρασιτικό του κυκλώματος των μαζικών μέσων ενημέρωσης. Το πρώτο κύκλωμα προβάλλει πρότυπα που η κοινωνία των ληπτών τ’ «αναμασά», για να τα ξαναπλασάρει το διαφημιστικό κύκλωμα, αφού το κοινό τα δέχτηκε πρόθυμα.

Με την έννοια αυτή η διαφήμιση, και με τη συνδρομή της μικροηλεκτρονικής, της ψυχοπολιτικής και της τηλεματικής, παίζει σημαντικό ρόλο στη χειραγώγηση των μαζών και την εκμηδένιση κάθε ψυχικής αντίστασης. Αυτή η μέθοδος πλύσης εγκεφάλου είναι επικίνδυνη, όχι μόνο γιατί μας αναγκάζει ν’ αγοράζουμε πράγματα, που δεν έχουμε ανάγκη (οικονομική αφαίμαξη), αλλά κυρίως γιατί καθορίζει τις πολιτικές και ιδεολογικές μας επιλογές.

Οι υπνωτικές μέθοδοι, που χρησιμοποιούνται στη διαφήμιση, αποτελούν ένα σοβαρό κίνδυνο για την ψυχική μας υγεία, ειδικά για τις κριτικές μας ικανότητες και τη συναισθηματική μας ανεξαρτησία. Πολλοί αποκαλούν τη διαφήμιση «δημοκρατία της αγοράς.» Αυτό όμως μπορεί να σημαίνει και κάτι άλλο, πως η δημοκρατία γίνεται υπόθεση αγοράς. Οι υποσυνείδητες προτροπές, όπως είναι η ακατάπαυστη επανάληψη και ο αποπροσανατολισμός της λογικής σκέψης μέσ’ από μια έκκληση προς τις σαρκικές επιθυμίες, μας καταδιώκουν τις στιγμές που είμαστε περισσότερο ευάλωτοι και μας οδηγούν στο πνευματικό νάρκωμα και την παθητικοποίηση.

Η διαφήμιση αυτής της μορφής έχει επανειλημμένως στηρίξει αυταρχικά καθεστώτα, αφού καλλιεργεί την υιοθέτηση έτοιμων σχημάτων και παραλύει την κριτική ικανότητα και το αμφισβητικό πνεύμα. Όταν το κοινό-δέκτης των μηνυμάτων φτάσει σ’ αυτή την κατάσταση αβουλίας και αποβλάκωσης, είναι έτοιμο πια να υπακούσει σ’ οποιοδήποτε πολιτικό, ιδεολογικό ή θρησκευτικό μήνυμα. Γιατί πρόσφατα στην αγορά της κατανάλωσης «ιδεών» έκαναν και στην πατρίδα μας την εμφάνιση τους κάποιες «νέες θρησκείες», που έχουν, ίσως, τις ρίζες τους στην Ανατολή, όμως οι δίαυλοι των επαφών τους καταλήγουν στα ταμεία κάποιων επιτηδείων της Αμερικής.

Μέσα σ’ αυτές τις συνθήκες της αποστειρωμένης πνευματικότητας, οι μάζες (η λέξη μάζα ενέχει το στοιχείο του αγελαίου) χάνουν το αναφαίρετο δικαίωμα και πρωταρχικό καθήκον ν’ αποφασίζουν πώς θα ζήσουν. Πρόκειται, δηλαδή, για μια εσωτερική υποταγή του ατόμου, πολύ ισχυρότερη από την κατάκτηση που επιτυγχάνεται από τα βασανιστήρια και τις σωματικές ταλαιπωρίες, αφού το άτομο δεν μπορεί πια να θέλει παρά αυτά που του επιβάλλονται.

Η κατάργηση της διαφήμισης είναι πια αδύνατη μέσα στις κοινωνικο-οικονομικές σχέσεις, που έχουν διαμορφωθεί. Πρέπει, όμως, να γίνει συνείδηση πως όταν αδιαφορούμε για το περιεχόμενο των μηνυμάτων, ο δέκτης παίρνει απλά ένα ιδεολογικό «μάθημα», μια πρόταση πτώσης σε ναρκιοτική παθητικότητα. Όταν θριαμβεύουν τα μαζικά μέσα ενημέρωσης, πεθαίνει η κριτική ικανό¬τητα του ανθρώπου. Όταν ο άνθρωπος μαθαίνει μόνο ν’ αγοράζει, τελικά αγοράζεται. Πηγή:

(28 Ιανουαρίου 1987)

Από το βιβλίο του Σαράντου Ι. Καργάκου:

«Προβληματισμοί – ένας διάλογος με τους νέους»,

Τόμος Ε΄, GUTENBERG – Αθήνα 1997.

 <<Ορθόδοξη Πορεία>>

Η ΑΙΡΕΣΙΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΜΟΥ ΑΡΑ ΓΕ ΕΙΝΑΙ ''ΑΙΧΜΑΛΩΣΙΑ'' ΚΑΙ ''ΠΡΟΙΟΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑΣ Ή ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΚΑΚΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ''ΝΟΣΟΝ ΠΡΟΣ ΘΑΝΑΤΟΝ'';

«Οἱ συγκρητιστικὲς στρεβλώσεις δὲν ἀποτελοῦν διπλωματικὲς ἁβρότητες»

Ἡ Αἵρεσις τοῦ Οἰκουμενισμοῦ ἄρά γε εἶναι «αἰχμαλωσία» καὶ «προϊὸν διπλωματίας», ἢ ἀποτελεῖ «ἐκκλησιολογικὴ κακοδοξία» καὶ «νόσον πρὸς θάνατον»;

Τὴν Κυριακὴ τῆς Ὀρθοδοξίας τοῦ ἔτους 2019, Χάριτι Θεοῦ, εἴχαμε ἐκφωνήσει, Συνοδικῇ ἀναθέσει, Ὁμιλίαν, ἡ ὁποία ἐν συνεχείᾳ ἐδημοσιεύθη μὲ τίτλον: «1919-2019: Ἑκατὸ ἔτη μιᾶς ἀντορθοδόξου πορείας - Ἡ καθοριστικὴ συμβολὴ τῆς ἐν Ἑλλάδι ἐπισήμου Ἐκκλησίας στὴν θεμελίωσι καὶ ἐξέλιξι τῆς Οἰκουμενικῆς Κινήσεως».1

Στὸ Κεφάλαιο Α´, ἀντιμετωπίσαμε καὶ ἀπαντήσαμε τεκμηριωμένα στὸ ἐρώτημα: «“Αἰχμαλωσία” ἢ “Νόσος” ὁ Οἰκουμενισμός;». Τότε, ὑπεστηρίξαμε, ὅτι «ἡ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως δὲν εἶναι αἰχμάλωτος τοῦ Οἰκουμενισμοῦ», ὅπως ὑποστηρίζεται ἐπιπολαίως καὶ ἐπανειλημμένως,2 ἀλλὰ «νοσεῖ βαρύτατα»·

«ἄλλο εἶναι ἡ αἰχμαλωσία –καὶ μάλιστα ἡ ἀκούσιος· καὶ ἄλλο ἡ νόσος –καὶ μάλιστα ἡ ἑκούσιος. Τὸ Φανάρι δὲν αἰχμαλωτίσθηκε παρὰ τὴν θέλησιν αὐτοῦ στὸν Οἰκουμενισμό· τὸ Φανάρι ἐνόσησε ἐθελουσίως τὴν βαρυτάτην νόσον τοῦ συγκρητιστικοῦ Οἰκουμενισμοῦ».1

Κορυφαῖοι σύγχρονοι Οἰκουμενισταί, ὁμολογοῦν καὶ ὑποστηρίζουν καὶ καυχῶνται, ὅτι ἡ Ἐκκλησία Κωνσταντινουπόλεως ἐργάσθηκε ἐξ ἀρχῆς συνειδητά, «γιὰ τὴν διάδοση τῆς οἰκουμενικῆς ἰδέας, τὴν γένεση τῆς σύγχρονης Οἰκουμενικῆς Κινήσεως καί, ἀργότερα Ὀρθόδοξος Ἐνημέρωσις «Ἐντολὴ γὰρ Κυρίου μὴ σιωπᾷν ἐν καιρῷ κινδυνευούσης Πίστεως. Λάλει γάρ, φησί, καὶ μὴ σιώπα... Διὰ τοῦτο κἀγὼ ὁ τάλας, δεδοικὼς τὸ Κριτήριον, λαλῶ». (Ὁσ. Θεοδώρου Στουδίτου, PG 99, 1321) 2 τὴν δημιουργία τοῦ Παγκοσμίου Συμβουλίου Ἐκκλησιῶν, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν θεσμικὴ ἔκφραση τῆς Κινήσεως αὐτῆς».3

Τὸ 2002, οἱ Οἰκουμενισταὶ τῆς Κωνσταντινουπόλεως, «ἐπὶ τῇ συμπληρώσει ἑκατονταετίας ἀπὸ τῆς ἐξαπολύσεως τῆς Πατριαρχικῆς καὶ Συνοδικῆς Ἐγκυκλίου τοῦ ἔτους 1902 ὑπὸ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Ἰωακεὶμ τοῦ Γ´», ἐξῆραν μὲ εἰδικὸ «Ἐπιστημονικὸ Συμπόσιο» (Σαμπεζὺ Γενεύης, 15-16.11.2002), τὴν πρωτοποριακὴ καὶ «καθοριστικὴ συμβολὴ τῶν Πατριαρχικῶν καὶ Συνοδικῶν Ἐγκυκλίων (1902, 1904, 1920)» «διὰ τὴν γέννησιν τῆς συγχρόνου Οἰκουμενικῆς Κινήσεως», ὑπεγράμμισαν δὲ μὲ ἔμφασι, ὅτι εἰδικὰ ἡ Ἐγκύκλιος τοῦ 1902: 

«ὑπῆρξε ἡ καταστατικὴ ἀρχὴ τῆς συγχρόνου Οἰκουμενικῆς Κινήσεως γιὰ τὴν ἑνότητα τῶν χριστιανῶν» καὶ «ἐνέπνευσε τὴν Πατριαρχικὴν Ἐγκύκλιον τοῦ 1920, ἡ ὁποία δικαίως θεωρεῖται ἡ ἐπίσημη ὀρθόδοξη πρόταση γιὰ τὴν Οἰκουμενικὴ Κίνηση».4

Τέσσερις μῆνες μετὰ τὶς ὑποστηριχθεῖσες αὐτὲς θέσεις μας, τὴν 5.7.2019, ἐδημοσιεύθη ἕνα σύντομο μέν, ἀλλὰ περιεκτικὸ καὶ ἀκριβολόγο ἄρθρον τοῦ Θεολόγου κ. Β. Χαραλάμπους, μὲ τὸν χαρακτηριστικὸν τίτλον: «Αἱ κακόδοξοι ἐκκλησιολογικαὶ στρεβλώσεις δὲν εἶναι προϊόντα διπλωματίας».5

Τὸ ἄρθρον αὐτό, τοῦ κ.Β.Χ., τὸ ὁποῖο ἐν συνεχείᾳ δημοσιεύομε, εἶναι ἐξόχως σημαντικὸ καὶ ἐπίκαιρο, διότι ἀναιρεῖ λίαν εὐστόχως τὴν πλάνην, ὅτι ἡ «αἰχμαλωσία» τῆς Ἐκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως, ὡς καὶ τῶν ἄλλων ἐπισήμων ὀρθοδόξων ἐκκλησιῶν, εἶναι «προϊὸν διπλωματικῆς ἁβρότητος», μία δῆθεν «διπλωματικὴ ἔκφραση».

Ἡ σπουδαιότης τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ, τοῦ κ.Β.Χ., ὑπογραμμίζεται ἐμφαντικώτερον, διότι καὶ μὲ τὴν ἀναφορὰν αὐτοῦ στὴν αὐτοαποκληθεῖσαν «Ἁγίαν καὶ Μεγάλην Σύνοδον» (Κρήτη, 2016), ἀναδεικνύεται ὅτι ὄντως ὁ Οἰκουμενισμὸς εἶναι «νόσος πρὸς θάνατον», ἐφ᾿ ὅσον μάλιστα ἀπὸ γραφίδα συμμετασχόντος ἱεράρχου ὁμολογεῖται ἐπισήμως, ὅτι «πολλοὶ Προκαθήμενοι, ποὺ παρευρέθηκαν στὴν Σύνοδο τῆς Κρήτης, καὶ οἱ περισσότεροι Ἱεράρχες, ἀποδέχονται ὅτι οἱ Ρωμαιοκαθολικοὶ ἔχουν Ἀποστολικὴ Διαδοχὴ καὶ τελοῦν Μυστήρια· ἀκόμη αὐτὸ τὸ ὑποστηρίζουν τοὐλάχιστον καὶ γιὰ τοὺς Ἀγγλικανούς...».6

Ἐν κατακλεῖδι, θὰ πρέπει νὰ παύση ὑποστηριζομένη ἡ κακόδοξος ἄποψις περὶ δῆθεν «αἰχμαλωσίας» τῶν ἐξ ὀρθοδόξων Οἰκουμενιστῶν στὸν ἐκκλησιοκτόνο Συγκρητισμό, ἐφ᾿ ὅσον ἡ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ὡς καὶ ἡ σύμπασα ἀνὰ τὴν Οἰκουμένην ἐπίσημος Ὀρθοδοξία, «ἄλλαξε πορεία· 

ἀπομακρύνθηκε ἀπὸ τὴν ὁδὸ τῶν Ἁγίων Πατέρων καὶ καθ᾿ ὅλη τὴ διάρκεια τοῦ 20οῦ αἰῶνος μέχρι καὶ σήμερα, στὶς πρῶτες δεκαετίες τῆς τρίτης χιλιετίας, γνωρίζει καὶ ζεῖ μέσα σὲ μία χειρότερη αἰχμαλωσία [ἀπὸ τοὺς Τούρκους], στὴν αἰχμαλωσία τῆς παναιρέσεως τοῦ Οἰκουμενισμοῦ».7 † ὁ Ὠ. κ' Φ. Κ. 1.8.2021 ἐκ. ἡμ. † Ἀρχὴ Νηστείας

Αἱ κακόδοξοι ἐκκλησιολογικαὶ στρεβλώσεις δὲν εἶναι προϊόντα διπλωματίας Ποιά ἀπὸ τὶς ἐκκλησιολογικὲς προϋποθέσεις-στρεβλώσεις ἀπὸ τὴ Δήλωση τοῦ Τορόντο, ποὺ παρεισέφρησαν, ὡς μὴ ὤφειλαν, στὴν Σύνοδο τῆς Κρήτης, μπορεῖ νὰ χαρακτηρισθεῖ ὡς προϊὸν διπλωματικῆς ἁβρότητας;

 Ὅταν μία κακοδοξία τὴν «ὑποβιβάζεις» σὲ προϊὸν διπλωματίας, κατ᾿ οὐσίαν τῆς ἀφαιρεῖς τὸ στοιχεῖο τῆς πλάνης. Δὲν οἰκοδομεῖται τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ ἀπὸ τὶς συγκρητιστικὲς στρεβλώσεις. Τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ δὲν θὰ οἰκοδομηθεῖ ἀπὸ τὶς πνευματικὲς σχέσεις ποὺ εἰσέρχονται οἱ ἐκκλησίες-μέλη τοῦ καλουμένου Π.Σ.Ε. Αὐτὴ ἡ κακοδοξία ἀποτελεῖ βλασφημία καὶ ὄχι διπλωματικὴ ἁβρότητα. Δὲν προμαχεῖ κανεὶς τῆς Ὀρθοδοξίας χαρακτηρίζοντας τὴν κακοδοξία ὡς διπλωματικὴ ἁβρότητα.

Μποροῦμε νὰ ὁμιλοῦμε γιὰ πνευματικὲς σχέσεις μὲ τὶς αἱρετικὲς κοινότητες καὶ ὁμάδες μέλη τοῦ Π.Σ.Ε.; Ὁ ἀντιλαμβανόμενος τὸ μεγαλεῖο τῆς Ἐκκλησίας, τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ, κατὰ τὴν Παύλειο προικῴα ἔκφραση, ἀντιλαμβάνεται καὶ τὸ μέγεθος τῆς κακοδοξίας νὰ προβάλλει κανείς, ὅτι 4 οἰκοδομεῖται τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ ἀπὸ τὶς πνευματικὲς σχέσεις ποὺ εἰσέρχονται οἱ ἐκκλησίες-μέλη τοῦ καλούμενου Π.Σ.Ε.

Μπορεῖ νὰ θεωρηθεῖ ἔκφραση διπλωματικῆς ἁβρότητας, ἡ κακόδοξη ἐκκλησιολογικὴ στρέβλωση ποὺ θέλει τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ νὰ οἰκοδομεῖται ἀπὸ τὶς πνευματικὲς σχέσεις ποὺ εἰσέρχονται οἱ ἐκκλησίες-μέλη τοῦ καλούμενου Π.Σ.Ε.; Ἀπὸ τὶς πνευματικὲς σχέσεις μὲ αἱρετικὲς κοινότητες καὶ ὁμάδες οἰκοδομεῖται τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ; Ἄπαγε τῆς βλασφημίας.

Προμαχεῖ κανεὶς τῆς Ὀρθοδοξίας, ὑποβιβάζοντας μία κακόδοξη ἐκκλησιολογικὴ στρέβλωση σὲ ἔκφραση διπλωματικῆς ἁβρότητας; Μὲ τὶς αἱρετικὲς κοινότητες θὰ οἰκοδομηθεῖ τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ; Ὁ Χριστὸς «ἔδωκε τοὺς μὲν Ἀποστόλους, τοὺς δὲ Προφήτας, τοὺς δὲ Εὐαγγελιστάς, τοὺς δὲ Ποιμένας καὶ Διδασκάλους, πρὸς τὸν καταρτισμὸν τῶν ἁγίων, εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ» (Ἐφ. δ´ 11-12). Αὐτὰ ἀναφέρει ὁ Ἀπόστολος Παῦλος στὴν Πρὸς Ἐφεσίους Ἐπιστολή του.

Δὲν συμπεριέλαβε καὶ τὶς αἱρετικὲς κοινότητες ὁ Ἀπόστολος Παῦλος. «Τοὺς Ἀποστόλους, τοὺς Προφήτας, τοὺς Εὐαγγελιστάς, τοὺς Ποιμένας καὶ Διδασκάλους, (ἔδωκε ὁ Χριστὸς) πρὸς τὸν καταρτισμὸν τῶν ἁγίων εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ». Εἶναι διπλωματικὴ ἔκφραση ἡ ἀναφορὰ ποὺ τονίζει, ὅτι «οἱ ἐκκλησίες-μέλη εἰσέρχονται σὲ πνευματικὲς σχέσεις, γιὰ νὰ οἰκοδομηθεῖ τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ καὶ νὰ ἀνακαινισθεῖ ἡ ζωὴ τῶν ἐκκλησιῶν»;8

Εἶναι δυνατὸ νὰ προβάλλεται ὁ ἰσχυρισμὸς ὅτι, «ἀπὸ τὶς πνευματικὲς σχέσεις μὲ τὶς αἱρετικὲς κοινότητες καὶ ὁμάδες τοῦ καλουμένου Π.Σ.Ε. θὰ ἀνακαινισθεῖ ἡ ζωὴ τῶν ἐκκλησιῶν»; Μποροῦμε ἐπίσης, ὡς Ὀρθόδοξοι Χριστιανοί, νὰ ἀναγνωρίσουμε στοιχεῖα ἀληθοῦς ἐκκλησίας σὲ αἱρετικὲς κοινότητες καὶ ὁμάδες; Ἀποτελεῖ ἡ κακόδοξη τούτη ἀναγνώριση προϊὸν διπλωματικῆς ἁβρότητας; Μεγάλη ἐκκλησιολογικὴ σύγχυση προκαλεῖ ἡ στρέβλωση τούτη. 

Ἀποτελεῖ προϊὸν διπλωματικῆς ἁβρότητας ἡ «παραδοχὴ» στὰ πλαίσια τοῦ Π.Σ.Ε., ὅτι «τὸ νὰ ἀποτελεῖ κάποιος μέλος τῆς ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ εἶναι πιὸ περιεκτικὸ ἀπὸ τὸ νὰ ἀποτελεῖ μέλος τῆς ἴδιας του τῆς ἐκκλησίας»;8

Ὅταν τὸ παραδεχόμαστε αὐτὸ στὰ πλαίσια τοῦ Π.Σ.Ε., ἔχει τὴν ἔννοια τῆς παραδοχῆς, ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν εἶναι ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ. Μπορεῖ νὰ χαρακτηρισθεῖ ὡς διπλωματικὴ ἔκφραση ἡ κακόδοξη τούτη «παραδοχή»; Ποιά ἀπὸ τὶς «ἐκκλησιολογικὲς» αὐτὲς προϋποθέσεις-στρεβλώσεις ἀπὸ τὴ Δήλωση τοῦ Τορόντο, ποὺ παρεισέφρησαν, ὡς μὴ ὤφειλαν, στὴ Σύνοδο τῆς Κρήτης, μπορεῖ νὰ χαρακτηρισθεῖ ὡς προϊὸν διπλωματικῆς ἁβρότητας;

Δὲν ἀποτελοῦν οἱ κακόδοξες ἐκκλησιολογικὲς στρεβλώσεις προϊόντα διπλωματικῆς ἁβρότητας [καὶ ἀκουσίας αἰχμαλωσίας].

1.Βλ. https://www.imoph.org/pdfs/2019/03/28/20190328aOmilia+MhtropolKyr Orthod19.pdf

2. Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδώρου Ζήση, «Ἀνησυχητικές Ἐξελίξεις. Νέα ἀνοίγματα στό Βατικανό καί στούς Προτεστάντες. Φανάρι καί Ἀθήνα ἀντίπαλοι καί συνοδοιπόροι», περιοδ. «Θεοδρομία», Ἀπρίλιος -Ἰούνιος 2003, σελ. 284 καί 288. Τοῦ Αὐτοῦ, «Ἡ Κωνσταντινούπολη τῶν Οἰκουμενιστῶν δημιουργεῖ σχίσματα – Μετά τό Ἡμερολογιακό ἔρχεται τό Οὐκρανικό», περιοδ. «Θεοδρομία», Ἰούλιος-Σεπτέμβριος 2018, σελ. 379 καί 385.

3. Μ. Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Τσέτση, Ἡ Συμβολή τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου στήν ἵδρυση τοῦ Παγκοσμίου Συμβουλίου τῶν Ἐκκλησιῶν, σελ. 193, ἐκδ. «Τέρτιος», Κατερίνη 1988.

4. Περιοδ. «Ἐπίσκεψις», ἀριθμ. 615/30.11.2002, σελ. 7-15: «Ἐπιστημονικό Συμπόσιο ἐπί τῇ συμπληρώσει ἑκατονταετίας ἀπό τῆς ἐξαπολύσεως τῆς Πατριαρχικῆς καί Συνοδικῆς Ἐγκυκλίου τοῦ ἔτους 2002 ὑπό τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Ἰωακείμ τοῦ Γ´».

5. Ἐφημ. «Ὀρθόδοξος Τύπος», ἀριθμ. 2.266/5.7.2019, σελ. 1 καί 4.

6. Περιοδ. «Ἐκκλησιαστική Παρέμβαση», Ναυπάκτου, ἀριθμ. 277/Αὔγουστος 2019, σελ. 12.

7. Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδώρου Ζήση, «Θλιβερή Ἐκκλησιαστική Ἱστορία δύο δεκαετιῶν», βλ. https://katanixi.gr/oikoymenismos/p-theodoros-zisis-thliveriekklisiasti/.

8. Στυλιανοῦ Χ. Τσομπανίδη, «Ἡ συμβολή τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας καί θεολογίας στό Παγκόσμιο Συμβούλιο Ἐκκλησιῶν».

Ιερά Μητρόπολη Ωρωπού και Φυλής 

της Εκκλησίας των Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών

ΓΕΡΟΝΤΙΣΣΑ ΜΥΡΤΙΔΙΩΤΙΣΑ-Η ΑΣΚΗΤΡΙΑ ΤΗΣ ΚΛΕΙΣΟΥΡΑΣ 1886-1974 (ΜΕΡΟΣ 13ον)

 

Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του αειμνήστου Μητροπολίτη Ωρωπού και Φυλής κ. Κυπριανού Α':
<<Γερόντισσα Μυρτιδιώτισσα - Η Ασκήτρια της Κλεισούρας 1886-1974>>,
έκδοση <<Ιεράς Μονής Αγίων Κυπριανού και Ιουστίνης, Φυλής Αττικής>>,
Φυλή Αττικής 1998.
Ανάρτηση 13η, σελ. 126-134.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.

<<Μικρά Είσοδος στον θαυμαστό κόσμο μιας σύγχρονης Αγίας>>

Ευρίσκομαι στην σκιά της Αγιονορείτικης Εικόνας <<Άξιον έστιν>> πολλούς μήνες τώρα... Το καντηλάκι Της ανάβει ακοίμητο... Ζήτησα την Χάρι Της και δεν με παρέβλεψε... Εργάζομαι τόσο καιρό και δεν απόκαμα... Ουράνια χαρά με πλημμύριζε συνεχώς και λαχτάρα να ολοκληρώσω την προσπάθεια... Ήμουν μέσα σ' έναν <<Κήπο Χαρίτων>>... Η ευωδία των αρετών της Αγίας Γεροντίσσης μ' έκανε να λησμονήσω την κόπωσι και τις δυσκολίες... Μπροστά μου είχα μικρά τεμάχια των Λειψάνων της'  λίγα από τα μαλλάκια της'  χώμα από το μνήμα της'  ένα μέρος από το τσεμπέρι της'  και μία κάρτα με την Εικόνα και το Μοναστήρι της Παναγίας Κλεισουργιωτίσσης... Η γνωριμία μου μαζί της ήταν ένας σταθμός στην πνευματική μου πορεία. Μετά την κοίμησί της, το 1974, επιθυμούσα διακαώς να γράψω ό,τι γνώριζα για τον θαυμαστό κόσμο αυτής της σύγχρονης Αγίας. Θα ήταν ίσως οικονομία Θεού που τώρα, είκοσι πέντε περίπου χρόνια μετά την είσοδό της στην αιώνια κατάπαυσι, αξιώνομαι τελικά να προσφέρω στις φιλόθεες ψυχές αυτήν την εργασία. Η καθυστέρησις έγινε αιτία να συγκεντρώσω νέο υλικό που φωτίζει από κάθε πλευρά την αγιασμένη προσωπικότητα της δούλης του Θεού Μυρτιδιωτίσσης Μοναχής. Στο τέλος της δεύτερης χιλιετίας μετά την ενανθρώπισι του Σωτήρος μας, ο κοσμικός περίγυρος απειλεί να μας συνθλίψη μέσα στις συμπληγάδες της αλαζονείας και της σαρκικότητος. Η οδηγητική μορφή της γενναίας Ασκήτριας ας μας φωτίζη στο σταυροαναστάσιμο μονοπάτι της εσωτερικής συντριβής, της χαρμολύπης, της υπομονής, της ελπίδος, της ευσπλαχνίας... Προσπάθησα να εισδύσω στα άδυτα ενός θαυμαστού κόσμου, να προσεγγίσω ό,τι κρυβόταν κάτω από την εξωτερική ασημότητα μιας καταφρονεμένης γυναίκας. <<Τη ταπεινώσει τα υψηλά τη πτωχεία τα πλούσια>>... Ένας θησαυρός κρυμμένος στα ράκη, την ατημελησιά, την τραχύτητα... Συνεχής αφάνεια, για να φανερωθή ο Θεός'  τόπος θεοφανείας για τους ταπεινούς... Έντιμη ενώπιον του Θεού και πολύτιμο σκεύος των θαυμασίων Του... Ζούσε από τώρα μυστικά την δόξα της Βασιλείας... Ανήκε στον γνώριμο χορό που μας συνεπαίρνει με την φωτεινή ομορφιά του και μας δίνει κουράγιο με τις <<παραδοξότητες>> και <<αντινομίες>> του... <<Γίγαντες ταπεινοί>>'  συναρπαστικοί στην δόξα και την απλότητά τους'  κατανυκτικοί στην αγιότητα και την μετάνοια'  γενναίοι στην άσκησι και την ευγένεια'  αθώοι στον πόνο και στην συγχωρητικότητα'  ελεύθεροι στην υπακοή και την αγνότητα'  αστραπηβόλοι στο βλέμμα και το δάκρυ τους'  αρχοντικοί στον λόγο και την πράξι... Η κοινωνία μας μαζί τους, κοινωνία με τον Κύριό μας, με την Ελπίδα μας... Όσο θα υπάρχουν Άγιοι ανάμεσά μας, έστω και άγνωστοι στους πολλούς, θα υπάρχη ελπίδα... Και εφ' όσον πάντοτε θα υπάρχουν Άγιοι ως την <<Αποκάλυψιν>> Εκείνου, πάντοτε θα υπάρχη ελπίδα... Και έχουμε τόσο ανάγκη από ελπίδα... Και η <<ελπίς ου καταισχύνει>>... Αυτή ας είναι η παρηγοριά μας στο κατώφλι της τρίτης χιλιετίας...

+ Ο  Ω. & Φ. Κ.

27.1.1998 εκ. ημ.

Ανακομιδή Αγίου Ιωάννου Χρυσοστόμου

( ε κ  τ ο υ  π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν ο υ )

Άλλη φορά, ένα πνευματικοπαίδι μου, που χώλαινε μονίμως στο θέμα της υπακοής και της ταπεινώσεως, την επλησίασε για να της ασπασθή την δεξιά. Τότε εκείνη του έσφιγξε το χέρι και τον εκοίταζε κατάματα.

Με επιβλητικότητα και πνευματικό κύρος που δεν ανεχόταν αντιρρήσεις, του είπε: -Εσύ τον Γέροντά σου ν' ακούς... Πρόσεξε καλά, να κάνης υπακοή... Τ' άκουσες;... Να κάνης ό,τι σου λέει ο Γέροντάς σου!...

Κι όχι αυτά που σου λέει ο λογισμός σου!... Τα <<εγνώριζε>> όλα... Τα <<έβλεπε>> όλα... Δεν θα λησμονήσω ποτέ ένα καταπληκτικό γεγονός, το οποίο επιβεβαίωσε πλήρως στην συνείδησί μου την μεγάλη αυτήν αλήθεια.

Κάποιος έγγαμος Ιερεύς από την Θεσσαλονίκη, πνευματικό τέκνο του αειμνήστου Γέροντός μου π. Φιλοθέου Ζερβάκου (+1980), επισκέφθηκε το Μοναστηράκι μας. Αναφέρθηκα εκτενώς στην Αγία Ασκήτρια και συγκινήθηκε τόσο πολύ, ώστε απεφάσισε να την επισκεφθή, για να ωφεληθή πνευματικά.

Όταν με το καλό έφθασε στο προσκύνημα της Κλεισούρας, ερώτησε κάποιον Κληρικό που συνάντησε εκεί: -Θα ήθελα, παρακαλώ, την γερόντισσα Σοφία... Πού είναι;... -Ποιά;... Αυτήν την τρελλή;... απάντησε με περιφρόνησι ο δυστυχής Κληρικός.

-Ναι, αυτήν την τρελλή, που εσείς δεν την καταλαβαίνετε... Γι΄αυτήν εγώ έκανα τόσα χιλιόμετρα... Θέλω να την δω... Πού είναι;... επέμεινε ο ευλαβής Ιερεύς. -Αϊ, να! Κάπου εκεί... Κάτω από τον γυναικωνίτη ίσως θα την βρης, σε καμμιά τρύπα...

Πήγε ο αγαθοπροαίρετος λευϊτης' φώναζε, φώναζε... Κάποτε την βρήκε: ατημέλητη, μέσα στα χώματα, με τις μουτζούρες της... Διαμάντι κρυμμένο στην σαλότητα... Η Αγία του φίλησε με ευλάβεια το χέρι.

-Ήλθα για να σε δω, Γερόντισσα... Ήλθα από τον π. Κυπριανό... -Όχι για μένα!... φώναζε πολύ στενοχωρημένη, ...για την Παναγία ήρθες... Μην λες, ότι ήρθες για μένα!... Δυσανασχετούσε...

Δεν ήθελε να την τιμούν, να της δίνουν αξία... -Αϊ, καλά! Την Παναγία την τιμώ και εκεί που είμαι εφημέριος στην Εκκλησία μου... Εδώ έχω έλθει για σένα..., συνέχισε ο Ιερεύς. -Όχι σε παρακαλώ, μην το ξαναπείς!...

Για την Παναγία ήρθες!... επέμεινε η Ασκήτρια. Τελικά, τον ωδήγησε κάτω από τον γυναικωνίτη. Είχαν μία συζήτησι πνευματική πολύ οικοδομητική. Ο ενάρετος Ιερεύς δεν της ανέφερε τίποτε για την προσωπική του κατάστασι:

ποιός είναι, πώς λέγεται, αν είναι έγγαμος, πόσα παιδιά έχει κ.λ.π. Όταν τελείωσαν, την εχαιρέτισε και κίνησε για να φύγη' ποιά ήταν όμως η έκπληξίς του, όταν άκουσε την Αγία να τον καλή ονομαστικά!...

-Στάσου παπα-Θεόδωρε!... Βγάζει από μία τρύπα ένα σακκουλάκι και άρχισε να του δίνη καρύδια, λέγοντας: -Πάρε αυτό... Δικό σου... -Πάρε αυτό... Για την παπαδιά σου... Ύστερα μετράει πέντε ακόμη καρύδια;

-Πάρε αυτά... Από ένα για κάθε παιδί σου... Τα <<γνώρισε>> όλα: λεγόταν Θεόδωρος, ήταν έγγαμος, είχε παιδιά και μάλιστα πέντε!... Μία δυστυχής γυναίκα είχε κάνει έκτρωσι...

Κοντά σε αυτό, είχε παρασυρθή και στην καφεμαντεία: <<έβλεπε το φλυτζάνι>>... Πήγε στο Μοναστήρι να προσκυνήση... Με την ευκαιρία επισκέφθηκε και την Γερόντισσα. Η Ασκήτρια <<τα ήξερε όλα>>... 

Την εκοίταξε ερευνητικά... Της μίλησε αυστηρά: -Έχεις καλή καρδιά... Έχεις κάνει όμως ένα έγκλημα... Να μετανοήσης... Κι άλλη φορά μην ξανακάνης αυτή την δουλειά!... Κοίταξε να βαφτίσης κανένα φτωχό!...

Να ντύσης τρία-τέσσερα ορφανά... Για να λυτρωθής... -Και το άλλο να το κόψης!...

Από ένα χωριό της περιοχής, μία άλλη γυναίκα την επισκέφθηκε. Είχε προηγηθή στο σπίτι μεγάλη φασαρία με την πεθερά της και τελικά <<πέρασε το δικό της>>... Η Αγία είχε και γι' αυτό <<πληροφορία>>...

Ήταν αποφασιστική και απόλυτη απέναντι στη νύφη: -Να μην μπης στην Εκκλησία!... Η Παναϊα δεν σε θέλει!... Τσακώθηκες με την πεθερά σου... Την άφησες να κλαίη κ' ήρθες εδώ... Να πας να συμφιλιωθήτε και νά' ρθετε μαζί στην Παναγία!...

Αλλά και το προορατικό της Ασκήτριάς μας προκαλούσε έκπληξι... Προγνώριζε την επίσκεψι κάποιου προσκυνητού, τον περίμενε, του έλεγε το όνομά του... Προέβλεπε διάφορα γεγονότα...

Το 1973, την χρονιά πριν από την κοίμησί της, είχε προείπει για τα λυπηρά γεγονότα της Κύπρου (Ιούλιος, Αύγουστος 1974): -Θα γίνη πόλεμος... Θα χυθή αίμα ελληνικό... Αλλά μακρυά απ' εδώ. Να κάνετε προσευχή...

Μία πολύ χαρακτηριστική πρόρρησις της Αγίας ήταν και η εξής. Το καλοκαίρι του 1966 η Στεφανία από το Βαρικό ήταν έγγυος στο μικρό της παιδί. Ο σύζυγός της Δημήτριος στα νειάτα του είχε εργασθή στο Μοναστήρι και τον εκτιμούσε η Γερόντισσα.

-Ο Δημητρόν θαρρεί θα κάνη κορίτσι... Αλλά αγούρι θα κάνη... Κι αυτό αγόρι θά' ναι..., προφήτευσε η Ασκήτρια. Τον Οκτώβριο γεννήθηκε το αγοράκι και το βαπτίσανε στο Μοναστήρι, όπως είχαν τάξει...

5. Σημεία θαυμαστά

Η καθαρότητα της σοφής και ανδρείας Σοφίας την ανέβασε πολύ υψηλά στην κλίμακα της οικειότητος με τον Θεό, την Παναγία, τους Αγγέλους, τον Ουράνιο κόσμο... Αναρίθμητα θαυμαστά γεγονότα μαρτυρούσαν, ότι πράγματι είχε γίνει <<οικία του Θεού και συμπολίτις των Αγίων>>...

Οι επί της γης Άγιοι είναι οι ασφαλέστεροι μάρτυρες της Ευλογημένης Βασιλείας των Ουρανών... Είναι ήδη πολίτες Αυτής της Βασιλείας... Βιώνουν από τώρα την δόξα της μελλούσης μακαριότητος...

Απολαμβάνουν την προστασία, την παρηγορία, την καθοδήγησι των πιστών και ευλογημένων δούλων του Θεού που ευρίσκονται στο Φως, στον Θρίαμβο των Ουρανίων Σκηνωμάτων...

Κάποτε είχα λειτουργήσει στο Μοναστήρι της Κλεισούρας. Στο τέλος, καθώς ξεφορούσα, πλησίασε η Ασκήτρια στην Ωραία Πύλη. Μου έγνεψε, δείχνοντας την Πλατυτέρα στην κόγχη του Βήματος...

-Να! μ' εκείνο το χέρι με χτύπησε!... -Γιατί, Γερόντισσα, σε χτύπησε;... ερωτώ ξαφνιασμένος. -Κάποτε έκλεψαν εδώ το κουτί της Εκκλησίας... Ήρθαν ν' ανακρίνουν κι εμένα, ποιός το πήρε...

Είχα υποψίες για κάποιον Επίτροπο, κι απάντησα: <<ίσως νά' ναι αυτός>>... Ύστερα καθώς καθάριζα εδώ μια μέρα, ξαφνικά απλώνει η Θεοτόκος το αριστερό Της χέρι και μου δίνει δυο μπάτσους, λέγοντας:

<<Είδες, Σοφία;... Αυτός τα πήρε;... Και να τον έβλεπες, δεν έπρεπε να προδώσης... Μόνο να προσπαθούσες νά' ρθη σε μετάνοια και διόρθωσι>>!... Έπεσα κάτω... <<Ήμαρτον, Παναγία μου>>!...

Με τέτοια ουράνια μαθήματα η απλή και αγράμματη Σοφία έγινε θεοδίδακτη... Έτσι συνήθιζε πάντοτε να λέη: -Είδες... Άκουσες;... Κλειδί στο στόμα!... Το φώναζε δυνατά: -Το στόμα να εν κλειδωμένον!... Και ποτέ δεν απεκάλυπτε... Και να την σκότωνες, δεν θα άνοιγε το στόμα της... 

( Σ υ ν ε χ ί ζ ε τ α ι )

Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.
Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του αειμνήστου Μητροπολίτη Ωρωπού και Φυλής κ. Κυπριανού Α':
<<Γερόντισσα Μυρτιδιώτισσα Η Ασκήτρια της Κλεισούρας 1886-1974>>,
έκδοση <<Ιεράς Μονής Αγίων Κυπριανού και Ιουστίνης, Φυλής Αττικής>>,
Φυλή Αττικής 1998, σελ. 126-134.

ΦΙΛΟΚΑΛΙΚΕΣ ΣΕΛΙΔΕΣ 2: ''Ο ΝΟΥΣ'' (ΜΕΡΟΣ 6ον)

Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του Αρχιμανδρίτη Ιωαννικίου:
<<Φιλοκαλικές Σελίδες 2 - Ο Νους>>,
έκδοση <<Ιερού Ησυχαστηρίου Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά>>,
Κουφάλια Θεσ/νίκης, Θεσσαλονίκη 1988, σελ. 42-48.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένων
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Ο άνθρωπος, το υπέροχο αυτό θεόπλαστον ον, η κορωνίς της Δημιουργίας, είναι μία σύνθεσις ύλης και πνεύματος, σώματος και ψυχής. Η υπέρβασις και μετάβασίς του από τον υλικό προς τον άϋλο, από τον αισθητό προς τον υπεραισθητό κόσμο γίνεται με την δύναμι της ψυχής, τον νου. Θεμελιώδης πίστις της Εκκλησίας μας είναι ότι ο άνθρωπος αποτελεί εικόνα του Τριαδικού Θεού. Ο Τριαδικός Θεός είναι Νους (Πατήρ), Λόγος (Υιός) και Πνεύμα. Νους ο άναρχος τον Λόγον απορρήτως γεγένηκε, / και το θείον Πνεύμα, το ισοσθενές εκπεπόρευκε' / και διά τούτο Τριάδα ομοούσιον, / τον Δεσπότην των όλων Θεόν καταγγέλλομεν. (Τριαδικός κανών, ήχος δ'). Και ο άνθρωπος είναι τριαδική εικόνα του Θεού. Ο άνθρωπος είναι και αυτός νους, λόγος και πνεύμα. Σε αυτήν την τριαδική, από άπειρη θεία αγάπη κατασκευή του (κατ' εικόνα) και στην κατά χάριν θέωσι (καθ' ομοίωσιν) έγκειται το απεριόριστο μεγαλείο του. Από αυτό το μεγαλείο φαίνεται η ασύγκριτη διαφορά του ανθρώπου από τα ζώα. Η ψυχή εδώ είναι μία, διαιρείται κατά τους αγίους Πατέρες σε τρεις δυνάμεις ή σε τρία μέρη: στο λογιστικό, στο επιθυμητό και στο θυμοειδές. Όργανο με το οποίο ενεργοποιείται το λογιστικό είναι ο νους. Ερώτησε κάποιος έναν ερημίτη: - Γέροντα, τί είναι νους; Με χαρακτηριστική απλότητα ο γέροντας, είπε: - Να, άμα λείψει ο κυβερνήτης από ένα καράβι, τί λες; Θα καταντήση στο λιμάνι; Τα κύματα θα το σπάσουν. Έτσι και ο νους. Είναι κυβερνήτης. Κατά τον άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά <<νους>> λέγεται και η ενέργεια του νου που συνίσταται σε λογισμούς, κρίσεις, συλλογισμούς και νοήματα. Αλλά όμως δεν είναι ο ίδιος ο νους, αλλά ενέργειες του νου. Νους είναι και η δύναμις που ενεργεί αυτά, η οποία ονομάζεται και  κ α ρ δ ί α  στην Αγία Γραφή. Η οποία καρδία είναι η κυριώτερη από όλες τις άλλες δυνάμεις της ψυχής και από αυτή τη δύναμι χαρακτηρίζεται η ψυχή μας λογική>> (Λόγος περί προσευχής και καθαρότητος καρδίας, Φιλοκαλία, τόμ. Α', σ. 133, κεφ. γ'). Αλλά ο νους είναι και η ικανότης του νου για την ένωσί του και μέθεξι με τον Θεόν. Αλλού ονομάζεται ικανότης προς θέα ή θεωρία ή όρασι του Θεού. Είναι ακριβώς το ίδιο πράγμα. Το να βλέπει κανείς τον Θεό, είναι ένωσις με τον Θεόν. Να γιατί ο νους κατά την πατερική ορολογία ονομάζεται <<οφθαλμός της ψυχής>>, <<νοερός οφθαλμός>>, <<όμμα>> ή <<θεωρητικόν ή λογιστικόν>> μέρος της ψυχής. Είναι εικόνα του Θεού ο άνθρωπος, διότι έχει νου. Ο νους του ανθρώπου είναι ένας δημιουργικός παράγων κάθε λεγομένου έργου πολιτισμού. Αλλά είναι τραγικό όταν στον νου λείπει η γνωστική και διακριτική αίσθησις. Τυφλώνεται τότε, εξέρχεται εντελώς από τον εαυτό του (καθώς θα δούμε) και αποκτά απόλυτες σχέσεις με τα δημιουργήματα, με την κατ' αίσθησι φύσι των όντων, ενώ η ουσία του είναι νοερά. Κολυμπά σ' ένα πέλαγος οιήσεως και κενοδοξίας, παύει να είναι <<ενεργεία νους>> και γίνεται μόνον <<δυνάμει νους>>, δηλαδή, αλογοποιείται. Γίνεται σαν τους άψυχους ηλεκτρονικούς εγκεφάλους που κατασκευάζει, σαν τα πλαστικά λουλούδια χωρίς άρωμα, σαν τις τυφλές μηχανές του. <<Ο νους του ανθρώπου, κατά την έκφρασι συγχρόνου γέροντος ασκητού, ομοιάζει με ένα πετεινόν του ουρανού, άλλοτε υψιπετές και άλλοτε χαμερπές>>. Με τα ύψη της αναβάσεως και αναγωγής του νου αφ' ενός και με τις πτώσεις του στα κατώτερα μέρη της γης αφ' ετέρου, στα οποία κυλιέται ο νους διά της επενεργείας των παθών, ασχολούνται οι Φιλοκαλικοί άγιοι Πατέρες. Η αυτοσυγκέντρωσις ή <<συνέλιξις>> του νου όσων ανθρώπων ασχολούνται με την λεγόμενη <<γιόγκα>> των μη χριστιανικών ανατολικών θρησκειών, μπορεί να πραγματοποιείται, αλλά είναι άπρακτη και άκαρπη. Ο νους εκεί παραμένει στην μέθοδο. Μέχρις εδώ μπορεί να θεωρηθή σαν μια επαινετή, ανθρώπινη όμως και μόνο προσπάθεια, γι' αυτόν τον λόγο και εκ των προτέρων καταδικασμένη. Ο νους εκεί σταματά στη μέση του δρόμου <<από Ιερουσαλήμ εις Ιεριχώ>> και <<λησταίς περιπίπτων, οι και εκδύοντες αυτόν και πληγάς επιτεθέντες αφιέντες αυτόν ημιθανή τυγχάνοντα>>. Αυτό συμβαίνει, διότι εκεί ο νους δεν έχει αντικείμενο, αναζητεί έναν ανύπαρκτο φωτισμό, και πλανάται <<πλάνην οικτράν>>, αφού στην πραγματικότητα ενούται με δαιμονικόν πνεύμα, το οποίο κατορθώνει να παρουσιάζη το ψεύδος ως αλήθεια και την αλήθεια ως ψεύδος <<μετασχηματιζόμενον εις άγγελον φωτός>>. Εθεωρήσαμε λοιπόν αναγκαίο, το δεύτερο τεύχος των Φιλοκαλικών Σελίδων να το αφιερώσουμε στο μέγιστο αυτό θέμα. Θερμή παράκλησις προς τους αγαπητούς αδελφούς αναγνώστας να προσεύχωνται για την ευτέλειά μας, ο Κύριος να καθαρίζη και τον ιδικόν μας νου <<από παντός μολυσμού σαρκός και πνεύματος επιτελούντα αγιωσύνην εν φόβω Θεού>> (Β' Κορινθ. κεφ. ζ' 1).

( ε κ  τ ο υ  π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν ο υ )

<<Κεφαλαιώδες για την σωτηρία της ψυχής, για την κάθαρσι του οφθαλμού της ψυχής
(του οπτικού μέρους) δηλαδή του νου μας και την ένωσί του
με τον μόνο Καθαρό Θεόν.
Η μηχανική, δυτική, αλλόδοξη, η εξωτερική <<μίμησις του Χριστού>>
και το ομώνυμο βιβλίο έβλαψε και αλλοίωσε τα ορθόδοξα κριτήρια.
Η απόκτησις βέβαια των ευαγγελικών αρετών
είναι θεία προσταγή, αλλά δεν μπορούν να νοηθούν οι αρετές ανεξάρτητες,
χωρίς την ζωοποιό δύναμι της προσευχής.
Δεν μπορούν μόνες τους να οδηγήσουν στην κάθαρσι
και στην ένωσι του νου χωρίς την ηλιοστάλακτη ακτίνα της θείας ενεργείας.
Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, ως πνευματοκίνητος συλλέκτης
των πατερικών βιωμάτων και διδαχών γράφει:
<<Επειδή το Θείον είναι αυτόχρημα η Αυτοαγαθότης
και το Έλεος και η Άβυσσος της χρηστότητος,
μάλλον δεν αγκαλιάζει και αυτή την Άβυσσο,
διότι υπερέχει από κάθε όνομα που ονομάζεται και από κάθε πράγμα
που νοείται, μπορεί να τύχη κανείς το έλεος με την ένωσί του προς Αυτό>>.

Χαρούμενος πηγαίνει στον αδελφό και του λέγει: -Κάνε αγάπη και πρόσθεσε για μένα άλλη μια προσευχή. Αυτός υπήκουσε και κάνοντας δύο προσευχές για τον γέροντα, έπεσε πάλι σε κατάνυξι και είπε στον εαυτό του:

<<Ω ταλαίπωρη ψυχή, πρόσθεσε και για τον εαυτό σου άλλη μια προσευχή>>. Έτσι λοιπόν, περνώντας και την εβδομάδα εκείνη και κάνοντας την νύκτα τέσσερεις προσευχές, ερχόμενος ο γέροντας την Κυριακή είδε τους δαίμονες που ήσαν πιο πολύ λυπημένοι και δεν μιλούσαν καθόλου>>.

Ευχαριστώντας τον Θεό και επιστρέφοντας επήγε πάλι προς τον αδελφό και παρεκάλεσε να προσθέση ακόμη μία προσευχή υπέρ αυτού. Ο αδελφός δέχθηκε και αυτή και πρόσθεσε και για τον εαυτό του άλλη μια προσευχή. Κάθε νύκτα έκανε έξι προσευχές. 

Καθώς περνούσε πάλι ο γέροντας την Κυριακή είδε τους δαίμονες να στέκουν μακρυά από το κελλί του, οι οποίοι όταν τον είδαν να πηγαίνη στον αδελφό, τον ύβρισαν με φοβέρες για την σωτηρία του αδελφού.

Ο γέροντας δοξάζοντας τον Θεό επήγε στον αδελφό και τον συνεβούλευσε να μη αμελή, αλλά να προσεύχεται αδειαλείπτως. Και, αφού στερεώθηκε καλά στην τάξι των προσευχών του ο αδελφός με την Χάρι του Θεού, ανεχώρησαν τελείως από αυτόν οι δαίμονες.

Ένας αδελφός ερώτησε άλλον γέροντα, λέγοντας: -Ποιά είναι η καλλιέργεια της ψυχής για να καρποφορήση; -Και απεκρίθη ο γέροντας: Η καλλιέργεια της ψυχής είναι η ησυχία του σώματος και η πολλή σωματική προσευχή και το να μη προσέχης τα σφάλματα των ανθρώπων, αλλά μόνο τα ιδικά σου.

Αν ο άνθρωπος υπομείνη σε αυτά, δεν πολυχρονίζει να καρποφορήση η ψυχή του. (Ευεργετινός, τόμ. Δ'). Αν πράγματι το έργο της καθάρσεως του νου είναι μέγα, τότε απαιτείται πολύς κόπος γι' αυτό.

Και ο μεγαλύτερος κόπος για την κάθαρσι είναι ο κόπος της προσευχής. Μαζί με τον προφητάνακτα ο προσευχόμενος μπορεί να κραυγάζη: <<ίδε μου τον κόπον Κύριε και την ταπείνωσιν και άφες πάσας τας αμαρτίας μου>>.

Ένας αδελφός ερώτησε κάποιον γέροντα, λέγοντας: -Ποιά εργασία οφείλει να έχη η καρδιά για να ασχολήται σ' αυτή; Και απεκρίθη ο γέροντας: -Αυτή είναι η τελεία εργασία του μοναχού να προσεύχεται πάντοτε απερισπάστως στον Θεόν.

Είπε ο αδελφός: Αλλά οι πονηροί λογισμοί δεν αφήνουν τον νου να προσέχη πάντοτε στον Θεόν. Πώς λοιπόν οφείλει να τους εκδιώκη; Και είπε ο γέροντας: -Δεν μπορεί ολοκληρωτικά μόνος του ο νους να το κατορθώση, διότι δεν έχει τέτοια δύναμι.

Όταν λοιπόν προσβάλλουν οι λογισμοί, αμέσως οφείλει να καταφεύγη προς τον Θεό και Εκείνος τους διαλύη σαν το κερί. Διότι ο Θεός είναι <<πυρ καταναλίσκον>>... Είναι καιρός πλέον να παραδεχθούμε

ότι οι περισσότεροι Χριστιανοί μέχρι τώρα δεν εδώσαμε την ανάλογη προσοχή ή απειθήσαμε στους θεόπνευστους λόγους των αγίων Πατέρων, οι οποίοι περιέχονται ή δεν περιέχονται στη γνωστή Φιλοκαλία, γύρω από το κεφαλαιώδες θέμα της προσευχής.

Κεφαλαιώδες για την σωτηρία της ψυχής, για την κάθαρσι του οφθαλμού της ψυχής (του οπτικού μέρους) δηλαδή του νου μας και την ένωσί του με τον μόνο Καθαρό Θεόν. Η μηχανική, δυτική, αλλόδοξη, η εξωτερική <<μίμησις του Χριστού>> και το ομώνυμο βιβλίο έβλαψε και αλλοίωσε τα ορθόδοξα κριτήρια.

Η απόκτησις βέβαια των ευαγγελικών αρετών είναι θεία προσταγή, αλλά δεν μπορούν να νοηθούν οι αρετές ανεξάρτητες, χωρίς την ζωοποιό δύναμι της προσευχής. Δεν μπορούν μόνες τους να οδηγήσουν στην κάθαρσι και στην ένωσι του νου χωρίς την ηλιοστάλακτη ακτίνα της θείας ενεργείας.

Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, ως πνευματοκίνητος συλλέκτης των πατερικών βιωμάτων και διδαχών γράφει: <<Επειδή το Θείον είναι αυτόχρημα η Αυτοαγαθότης και το Έλεος και η Άβυσσος της χρηστότητος,

μάλλον δεν αγκαλιάζει και αυτή την Άβυσσο, διότι υπερέχει από κάθε όνομα που ονομάζεται και από κάθε πράγμα που νοείται, μπορεί να τύχη κανείς το έλεος με την ένωσί του προς Αυτό.

Ενώνεται δε κάποιος με Αυτό με την κοινωνία κατά το δυνατόν με τις όμοιες αρετές, που έχει το Θείο και με την κοινωνία της δεήσεως και της ενώσεως, που γίνεται με την προς τον Θεό προσευχή.

<<Αλλά η μεν κοινωνία με τον Θεό με τις αρετές για την ομοιότητα συνήθως ετοιμάζει τον αγωνιστή να γίνη ικανός να υποδεχθή το Θείον, όχι όμως και να ενώνη με το Θείον. Η δύναμις όμως της προσευχής ιερουργεί

και τελεσιουργεί την ανάστασι και την ένωσι του ανθρώπου προς το Θείον, διότι είναι σύνδεσμος η δύναμις της προσευχής των λογικών πλασμάτων προς τον Πλάστη, όταν βέβαια υπεραναβή την κατάστασι της προσευχής με πυρωμένη κατάνυξι πάνω από τα πάθη και τους λογισμούς.

Διότι είναι αδύνατον να ενωθή ο εμπαθής νους με τον Θεόν. <<Ώστε ο νους μέχρις ότου προσεύχεται δεν έτυχε ακόμα του ελέους. Όσον όμως υψώνεται πάνω από τους λογισμούς τόσο και ζη στο (χαροποιόν) πένθος.

Ανάλογα δε με το πένθος μετέχει και από το Θείο Έλεος και από την Θεία παρηγοριά. Και αν πολυχρονίση σε αυτά με ταπείνωσι μετασκευάζει ολόκληρο το παθητικό μέρος της ψυχής>>.

Η στάσις του σώματος βοηθεί πολύ στην συγκέντρωσι και <<συνέλιξι>> του νου στον εαυτόν του. Γι' αυτό και και οι Πατέρες διδάσκουν να στρέφη κανείς το βλέμμα του προς το στήθος, στο μέρος της καρδιάς, λέγοντας την <<ευχή>> με ελαφρό κράτημα της αναπνοής, καθισμένος σε ένα χαμηλό κάθισμα.

Η ψυχοτεχνική αυτή μέθοδος της προσευχής διαφέρει πολύ από τις αντίστοιχες μεθόδους αυτοσυγκεντρώσεως που υπάρχουν στις μη χριστιανικές ανατολικές θρησκείες. Δεινό τέχνασμα του διαβόλου είναι να κατορθώνη να παρουσιάζη το ψεύδος σαν αλήθεια και την αλήθεια σαν ψεύδος.

Γιατι τοποθετεί πολύ κοντά το ψεύδος με την αλήθεια με μια μικρή διαφορά, που ουσιαστικά είναι διαφορά τεραστία, <<καθόσον απέχουσιν ανατολαί από δυσμών>>. <<Στην προκειμένη περίπτωσι

η μικρή αυτή διαφορά που συνιστά όλη την απάτη του διαβόλου είναι ότι στην μεν νοερά προσευχή ο προσευχόμενος επαναλαμβάνει επικαλούμενος συνεχώς το παντοδύναμο όνομα του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού,

ενώ στην <<γιόγκα>> ή στο <<ζεν>> ο ασκούμενος επαναλαμβάνει συνεχώς μία ακατανόητη γι' αυτόν λέξι που, αν όμως ερευνήση, θα βρη ότι είναι το όνομα κάποιας ανατολικής θεότητος, δηλαδή κάποιου πονηρού δαίμονος>>.

Μακάριος ο άνθρωπος ο οποίος απέκτησε αυτή την πνευματοκίνητη σοφία της προσευχής, διότι έκαμε πνευματοκίνητον και φωτισμένον με την <<άνωθεν σοφίαν>> τον νου του.

<<Σοφία πνευματοκίνητη είναι, κατά τους θεολόγους Πατέρας, η δύναμις της νοεράς και καθαράς και αγγελικής προσευχής, της οποίας το σημάδι είναι να μη βλέπη τίποτε ο ασχημάτιστος νους όταν προσεύχεται.

Ο άϋλος τότε νους και φωτοειδής γίνεται, διότι προσκολλάται ανέκφραστα προς τον Θεό και γίνεται ένα πνεύμα>>. (Φιλοκαλία Δ' 52 ριστ'). Έτσι ο νους ομοιάζει με νυμφίο, καθώς λέγει ο άγιος Ηλίας ο Πρεσβύτερος (Φιλοκαλία τ. Β' 306 ξζ'), όταν προσεύχεται εντός της διανοίας του.

Με νυμφίο που διαλέγεται με την νύμφη μέσα στον νυμφώνα. Εκείνος δε που δεν του επιτρέπεται να εισέλθη στέκεται απ' έξω και στενάζοντας φωνάζει: <<Τίς απάξει με εις πόλιν περιοχής; ή τις οδηγήσει με>> έως του σημείου να μη βλέπω ματαιότητας και μανίας ψευδείς κατά τον καιρό της προσευχής μου>>;

Ερώτησε ένας αδελφός: -Με ποιά τέχνη καταφεύγει ο λογισμός προς τον Θεόν; Είπε ο γέροντας: Αν σου επιτεθή λογισμός πορνείας αμέσως, αφού αποσπάσης τον νου σου, φέρε τον γήγορα προς τον Θεό και μη πολυχρονίσης.

Διότι το να πολυχρονίσης είναι σαν να συγκατατέθηκες. Λέγει ο αδελφός: -Αν, λοιπόν, έλθη λογισμός κενοδοξίας, δεν οφείλει να αντιλέξη ο λογισμός; Απεκρίθη ο γέροντας: -Οποιαδήποτε ώρα

κάποιος αντιλέγει, εκείνος ο λογισμός αμέσως γίνεται ισχυρότερος και ραγδαιότερος, διότι περισσότερα ευρίσκει εκείνος να αντιλέγη και δεν σε βοηθεί τόσο (στον αντιρρητικό αγώνα) το Πνεύμα το Άγιον.

Είναι σαν να σε ευρίσκη υπερήφανο και να θεωρής τον εαυτό σου αυτάρκη στον πόλεμο εναντίον των παθών. Πρέπει, λοιπόν, μάλλον να καταφεύγης προς τον Θεόν.

( Σ υ ν ε χ ί ζ ε τ α ι )

Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένων
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.
Συνακόλουθες αναρτήσεις εκ του βιβλίου
του Αρχιμανδρίτη Ιωαννικίου:
<<Φιλοκαλικές Σελίδες 2 - Ο Νους>>,
έκδοση <<Ιερού Ησυχαστηρίου Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά>>,
Κουφάλια Θεσ/νίκης, Θεσσαλονίκη 1988, σελ. 42-48.