«Ο Παντοκράτορας κρατά στο Χέρι Του την βραδυνή Θυσία»
Η νύχτα αγκαλιάζει προσευχόμενες ψυχές σαν βρεφικό νανούρισμα. Στο μικρό καθολικό, οι γέροντες ξαπλωμένοι στο έδαφος, παραδομένοι στην εικόνα του Νυμφίου αποκαθηλώνουν ικετευτικά τους συγγνωστούς τους λογισμούς. Απόκοσμες εικόνες στο μικρό εκκλησάκι αναπνέουν μέσα από την θυμιασμένη ομίχλη των παρακλητικών τους λόγων. M' ένα τρακοσάρι κομποσκοίνι μετρούν ανάποδα τις μέρες, φτάνοντας ως την γέννησή τους. Ο παππά Διονύσης με αφημένο βλέμμα στην γη που περιμένει, σκύβει το κεφάλι στην ανατολή της μετανοίας του. Τί κόσμος τούτος Θεέ μου! Βαστάζουμε στις χούφτες μας τη Μάννα Ορθοδοξία και δεν θωρούμε το απροσμέτρητο κάλλος της και την ενδόμυχη υπόστασή της. Όταν τρίζουν τα θολά τζάμια από τα σιδερένια παραθύρια, νομίζεις, πως χοροί αγίων ήλθαν για να συνεκκλησιαστούν με τους χοικούς, ταμένους αδελφούς τους. Ο πολυέλαιος γυρνοφέρνει κυκλικά απ' τον καπνισμένο τρούλλο, ο Παντοκράτορας κρατάει στο χέρι του την βραδυνή θυσία, αίνοι και ύμνοι γίνονται δώρα ευχαριστιακά στα πόδια του Θεού μας. Κι όταν τελειώνει η ακολουθία, σκυμμένα πρόσωπα προσμετρούν μ' ένα Κύριε ελέησον, τα ανεβαίνοντα βήματά τους. Μακρύς ακόμα ο δρόμος της σταυρικής θυσίας. Ταιριάζει σε ορθοδόξους, να βλέπουν από μακριά τον σταυρό, που θα κρεμάσουν πάνω του τ' απόκοσμα όνειρά τους. Ποθούμε Χριστό, Αυτόν, Εσταυρωμένο, εξαντλούμε τους ονειρεμένους πόθους μας στο κοινό ποτήριο, ακροβατούμε την θωριά μας ανάμεσα στην πτώση και την έγερση. Τελούμε πνευματικά « ανάπηροι» στο μακαρισμό του εξαρτημένου Εγώ μας, αναζητούμε την χαμένη αρτιμέλεια της υποστελλόμενης ψυχής μας, ανυπακούουμε στην υποκριτική στάση ζωής. Ο Χριστός δεν είναι αφηρημένη έννοια, είναι η Οδός και η Αλήθεια, η Αγάπη κι η Ζωή, το προσδοκώμενο όνειρο της αναστάσιμης ελπίδας. Έχουμε Εκκλησία να κλάψουμε τους δρόμους που δεν διαβήκαμε, κατέχουμε αγίους να κρεμάσουμε την απόμακρη ματιά μας, μια Παναγιά να πνίξουμε στον κόρφο της την εαλωμένη αθωότητα της παιδικής αμεριμνησίας μας, κι αγγέλους τόσους, όσα είναι αυτά που χάσαμε, όσα είναι αυτά που ελπίζουμε, όσα είναι αυτά, που ίσως έρθουνε μια μέρα! Μπουσουλάμε γογγύζοντας στους εφάμαρτους δρόμους της υποκριτικής ζωής μας, έρπουμε γλοιωδώς στην λάσπη, που εωσφορικώς βαπτίσαμε πολιτισμένη κοινωνία! Επιτέλους να πάψουν αυτοί οι διαρκείς κύκλοι γύρω απ' τον ειδωλολάτρη εαυτό μας, το μεγαλείο του χριστιανού αναπαύεται στον προσευχητικό ξεσηκωμό και την ταπεινή μεγαλοσύνη. Η αγάπη μας είναι η σταυρική θυσία του εγώ μας στην εγωϊκότητα των άλλων. Ο σταυρός μας είναι τα ζυγιστικά του Πατρός που σβήνουν με γομολάστιχα τις μεγαλεπίβολες, θηριώδεις αμαρτίες μας κι η ελπίδα μας φοράει τα καλά της μπροστά στο αιματοβαμμένο δισκοπότηρο του αμνοικού Ιησού μας. Τα βράδια αιωρούνται χαροποιά στα γράμματα της αγιοπνευματικής Αλφαβήτας, ζωγραφίζουν την Πίστη ως έκθαμβο, αγιοπρεπές θήλυ, που ίσταται σε συννεφοσκεπούσα ομίχλη, πάνω από τα μικροκαμωμένα σπίτια των ανθρώπων. Πορφυροφορούσα κόρη, που χάσκει με χαμόγελο και κορομηλένια μάγουλα, που ροδοκοκκινίζουν στην παρακλητική αγάπη των πιστών. Η Πίστη είναι αναγεννητικό επίθεμα στις πληγές της αμαρτίας, δροσερή ανάσα στην πνευματική άπνοια των φιλόνικων ανθρώπων, σουλατσάρει σε χλοερούς, φρεσκοσκαμμένους κήπους και περιβόλια που μεθούν στην αρχοντιά των λουλουδιών. Βαστάει στα χέρια της τα εύοσμα βασιλικά των Χριστοφόρων λόγων, λούζεται μακάρια στην μετάνοια ενός αλλόφρονα, που ανακαλύπτει πάνω της τον μυρίπνοο Παράδεισο της συστελλόμενης ψυχής. Η Πίστη Θε μου είναι τα χρυσαφένια στάρια του χωριού, που μικρά, βάζαμε τρεχάλα ανάμεσα στα ξεραμένα στάχυα και τ' αγκάθια του αγρού, το ανταριασμένο βουϊτό από τους μεγαλοδύναμους ήχους των ελάτων, που στέκονταν πάντα όρθια. Νοικοκύρηδες, φρεσκοπλυμένοι χωρικοί, που τις Κυριακές έπαιρναν τα δύσβατα μονοπάτια για την εκκλησιά των Παμμεγίστων Ταξιαρχών! Βλέπαμε την Πίστη να σιγοντάρει στο αναλόγιο, εκείνον τον ταπεινό, ολιγογράμματο ιερέα, που έβγαινε στον άμβωνα για να μοιράσει τ' αντίδωρα κρίνα της ανυπέρβλητης αγάπης. Ύστερα βοηθούσε στα χωράφια την μαυροφορεμένη χήρα, που πριν να σπείρει τον καρπό στα σκαλισμένα αυλάκια, σταύρωνε με το χέρι της το αγιασμένο χώμα, ράντιζε με αγιασμό εκείνον τον πολύχρωμο, ταιριαστό μπαχτσέ με τις ντάλιες, τους κατιφέδες και τους κρίνους. Η Πίστη πάλι κατοικεί στα αδύναμα σπίτια των φτωχών, κάθεται στο τραπέζι με τα αλάδωτα ρεβίθια, τις ελιές και το αχνισμένο, ζυμωτό ψωμί, χορταίνει τα στόματα με μοσχοθυμιασμένες ευλογίες και απόκοσμες παραινέσεις της ερήμου. Σκάει χαμόγελο στην βρεφική αγνότητα Χριστούλιδων μικρών! Η Πίστη δεν λέει ψέμματα στα χείλη των παιδιών, παίζει κυνηγητό με την ταπείνωση και κρυφτό με την ντροπή. Στέκει προσευχητικά μετέωρη σε νηπιακούς ασπασμούς, σε ανυπόκριτες, παιδικές προσευχές. Είναι το θεϊκό αντίδοτο στο διάβα μιας φουσκοθαλασσιάς ζωής, το υπέρμαχο δοξάρι στην ηδύχοη πνοή του ουρανού, η υπογραφή του Θεού στην μετάνοια του πιστού. Μακάριοι αυτοί που την βρήκαν να τους περιμένει με το πρωϊνό ξύπνημα της αυγής και την εσπερινή δύση του ηλίου! (Φθινόπωρο 2013) Γιώργος Δ. Δημακόπουλος
Δημοσιογράφος
Ιστολόγιο «ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ»
Έτος: 13ο (2013 - 2026)
Δημοσιογραφικό Εργαστήρι Ορθόδοξης Μαρτυρίας και Ομολογιακής Κατάθεσης
Διαχειριστής:
Γιώργος Δ. Δημακόπουλος
Ιστολόγιο «ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ»
Έτος: 13ο (2013 - 2026)
Δημοσιογραφικό Εργαστήρι Ορθόδοξης Μαρτυρίας και Ομολογιακής Κατάθεσης
Διαχειριστής:
Γιώργος Δ. Δημακόπουλος
Δημοσιογράφος
Icon by Serhei Vandalovskiy, icon - painter, Ukraine
«Απάνου απ' το κρεββάτι μου βαθειά παρηγοριά μου / Καρφώνω την εικόνα Σου, και τώρα η κάμαρά μου. / Είναι και μνήμα θλιβερό και χαρωπή εκκλησία / Σκοτάδι η θλίψι μου σκορπά και λάμψιν η θρησκεία».
Κωστής Παλαμάς
Τρίτη 27 Ιουνίου 2023
ΙΕΡΟΜΟΝΑΧΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ, ΜΟΝΑΧΟΣ ΘΕΡΑΠΩΝ, ΜΟΝΑΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΟΣ: «ΟΤΑΝ ΣΗΜΑΝΟΥΝ ΟΙ ΚΑΜΠΑΝΕΣ...» ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΠΑΣΧΑΛΙΟΙ ΜΑΡΤΥΡΕΣ ΤΗΣ ΟΠΤΙΝΑ 10ον
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων «ΑΘΩΣ»,
Ιερομόναχος Βασίλειος, Μοναχός Θεράπων, Μοναχός Τρόφιμος: «Όταν σημάνουν οι καμπάνες...»,
Οι Τρεις Πασχάλιοι Μάρτυρες της Όπτινα, Α' έκδοση, Ιούλιος 2020, σελ. 143-146.
Το ξημέρωμα του Πάσχα του 1993 τρεις μοναχοί του ερημητήριου της Όπτινα στη Ρωσία, ο πατήρ Βασίλειος, ο πατέρας Θεράπων και ο πατήρ Τρόφιμος έπεσαν θύματα άγριας δολοφονίας από έναν σατανιστή.
Το συμβάν συγκλόνισε τους ορθόδοξους Ρώσους και τα νέα διαδόθηκαν σύντομα σε όλο τον κόσμο. Ο πρόωρος θάνατος των τριών χαρισματικών, νεαρών μοναχών μοιάζει ίσως με τραγωδία.
Αλλά ο μαρτυρικός θάνατος, με τον οποίο σφραγίστηκαν οι μοναχικοί τους αγώνες, είναι αφορμή όχι για να θρηνεί κανείς, αλλά για να ευφραίνεται.
Όπως είπε ένας από τους ιερείς του μοναστηριού στον επικήδειο λόγο του:
<<Δεν είμαστε τόσο θλιμμένοι όσο χαρούμενοι, επειδή αυτοί οι τρεις αδελφοί ξεκίνησαν και ολοκλήρωσαν με επιτυχία το μοναστικό μονοπάτι της ζωής τους>>.
Και πράγματι ο θεάρεστος τρόπος ζωής και ο θρίαμβός τους επί του θανάτου μαρτυρούνται από τα θαύματα, που άρχισαν να λαμβάνουν χώρα στους τάφους τους, αμέσως μετά τον θάνατό τους.
Οι πατέρες Βασίλειος, Θεράπων και ο Τρόφιμος μαρτύρησαν στις μέρες μας. Έζησαν στον κόσμο μας, φοίτησαν σε δημόσια σχολεία και πανεπιστήμια.
Ήλθαν αντιμέτωποι με πειρασμούς και δυσκολίες, που συναντούν και σήμερα οι νέοι. Η διαφορά μας είναι ότι εκείνοι ξεπέρασαν αυτούς τους πειρασμούς του κόσμου και υπάκουσαν το ευαγγέλιο:
<<ει θέλεις τέλειος είναι, ύπαγε πώλησόν σου τα υπάρχοντα και δεύρο ακολούθει μοι>> ακόμα και πάνω στο σταυρό.
Οι ζωές αυτών των τριών πατέρων της Όπτινα αποδεικνύουν ότι ακόμη και τον 21ο αιώνα μπορεί κανείς να αφιερώσει ολόκληρη τη ζωή του στον Θεό και να καθαγιαστεί.
Ας αποτελέσουν οι πατέρες Βασίλειος, Θεράπων και Τρόφιμος πηγή έμπνευσης και παράδειγμα για εμάς. (...)
(Εκ του προλόγου).
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Μοναχός Θεράπων
Ο δόκιμος και μοναχός Θεράπων
΄
Τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς, στη γιορτή της αγίας Σκέπης, ο Βλαντιμίρ εκάρη ρασοφόρος μοναχός. Του δόθηκε το όνομα του οσίου Θεράποντα της Λευκής Λίμνης, που είχε την εμπειρία αποκαλύψεων από τον Θεό μαζί με τον όσιο Κύριλλο τον θαυματουργό της Λευκής Λίμνης. Ο πατέρας Θεράπων έκανε τα πάντα με διακριτικότητα και ανιδιοτέλεια αφήνοντας τις ανάγκες του τελευταίες. Ένας πρώην εργάτης του μοναστηριού, που δούλεψε για εφτά χρόνια στην Όπτινα, ο Α.Γ. έχει αποδώσει γραπτώς με γλαφυρότητα τις αναμνήσεις του από τον πατέρα Θεράποντα, τις οποίες θα παραθέσουμε παρακάτω: <<Όταν ήμουν δεκαεπτά, ήλθα στο ερημητήριο της Όπτινα και στην αρχή δούλευα στο προσφορειό. Μετά από ενάμιση μήνα είχα έναν πειρασμό. Στεκόμουν στην ουρά για να πάω στην τράπεζα και μέσα μου έκρινα τους διακονητές στην τράπεζα, όπου έτρωγε η μοναστική κοινότητα. <<Αυτοί, χωρίς αμφιβολία>> σκεφτόμουν <<έχουν φάει την μερίδα τους και εμείς στεκόμαστε εδώ πεινασμένοι>>. Προτού έλθω στην Όπτινα είχα εργαστεί ως βοηθός μάγειρα σε εστιατόριο και γνώριζα τα έθιμα της κουζίνας. Αλλά μόλις έκρινα τους ανθρώπους, που δούλευαν στην τράπεζα, αμέσως μεταφέρθηκα σε καινούργιο διακόνημα, ακριβώς στην τράπεζα. <<Λοιπόν>> σκέφτηκα <<τα κατάφερα και ήλθα στην τράπεζα. Τώρα θα προλάβω να φάω>>. Την πρώτη κιόλας μέρα, μόλις τελείωσαν την προετοιμασία του μεσημεριανού, πήρα ένα κουτάλι κι ένα πιάτο και πήγα στο καζάνι με τη σούπα. <<Τί κάνεις:>> ρώτησε ο πατήρ Θεράπων. <<Τί εννοείς τι κάνω; Βάζω λίγη σούπα. Θέλω να φάω>>. <<Όχι, αδελφέ>>, αποκρίθηκε <<δεν γίνεται έτσι. Πρώτα πρέπει να ταΐσουμε τους εργάτες και τους προσκυνητές, ώστε να είναι χορτάτοι και ικανοποιημένοι και μόνο τότε θα φάμε, αν βέβαια, μείνει τίποτα>>. Με κοιτούσε με τα γελαστά του μάτια και μου έδωσε ένα κομμάτι ψωμί με μελιτζανοσαλάτα. Δεν φάγαμε καθόλου σούπα εκείνη την ημέρα. Είδα τον πατέρα Θεράποντα να βγάζει ένα κουτί, να ανοίγει τρεις κονσέρβες μελιτζανοσαλάτα, να βάζει σε μπολ και μου το δίνει. <<Τελικά>> σκέφτηκα <<θα φάω και εγώ>>. Αλλά ο πατήρ Θεράπων μου έδειξε τον θερμαστή, που είχε έλθει να φάει, αφού η βάρδια του είχε τελειώσει. <<Πήγαινέ το σε αυτόν>> είπε. <<Δώσε του αρκετό τσάϊ και ψωμί. Σιγουρέψου ότι ο άνθρωπος θα φάει όσο χρειάζεται>>. Είδα άλλους να έρχονται αργότερα από τα διακονήματά τους και ο πατέρας Θεράπων συνέχιζε να ανοίγει κονσέρβες μελιτζανοσαλάτας. Εκείνη τη στιγμή ο προσκυνητής Β, ο οποίος είναι τώρα ιερέας, εργαζόταν στην τράπεα. Ο Β. λέει: <<Ας ανοίξω τις κονσέρβες τώρα>>. <<Όχι>> φώναξε ο πατήρ Θεράπων. <<Θα κόψεις τα χέρια σου>>. <<Εσύ δεν θα τα κόψεις>>; Καλύτερα να τα κόψω εγώ μόνο>> απάντησε <<παρά να τα κόψει κάποιος άλλος>>. Έτσι λοιπόν πήγα στην τράπεζα και όταν πια όλοι είχαν χορτάσει και δεν απόμεινε παρά μόνο ψωμί και τσάϊ για όσους διακονούσαν εκεί>>. Κάποτε ένας μοναχός ήλθε στην τράπεζα, ενώ το γεύμα είχε τελειώσει. Ο μάγειρας του είπε: <<Δεν έχουμε τίποτε. Θα πρέπει να έρχεσαι στην ώρα σου>>. <<Συγχώρησέ με για την αργοπορία, αδελφέ. Θα προσπαθήσω να διορθωθώ>> ψέλλισε ο μοναχός και κατευθύνθηκε προς την έξοδο. Ο πατέρας Θεράπων σκούπιζε το πάτωμα. Βλέποντας ότι ο μοναχός έφευγε δίχως γεύμα, έτρεξε πίσω του και τον έβαλε να καθίσει στο τραπέζι λέγοντας: <<Κάτσε μια στιγμή. Κάτι θα σκεφτούμε>>. Πήγε στην κουζίνα και ρώτησε τον μάγειρα: <<Πραγματικά δεν υπάρχει τίποτε>>; <<Τίποτε>> απάντησε ο μάγειρας. <<Τί νομίζεις ότι θα το κράταγα>>; Ο πατήρ Θεράπων άρχισε να προσεύχεται: <<Κύριε, κάποτε Εσύ έστειλες φαγητό στον προφήτη Ηλία με ένα κοράκι. Στείλε και σε μένα, τον ανάξιο, κάτι φαγώσιμο, ώστε να μη στενοχωρηθεί ο αδελφός. Όχι χάριν των αδύναμων προσευχών μου, αλλά λόγω του μεγάλου Σου ελέους>>. Δεν είχε προλάβει να τελειώσει την προσευχή του, όταν ο μάγειρας φώναξε χαρούμενα από το κελάρι: <<Το βρήκα! Δόξα τω Θεώ, ένα ολόκληρο βάζο μελιτζανοσαλάτας. Από πού ήλθε; Δεν υπήρχε τίποτε, είχα κοιτάξει εγώ ο ίδιος>>. Ο πατήρ Θεράπων πήρε με χαρά το βάζο, το άνοιξε, έβαλε λίγη μελιτζανοσαλάτα στο πιάτο και το προσέφερε στον αργοπορημένο μοναχό. <<Ο Θεός να σε φυλάει>> είπε ο μοναχός. <<Συγχώρησέ με που άργησα. Μόλις έφτασα από το χωράφι>>. <<Φάε, φάε>> απάντησε ο πατέρας Θεράπων και συνέχισε να σκουπίζει το πάτωμα. Η καρδιά του ήταν γεμάτη χαρά και ευγνωμοσύνη για τον ελεήμονα Κύριο. Ο μελλοντικός μάρτυρας δεν σκέφτηκε επηρμένα ότι ο Θεός ακούει τις προσευχές του.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων «ΑΘΩΣ»,
Ιερομόναχος Βασίλειος, Μοναχός Θεράπων, Μοναχός Τρόφιμος: «Όταν σημάνουν οι καμπάνες...»,
Οι Τρεις Πασχάλιοι Μάρτυρες της Όπτινα, Α' έκδοση, Ιούλιος 2020, σελ. 143-146.
ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΑΝΔΡΟΥΤΣΟΣ (1790-1825)
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο του Σαράντου Καργάκου: Νεότερη Ελληνική Ιστορία, Τόμος Β',
<<Μεγάλες μορφές και Μεγάλες Στιγμές του ΄21>>.
Δεύτερη έκδοση: <<Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ>>, Απρίλιος 2021, σελ. 282-285.
<<Και το βιβλίο αυτό είναι καρπός ευγνωμοσύνης προς τους πολυπληθείς ακροατές/μαθητές μου του <<Λαϊκού Πανεπιστημίου>>, που κατακλύζουν κάθε Τρίτη την αίθουσα τελετών της γεραράς <<Εταιρείας Φίλων του Λαού>>, για να ακούσουν πέμπτη χρονιά φέτος τα μαθήματά μου, παρά το νυκτερινό της ώρας (7-9 μ.μ.).
Στα μαθήματα αυτά προσέρχονται παιδιά όλων των ηλικιών, από 20 έως 85 ετών. Άλλα κρατούν σημειώσεις, άλλα κρατούν μαγνητόφωνα.
Αυτά μου έδωσαν το έναυσμα, το ερέθισμα και την ώθηση να δώσω στις παραδόσεις μου μορφή βιβλίου.
Την πρώτη χρονιά εδίδαξα έναν κύκλο μαθημάτων υπό τον τίτλο Το βυζαντινό ναυτικό, που πήρε μορφή καλαίσθητου βιβλίου από τις εκδόσεις Ιω. Σιδέρη (2007), τη δεύτερη χρονιά εδίδαξα τους πολιτικούς θεσμούς και τα πολιτικά σώματα της σπαρτιατικής πολιτείας, την τρίτη την εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου,
που το 2008/09 σε πολύ διευρυμένη μορφή και με σπάνια βιβλιογραφία εκδόθηκε από τις Εκδόσεις ΠΕΡΙ ΤΕΧΝΩΝ - ΚΑΡΤΕΡΗΣ, την τέταρτη χρονιά παρέδωσα <<Το λυκόφως της Σπάρτης>>,
που μαζί με τις προηγούμενες παραδόσεις μου αποτέλεσαν την πρωταρχική μαγιά για να συγγραφεί και να εκδοθεί το δίτομο έργο μου Ιστορία της Αρχαίας Σπάρτης (Gutenberg, 2006).
Πέρσι είχα την ευκαιρία να διδάξω τρεις κύκλους μαθημάτων: α) Οι Τούρκοι και το Βυζάντιο, β) Το τουρκικό imperium και γ) Τουρκοκρατία, που πήραν μορφή βιβλίου και εκδόθηκαν σε καλαίσθητη μορφή από τις εκδόσεις Λεωνίδα Γεωργιάδη.
Τα φετινά μαθήματα θα είναι αφιερωμένα στην Ελληνική Επανάσταση. Αλλά το βιβλίο αυτό δεν εξετάζει καταλεπτώς το μεγάλο εκείνο γεγονός.
Περιορίζεται αυστηρώς σε όσα προτίθεμαι να παραδώσω και αυτά είναι ό,τι λέγει ο τίτλος: Μεγάλες μορφές και μεγάλες στιγμές του '21.
Όχι όλος ο Αγώνας στην πολυμορφία και την πολύπτυχη διάστασή του.
Οι βασικοί λόγοι είναι δύο: Εκ των πραγμάτων είναι αδύνατον να συμπεριληφθεί όλος ο Αγώνας σε σειρά δίωρων -ανά δεκαπενθήμερο- μαθημάτων ενός εξαμήνου και, δεύτερον -πέρα από άλλες εκδοτικές μου δραστηριότητες- μία τρίτομη ή τετράτομη Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως,
που θα εξετάζει εξονυχιστικά, με πνεύμα κριτικό και -στο μέτρο του ανθρώπινα δυνατού- αντικειμενικά κάθε γεγονός, είτε αυτό είναι στρατιωτικό, είτε πολιτικό, είτε διπλωματικό.
Και για τον λόγο αυτό υπάρχει ένας διαχωρισμός:
Στους δύο πρώτους τόμους εξετάζονται τα στρατιωτικά γεγονότα και στον τρίτο τα πολιτικά, διπλωματικά, οικονομικά γεγονότα, καθώς και ό,τι μπορεί να έχει σχέση με την οργάνωση της παιδείας στη διάρκεια της πολυχρονίου πολεμικής δοκιμασίας.
Το βιβλίο αυτό, λόγω όγκου και τεράστιου κόστους, μόνο αν βρεθεί χορηγός θα καταστεί εφικτό να εκδοθεί.
Ευελπιστούμε ότι κάποιος θα συνδράμει.
Όχι πάντως η ελληνική πολιτεία.
Αυτή με τίμησε και με τιμά με το υπέρτατο βραβείον: το κώνειον>>!
(Απόσπασμα εκ του προλόγου)
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένου
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Οδυσσέας Ανδρούτσος (1790-1825)
Ο Οδυσσέας, γιος του κλεφταμαρτολού Γεωργίου Ανδρίτσου, που έδρασε κοντά στον Λάμπρο Κατσώνη και στον θρυλικό Ζαχαριά της Πελοποννήσου, γεννήθηκε στην Πρέβεζα το 1790. Όταν ο Κατσώνης πήγε στην Ιθάκη να παραλάβει τον Ανδρίτσο και τους άνδρες του, για να αρχίσει την καταδρομική του δράση, βάφτισε το αρτιγέννητο τέκνο του κλεφταμαρτολού και του έδωσε το όνομα του μυθικού βασιλιά του νησιού, του πολύπλαγκτου Οδυσσέα, από τον οποίο πήρε το όνομα, αλλά και την πανουργία και την παλληκαριά. Το 1793 οι Βενετοί συνέλαβαν τον πατέρα του και τον παρέδωσαν τους Τούρκους, οι οποίοι τον έκλεισαν στις φυλακές της Κωνσταντινουπόλεως, το φοβερό <<Μπάνιο>>, όπου και τελεύτησε. Η μητέρα του, Ακριβή, μετά το πέρας της χηρείας, μη αντέχοντας το βάρος της πενίας, ήλθε ξανά σε γάμου κοινωνία με τον Φίλιππο Καμμένο, με τον οποίο απέκτησε τέσσερεις γιους, τον Βαγγέλη, τον Γιαννάκη, τον Χαρίλαο και τον Πάνο, και μια κόρη, την Ταρσίτσα, την οποία αργότερα ο Οδυσσέας θα δώσει σύζυγο στον Άγγλο φίλο του Τρελλώνυ, φύλακα του Κωρυκείου Άντρου στον Παρνασσό, καταφυγίου του Οδυσσέα και της οικογενείας του. Χωρίς βαρύτητα είναι η πληροφορία του Μάντελσον πως ο Οδυσσέας άρχισε την σταδιοδρομία του από το τάγμα των Μπεχτασήδων (των λεγόμενων στην Τουρκία Αλεβιδών), που είχαν τάσεις ανεξιθρησκείας. Ο όρος bektasi (=οπαδός ομωνύμου μουσουλμανικού δερβισικού [καλογηρικού] τάγματος) παραπέμπει στους οπαδούς του Χαλίφη Αλή, αρχηγού του άλλου μουσουλμανκού κλάδου, των Σιιτών. Ο Οδυσσέας <<εξ απαλών ονύχων>> δε φαίνεται να έδειχνε ενδιαφέρον για κανενός είδους μοναχικού βίου. Η ζωή του ήταν μια εμπύρετη κατάσταση, που τον ωθούσε στην πολεμική περιπέτεια. Το πιθανότερο είναι, πως, όταν το 1798 ο Αλή Πασάς κατέλαβε και κατέκαυσε την Πρέβεζα, σεβάστηκε την άλλοτε γυναίκα του παλαιού αρματολού Ανδρίτσου, τον οποίο, όταν ζούσε, ονόμαζε με θαυμασμό <<Λιοντάρι της Ρούμελης>>. Ίσως τότε να πήρε και τον Οδυσσέα στην Αυλή του για να τον μορφώσει στρατιωτικά. Έτσι, από ηλικίας 15 ετών ο νεαρός Οδυσσέας κατατάσσεται στο σώμα των <<τζοχανταραλιων (=σωματοφυλάκων) του Αλή. Κοντά στον Αλή, όπως γράφουμε στην Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως, ο Οδυσσέας έμαθε ότι ένας πόλεμος κερδίζεται όχι μόνο με την παλληκαριά, αλλά και με την απάτη. <<Ξεσήκωσε>> όλα τα τερτίπια του πασά. Ο Γάλλος πρόξενος στα Ιωάννινα Πουκεβίλ, που τον γνώρισε το 1813, διέκρινε σ' αυτόν πίστη και αφοσίωση προς τον Αλή, αλλά και μια υπεροψία λόγω της πατρικής ευκλείας (=φήμης, δόξας). Αυτό τον έφερε σε συνεχείς συμπλοκές με τους συνομηλίκους του. Είναι γεγονός ότι ο Οδυσσέας από μικρός είχε εριστική διάθεση και έρωτα προς τη φιλονικία. Αυτό παραλίγο να του κοστίσει. Σε μία συμπλοκή ο αρχιαστυνόμος Ταχίρ Αμπάζης θέλησε να τον αφοπλίσει, αλλ' ο θρασύς Οδυσσέας τόλμησε να τον πιστολίσει. Συνελήφθη και ρίχτηκε στη φυλακή. Ο Αλής είχε πρόθεση να τον κρεμάσει, για να εμπεδώσει στα Ιωάννινα την τάξη. Σώθηκε χάρη στη μεσολάβηση του ισχυρού τοπάρχη του Ζαγορίου Αλέξη Νούτσου, που ασκούσε μεγάλη επιρροή πάνω στον Αλή. Ακολούθως ο Ανδρούτσος συμμετείχε σε όλους τους πολέμους του Αλή εναντίον των αντιπάλων του. Όταν άρχισε τον πόλεμο εναντίον των Γαρδικιωτών, λέγεται ότι είπε προσεκτικά προς τον Οδυσσέα: <<Τώρα θα σε ιδώ αν είσαι και στον πόλεμο κατά των εχθρών μου άξιος γιος του Ανδρούτσου ή ξεύρεις μόνον να πιστολίζεις στα Γιάννενα>>. [...] Όταν άρχισε η ευρεία κατήχηση των πολεμιστών από στελέχη της Φιλικής, μεταξύ των πρώτων που προκρίθηκαν ήταν και ο Οδυσσέας, ο οποίος δέχτηκε πρόθυμα να μπει στην περιπέτεια του Αγώνα. Καθώς μάλιστα ήταν οξυδερκής, έβλεπε ότι το πολιτικό πείραμα του Αλή (αυτονόμηση από τον σουλτάνο) δεν επρόκειτο να έχει αίσιο τέλος. Ο πόλεμος εναντίον του Αλβανού πασά άρχισε και οι ηγέτες της Φιλικής έσπευδαν να επωφεληθούν, αφού όλες οι διαθέσιμες δυνάμεις των Τούρκων είχαν συγκεντρωθεί πέριξ των Ιωαννίνων. Φαίνεται πως τον Ανδρούτσο μύησαν στη Φιλική από το 1818 οι Πετμεζάδες της Πελοποννήσου. Κι αυτό εξηγεί το γιατί ο Ανδρούτσος δεν ήλθε σε μετωπική σύγκρουση με τον Πανουργιά, τον Διάκο κ.α. Τους χρειαζόταν συμμαχητές στον Αγώνα που επρόκειτο σε λίγο να αρχίσει.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένου
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίου του Σαράντου Καργάκου:
Νεότερη Ελληνική Ιστορία, Τόμος Β',
<<Μεγάλες μορφές και Μεγάλες Στιγμές του ΄21>>.
Δεύτερη έκδοση: <<Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ>>, Απρίλιος 2021, σελ. 282-285.
Κυριακή 25 Ιουνίου 2023
Η ΕΙΡΗΝΗ ΕΞΑΡΤΑΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΟ ΚΑΙ ΠΡΟΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΘΕΟ
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίου του Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς: «Μέσα από το παράθυρο της φυλακής», εκδόσεις «Ορθόδοξη Κυψέλη», Θεσσαλονίκη 2012, σελ. 207-211.
Αυτό το βιβλίο γράφηκε από τον Άγιο Νικόλαο Βελιμίροβιτς, Επίσκοπο Αχρίδας, κατά την διάρκεια της φυλάκισής του, σε ένα από τα πιο φρικτά στρατόπεδα συγκέντρωσης αιχμαλώτων, στο Νταχάου, κατά τη διάρκεια του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου, στη Γερμανία (15 - 9 - 1944 έως 8 - 5 - 1945).
Ο Άγιος Νικόλαος γενννήθηκε στις 23.12.1881 στο μικρό ορεινό χωριό Λέλιτς κοντά στο Βάλιεβο της Σερβίας. Οι γονείς του, Ντράγκομιρ και Κατερίνα, απλοί χωρικοί είχαν εννέα παιδιά από τα οποία το πρώτο ήταν ο Νικόλαος. Βαπτίσθηκε στο μοναστήρι του Τσέλιε που τότε αποτελούσε τον ενοριακό ναό του χωριού. Η ξακουστή οικογένεια των Βελμίροβιτς κατάγεται από τη Σρεμπρένιτσα της Βοσνίας. Ο πατέρας του είχε σπάνια μόρφωση για χωρικό της εποχής του και ήταν ο γραμματικός της περιφερείας. Το Δημοτικό τελείωσε στο Σχολείο της μονής Τσέλιε και το Γυμνάσιο στο Βάλιεβο. Μετά την αποφοίτησή του από την Θεολογική Σχολή του Βελιγκραδίου, έλαβε υποτροφία για το Πανεπιστήμιο της Βέρνης στην Ελβετία.
Το διδακτορικό του θέμα ήταν: <<Η πίστη στην Ανάσταση του Χριστού ως θεμελιώδες δόγμα της Αποστολικής Εκκλησίας>>. Στην συνέχεια με νέα υποτροφία σπούδασε φιλοσοφία στην Οξφόρδη της Αγγλίας. Μετά από την σωτηρία του από σοβαρή ασθένεια έταξε να ενδυθή το μοναχικό σχήμα και να θέση τον εαυτό του στην διακονία της Εκκλησίας και του λαού.
Στις 20 Δεκεμβρίου 1909 έγινε μοναχός με το όνομα Νικόλαος. Κατόπιν επήγε για σπουδές στην φημισμένη Ακαδημία της Πετρούπολης στην Ρωσία... Στις 25 Μαρτίου του 1919 εξελέγη επίσκοπος Ζίτσης, κατόπιν μετατίθεται στην επισκοπή Αχρίδος και το 1934 επέστρεψε και πάλι στην επισκοπή Ζίτσης. Το 1941 συνελήφθη και φυλακίστηκε από τους Γερμανούς.
Στις 15 Σεπτεμβρίου του 1944 τον μετέφεραν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Νταχάου στη Γερμανία, από όπου απελευθερώθηκε στις 8 Μαϊου του 1945 από τον αμερικανικό στρατό... Εκοιμήθη ειρηνικά στις 18 Μαρτίου του 1956 ενώ προσευχόταν στην ρωσική μονή του Αγίου Τύχωνος στην Πενσυλβάνια των Η.Π.Α.
Στις 12 Μαΐου του 1991 τα οστά του μεταφέρθηκαν στη Σερβία, στο μοναστήρι Λέλιτς. Στις 24 Μαΐου 2003 η Σύνοδος των Αρχιερέων της Σερβικής Ορθοδόξου Εκκλησίας, ακολουθώντας τη συνείδηση του πληρώματός της, προέβη στην επίσημη ανακήρυξη της αγιότητος του επισκόπου Νικολάο και την αναγραφή του στο σερβικό αγιολόγιο. Η μνήμη του τιμάται στις 12 Μαΐου.
Ευχόμαστε την «Καλή Ανάγνωση» και «πνευματική εντρύφηση» σε έναν σύγχρονο άγιο της εποχής μας, που τα κείμενά του παραστατικά, αισθαντικά και προπαντός δημιουργικά μας εισαγάγουν στον άρρητο, θαυμαστό και εύοσμο κόσμο της Θεολογίας του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος!
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση κειμένων
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ».
Η ειρήνη εξαρτάται από το Θεό και προέρχεται από το Θεό
<<Λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος η Ευρώπη μέσα στο σκοτάδι του παραλογισμού φώναζε:
Ειρήνη, ειρήνη! Θα φέρω την ειρήνη στον κόσμο!
Και προσπάθησε να φέρει την ειρήνη στον κόσμο χρησιμοποιώντας τις εφημερίδες, τα ντοκιμαντέρ στο σινεμά, τις διεθνείς συσκέψεις.
Θα φέρω την ειρήνη στον κόσμο, έλεγε, χωρίς το Θεό και χωρίς τον Χριστό.
Και παρ' όλο που έτσι μιλούσε, ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ευρώπη. Πώς συνέβη αυτό;
Για ποιο λόγο αυτή η ασυνέπεια;
Επειδή ο Θεός είπε: -Δεν υπάρχει ειρήνη για τους άθεους.
Ας φωνάζουν ειρήνη, ειρήνη.
Θα πέσει πάνω τους το σπαθί και θα ξεσπάσει η φωτιά.
Επειδή η ειρήνη, όπως η βροχή, εξαρτάται από το Θεό και προέρχεται από το Θεό.
Οι άνθρωποι όπως προσεύχονται για τη βροχή έτσι πρέπει να προσεύχονται και για την ειρήνη>>.
Περιμένετε από εμένα να σας κάνω κήρυγμα; Ας προσέχουμε, για να μην εξαπατηθούμε και εγώ και εσείς. Εγώ εξαπατώμαι στην περίπτωση που σας διδάξω το λόγο μου και όχι το λόγο του Θεού. Εσείς θα εξαπατηθείτε αν περιμένετε από εμένα να ακούσετε τα λόγια μου και όχι το λόγο του Θεού. Τί είναι ο άνθρωπος για να αξίζει ο λόγος του;
Σαν το λουλούδι που ανθίζει και μετά κόβεται. Φεύγει ο λόγος σαν σκιά και δεν μένει (Ιώβ 14,1). Αφού είναι ο άνθρωπος από μόνος του τόσο ασήμαντος, τότε και ο λόγος του είναι ασήμαντος. Αφού είναι ευτελές καλάμι, πως να μην είναι ευτελής ο ήχος του. Αν εγώ είμαι ο δούλος του Κυρίου, τότε αυτό που εγώ θα προτείνω δεν θα το προτείνω από μόνος μου αλλά με τη βοήθεια του Κυρίου. Αν λέω κάτι, δεν το λέω από μόνος μου, αφού είμαι ο δούλος του Κυρίου, το λέω με τη βοήθεια του Κυρίου.
Παράλογο θα ήταν να περιμένετε από εμένα να ακούσετε τα λόγια μου, και θα ήταν παράλογο εκ μέρους μου και σας διδάσκω τα δικά μου λόγια. Ο Κύριος με τον εξής τρόπο ανανέωσε τη δύναμη των λόγων Του, διά μέσου των προφητών: Είναι ο λόγος σαν τη φωτιά, λέει ο Κύριος, σαν σφυρί που σπάει την πέτρα σε κομμάτια (Ιερεμ. 23, 29).
Πράγματι τέτοια είναι τα λόγια του Θεού. Ο ανθρώπινος λόγος είναι σαν καπνός και σαν τον ιστό της αράχνης, ενώ ο λόγος του Θεού είναι σαν τη φλόγα και το σφυρί. Η δύναμη των λόγων αποδείχτηκε πολλές φορές. Με την προσευχή του Προφήτη Ηλία έπεσε φλόγα από τον ουρανό και κάηκε θυσία που ήταν μέσα στο νερό. Με τα λόγια του Μωυσή σκίστηκε ο βράχος και ξεπήδησε νερό από το βράχο.
Επιπόλαια πήρε η γενιά μας, το λόγο του Θεού και γι' αυτό το λόγο καταστράφηκε, κάηκε και χτυπήθηκε με σφυρί. Αν η γενιά μας δεν μετανοήσει, θα την κάψει πιο μεγάλη φλόγα και θα την χτυπήσει πιο μεγάλο σφυρί. Επειδή δεν είναι καλό τα δημιουργήματα να αστειεύονται με τον Δημιουργό, ούτε τα παιδιά με τον γονέα, ούτε οι δούλοι με τον βασιλιά. Ούτε είναι σωστό, οι ταξιδιώτες, να αστειεύονται με τον ξενοδόχο. Στην σύγχρονη εποχή, οι άνθρωποι θεώρησαν τον Θεό σαν κάτι αστείο και τα λόγια του Χριστού σαν παιχνίδι παιδικό. Έτσι παλιά έπραττε ο Ισραήλ, έτσι στα σημερινά χρόνια πράττει η Ευρώπη.
Αρνήθηκε παλιά ο Ισραήλ τα λόγια του Θεού, και δέχτηκε τα λόγια των αυτοαποκαλούμενων σοφών. Περιφρόνησε τα λόγια του Κυρίου, τα οποία είπε ο Κύριος διά μέσου των δίκαιων Πατέρων και των δοξασμένων προφητών της Παλαιάς Διαθήκης. Αρνήθηκε την Παλαιά Διαθήκη του Θεού και στη θέση της τοποθέτησε τον Ταλμούθ, την Καμπάλα που είναι συλλογές παραμυθιών, αποκυήματα της ανθρώπινης φαντασίας.
Βήμα με βήμα ξεκίνησε και η σύγχρονη Ευρώπη να παίρνει το δρόμο του παλιού Ισραήλ. Αρνήθηκε την Παλαιά και την Καινή Διαθήκη και δέχτηκε τα παραμύθια και τα δημιουργήματα της φαντασίας των ποιητών, των φιλοσόφων της. Αρνήθηκε τα λόγια τα οποία είναι σαν τη φωτιά και το σφυρί και δέχτηκε τα λόγια, που χάνονται σαν το καπνό και σαν το ιστό της αράχνης. [...]
Λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος η Ευρώπη μέσα στο σκοτάδι του παραλογισμού φώναζε: Ειρήνη, ειρήνη! Θα φέρω την ειρήνη στον κόσμο! Και προσπάθησε να φέρει την ειρήνη στον κόσμο χρησιμοποιώντας τις εφημερίδες, τα ντοκιμαντέρ στο σινεμά, τις διεθνείς συσκέψεις. Θα φέρω την ειρήνη στον κόσμο, έλεγε, χωρίς το Θεό και χωρίς τον Χριστό. Και παρ' όλο που έτσι μιλούσε, ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ευρώπη.
Πώς συνέβη αυτό; Για ποιο λόγο αυτή η ασυνέπεια; Επειδή ο Θεός είπε: -Δεν υπάρχει ειρήνη για τους άθεους. Ας φωνάζουν ειρήνη, ειρήνη. Θα πέσει πάνω τους το σπαθί και θα ξεσπάσει η φωτιά. Επειδή η ειρήνη, όπως η βροχή, εξαρτάται από το Θεό και προέρχεται από το Θεό. Οι άνθρωποι όπως προσεύχονται για τη βροχή έτσι πρέπει να προσεύχονται και για την ειρήνη.
Αντίθετα, όμως η Ευρώπη δημιούργησε εχθρικά συναισθήματα εναντίον του Χριστού, νομίζοντας πως μπορεί να φέρει την ειρήνη στον κόσμο διά μέσου της προπαγάνδας. Η Ευρώπη πλούτισε με τη βοήθεια του Χριστού και στην συνέχεια Τον αποστράφηκε. Πλούτισε αλλά η όρασή της μειώθηκε και η καρδιά της σκλήρυνε. Έπραξε τα ίδια που έπραξε και ο παλιός Ισραήλ.
Ορίστε η μαρτυρία του Μωυσή για τον Ισραήλ: Ο Ισραήλ πάχυνε και ξεκίνησε να κλωτσάει, χόντρυνε και πρόσθεσε λίπος, αρνήθηκε το Θεό που το δημιούργησε και περιφρόνησε το βράχο της σωτηρίας του... έφερε θυσίες στους διαβόλους και όχι στον Θεό (Μωυσής, 32, 15). Και συ Σερβία πως έμπλεξες και μπερδεύτηκες; Φύγε από το πλοίο που βυθύζεται.
Φύγε από την εβραική Ευρώπη και στρέψου προς την Εκκλησία και την ιστορία σου. Αρνήσου τα λόγια των ανθρώπων, ψάξε για τα λόγια του Θεού, τα οποία είναι σαν ζωντανή φλόγα και σαν σφυρί που σπάει τον βράχο σε κομμάτια. Δόξαζε τον Χριστό για να σε σώσει ο Χριστός και να σε δοξάσει όπως δόξασε τους προγόνους σου. Εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ».
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο του Αγίου Νικολάου Βελιμίριβιτς:
<<Μέσα από το παράθυρο της φυλακής>>, εκδόσεις <<Ορθόδοξη Κυψελη>>,
Θεσσαλονίκη 2012, σελ. 207-211.
ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΩΝ Ο «ΜΕΤΑΝΟΕΙΤΕ»
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων «ΑΚΡΙΤΑΣ»,
Φώτη Κόντογλου: «ΓΙΓΑΝΤΕΣ ΤΑΠΕΙΝΟΙ»,
Γ' έκδοση, Μάριος 2023, σελ. 45-52.
«Ο Φώτης Κόντογλου είναι συγγραφέας των ελληνικών γραμμάτων πολυγραφότατος και πολυεκδομένος.
Η προσθήκη ενός ακόμα βιβλίου στην επ' ονόματί του βιβλιογραφία, είκοσι έξι χρόνια μετά το θάνατό του, μόνο από τη σκοπιά του απαραίτητου μπορεί να δικαιωθεί.
Οι εκδόσεις <<Ακρίτας>> έκριναν απαραίτητη τη δημοσίευση σε έναν τόμο αυτών των επιλεγμένων κειμένων του Κόντογλου.
Πρώτο, γιατί κάθε γραφτό του Κ. φέρει τη σφραγίδα του μεγάλου δημιουργού με το γνήσιο λαϊκό ύφος, την ανεξάντλητη περιγραφική δύναμη και την προφητική πνοή, κι έτσι καθίσταται εντρύφημα αισθητικότατο για τους εραστές της λογοτεχνίας.
Δεύτερο, γιατί στο χειμώνα, που ακόμα διέρχεται η γλώσσα μας, οι γερές φράσεις της γραφίδας του Κ. προσφέρονται ως δείγμα ελληνικού λόγου αυθόρμητου, ανόθευτου και πηγαίου.
Τρίτο, γιατί καθώς πια οι αντιλήψεις του Κ. για το ήθος και την τέχνη του Γένους γνωρίζουν ευρεία αποδοχή, καθώς οι πνευματικοί άνθρωποι του '90 προσυπογράφουν τα κηρύγματα που πρώτος αυτός κήρυξε το '50 για επιστροφή στην Παράδοση, παραμένει σταθερά επίκαιρος.
Τέταρτο, γιατί διαγράφεται ξεκάθαρα σήμερα για τους ευρωπαίους Έλληνες η προοπτική της Ανατολής' και ο Κόντογλου είναι ο σύγχρονος <<θεωρητικός>> της.
Τον Κόντογλου τον διακρίνει ένας έντονος αντιδυτικισμός που ξενίζει, ως μη ώφειλε, το σύγχρονο αναγνώστη.
(Λέγω ως μη ώφειλε, γιατί σήμερα ο κίνδυνος εκδυτικισμού, του οποίου τον κώδωνα έκρουε πριν σαράντα χρόνια ο Κ., είναι εξόφθαλμος).
Ο αντιδυτικισμός του Κ. είναι συνέπεια της έμμονης προσήλωσής του στην αξία της Ανατολής.
Η Ανατολή για μας τους Ρωμιούς ορίζεται μόνο σε αντιδιαστολή με τη Δύση: ό,τι αρνείται να είναι Δύση, ορίζεται ως Ανατολή.
Όταν λέμε Ανατολή, δε σημαίνει καθόλου ταύτιση με τους Πέρσες ή τους... Ιρακινούς, σημαίνει μη ταύτιση με τους Φράγκους ή τους Εγγλέζους.
Ανατολή είμαστε εμείς, οι επίγονοι της ανατολικής ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, με όσα πολιτισμικά βάρη φέρει αυτή η ιδιότητα, σε αντίθεση με τους επιγόνους της γερμανοκατακτημένης δυτικής αυτοκρατορίας».
(Εκ του προλόγου, σελ. 9-10).
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Άγιος Νίκων ο «Μετανοείτε»
Αύριο Δευτέρα, 26 Nοεμβρίου, γιορτάζεται από την Oρθόδοξη Eκκλησία μας η μνήμη του αγίου Nίκωνος "του Mετανοείτε". Tον είπανε <<Mετανοείτε>>, επειδή έλεγε συχνά στους ανθρώπους να μετανοήσουνε, όπως έκανε ο άγιος Iωάννης ο Πρόδρομος. Πατρίδα του ήτανε κάποια χώρα του Πόντου που τη λέγανε Πονεμωνιακή. Γεννήθηκε τον καιρό που βασίλευε στην Kωνσταντινούπολη ο Nικηφόρος Φωκάς.
Oι γονιοί του ήτανε πλούσιοι, μα όχι μοναχά στα υλικά πλούτη μα και στα πνευματικά. Για τούτο τον αναθρέψανε <<εν παιδεία και νουθεσία Kυρίου>>. Kαι ενώ τα άλλα τα αδέρφια του και οι φίλοι του ήτανε παραδομένοι στις διασκεδάσεις και στα ιπποδρόμια, ο Nίκων αγαπούσε τη θρησκεία, κ' ήτανε ταπεινός και φρόνιμος σε όλα, λιγόφαγος, απλός στους τρόπους, σεμνολόγος, φυλάγοντας τα μάτια του να μην μπει μέσα του ο σαρκικός πειρασμός που χαλά την αγνότητα της νεότητος.
Mια μέρα τον έστειλε ο πατέρας του, που είχε πολλά κτήματα, να επιστατήσει απάνω στους εργάτες που δουλεύανε σ' αυτά, και σαν είδε τον κόπο και τον ιδρώτα που χύνανε αυτοί οι άνθρωποι, τόσο λυπήθηκε η ψυχή του, που παράτησε παρευθύς και τα κτήματά του και τους γονιούς του και την πατρίδα του κ' έφυγε χωρίς να γνωρίζει πού πηγαίνει, αφού γι' αυτόν όλη η οικουμένη ήτανε του Θεού, κατά το λόγο που λέγει <<του Kυρίου η γη και το πλήρωμα αυτής>>. Aφού πέρασε πολλούς τόπους που δεν τον ήξερε κανένας, έφταξε σ' ένα βουνό που ήτανε το σύνορο ανάμεσα στον Πόντο και στην Παφλαγονία και που είχε κ' ένα μοναστήρι λεγόμενο Xρυσή Πέτρα. Σαν είδε το μοναστήρι ο Nικήτας, ένοιωσε μεγάλη χαρά.
Kι' ο Θεός φώτισε το γέροντα ηγούμενο, που ήτανε άγιος άνθρωπος, και βγήκε στην πόρτα και καλωσόρισε τον Nικήτα και τον αγκάλιασε σαν πατέρας το γυιο του και τον κάλεσε με τόνομά του. O Nικήτας σαν άκουσε το γέροντα να τον φωνάζει με τόνομά του χωρίς να τον έχει δει ποτέ, φτεροκόπησε η καρδιά του και μπήκε μαζί με τον ηγούμενο στην εκκλησία, και την ίδια ώρα τον κούρεψε μοναχό με τόνομα Nίκων. Aπό κείνη την ημέρα ξέχασε ολότελα πια πως ζει σε τούτον τον κόσμο. Tη μέρα δούλευε στην υπηρεσία που τον έβαλε ο γέροντάς του, και τη νύχτα δεν κοιμότανε, αλλά αγρυπνούσε με προσευχή και με δάκρυα, για να μην αφήσει να μολευθεί η νεανική ψυχή του από κανέναν άσχημο διαλογισμό κι' από την πονηριά που μπαίνει τόσο εύκολα στην ψυχή του ανθρώπου.
Oι άλλοι αδελφοί της μονής τον αγαπήσανε πολύ, γιατί ήτανε απερηφάνευτος, πράος και καλοκάγαθος. Δώδεκα χρόνια έζησε μέσα στο μοναστήρι της Xρυσής Πέτρας. Στο μεταξύ ο πατέρας του χάλασε τον κόσμο για να τον βρει, πλην μάταια κοπίασε. Eπειδή όμως δεν έπαψε να τον ψάχνει, ο άγιος παρακάλεσε το γέροντά του να τον αφήσει να φύγει από το μοναστήρι, όπως κ' έγινε. Mα σαν πέρασε το ποτάμι Παρθένι, γύρισε κ' είδε στην αντικρινή ακροποταμιά τον πατέρα του με τα άλλα παιδιά του και με τη συνοδεία του, και σαν τον γνώρισε ο γέρος, άρχισε να κλαίγει και να φωνάζει στον Nικήτα να τον λυπηθεί και να γυρίσει στο σπίτι τους, κ' ήθελε να πέσει στο ποτάμι. Mα τον μποδίσανε οι δικοί του, γιατί είχε φουσκώσει το ρεύμα του από τα πολλά νερά που κατέβασε.
Kι' ο μακάριος Nίκων, σφίγγοντας την καρδιά του, γύρισε κατά τον πατέρα του και γονάτισε και τον προσκύνησε, κ' ύστερα έστριψε πάλι και τράβηξε το δρόμο του. Πέρασε από βουνά έρημα, από κρεμνούς και καταβόθρες. Tα ρούχα του ήτανε λερά και τριμμένα, τα πόδια του ξυπόλητα. Bαστούσε μοναχά ένα ραβδί κ' ένα σταυρό. Tρία χρόνια γυροβολούσε έτσι στα βουνά που ήτανε λημέρια των ληστών, κ' έτρωγε χορτάρια. Πολλές φορές τον συναπαντούσανε αυτοί οι φονηάδες και τον κλωτσούσανε. Mα σαν είδανε πως στην κακία τους αποκρινότανε με αγάπη και με ταπείνωση, τον αγαπήσανε κι' αυτοί και τον τιμούσανε σαν άγιο. Σαν περάσανε τρία χρόνια που έζησε απάνω στα βουνά, αποφάσισε να κατέβει στις πολιτείες και να κηρύξει το Eυαγγέλιο και τη μετάνοια.
Hτανε τότε ως 36 χρονών, κατά τα 959 μ.X. Aφού πέρασε βιαστικά τα μέρη της Aνατολής, μπαρκάρησε σ' ένα καράβι για να πάγη στην Kρήτη, στα 961 μ.X., επειδή οι Άραβες είχανε αλλαξοπιστήσει τους χριστιανούς με το σπαθί. Mε τη βοήθεια του Θεού μπόρεσε και τους γύρισε στην πίστη του Xριστού, κ' ύστερα από εφτά χρόνια έφυγε από την Kρήτη και πήγε στην Eπίδαυρο στα μέρη του Δαμαλά, κ' εκεί κήρυξε τη μετάνοια κ' έσωσε ψυχές. Aπό τον Δαμαλά μπήκε σ' ένα καΐκι για να πάγη στην Aθήνα. Mαζί με το καΐκι που μπήκε ο άγιος, ταξίδευε κ' ένα άλλο για την Aθήνα, και περνώντας από τη Σαλαμίνα βγήκανε οι ναύτες να πάρουνε νερό. Aυτό το νησί ήτανε έρημο από τους κουρσάρους.
O άγιος είπε στους καπετάνιους να μη φύγουνε ακόμα από τη Σαλαμίνα, γιατί θα πάθουνε. O ένας καπετάνιος πούχε τάλλο το καΐκι δεν τον άκουσε κ' έφυγε, μα κείνος πούχε μέσα τον άγιο απόμεινε. Mα το καΐκι που έκανε πανιά το πιάσανε οι κουρσάροι πριν φτάξει στην Aθήνα. Σαν έφτασε ο άγιος σ' αυτήν την αρχαία πολιτεία, που ήταν άλλη φορά φημισμένη στον κόσμο πλην τότε ήτανε καταντημένη ένα χωριό, άρχισε το κήρυγμα κ' έφερε πολύν καρπό, γιατί οι Aθηναίοι ήτανε θεοφοβούμενοι. Aπό την Aθήνα πήγε στην Eύβοια, και μαζεύθηκε κόσμος πολύς να τον ακούσει. Kαι με την οχλοβοή, ένα παιδί που είχε ανεβεί στο κάστρο μαζί με τον άλλον κόσμο, παραπάτησε κ' έπεσε, και βάλανε τις φωνές κ' έγινε μεγάλη σύγχυση κ' οι γονιοί του παιδιού καταριόντανε τον άγιο.
Mα εκείνος δεν ταράχθηκε, αλλά τους είπε ήσυχα: <<Tο παιδί ζει, δεν πέθανε>>. Kι' αλήθεια το παιδί σηκώθηκε απάνω γελαστό σαν να πήδηξε από το μπιντένι, κι' οι γονιοί του κι' όλος ο κόσμος πέσανε και προσκυνούσανε τον άγιο, και το παιδί τούς έλεγε πως σαν γλύστρησε και βρέθηκε στον αγέρα, είδε εκείνον τον καλόγερο που φώναζε <<Mετανοείτε>> να πετά και να το πιάνει στην αγκαλιά του ως που το κατέβασε μαλακά στη γη. Ύστερα από τον Eύριπο, πήγε στις Θήβες, κι' από κει στο βουνό Kιθαιρώνα, που το λέγανε τότε όρος της Mυουπόλεως, κ' εκεί ασκήτεψε μέσα σ' ένα σπήλαιο, κοντά στο μέρος που βρίσκεται το μοναστήρι, που έχτισε ο όσιος Mελέτιος ύστερα από χρόνια, κι' αυτός Aνατολίτης. Aπό κει πήγε στην Kόρινθο, στο Άργος, στο Nαύπλιο, κι' απ' όπου περνούσε άναβε στις καρδιές τον πόθο της θρησκείας κ' έκανε πολλά θαύματα, προπάντων έγιαινε αρρώστους ανθρώπους.
Aφού πέρασε όλον τον Mωριά, κ' έφταξε ώς τη Mάνη, πήρε πάλι το δρόμο για να γυρίσει στη Σπάρτη, απ' όπου είχε περάσει. Mα πριν πάγει στη Σπάρτη, μπήκε σ' ένα σπήλαιο που βρισκότανε σε κάποιο έρημο μέρος που το λέγανε <<Mώρον>> και κειτότανε άρρωστος και θερμιασμένος. Σε λίγες μέρες μαθεύτηκε το καταφύγιό του και μαζεύθηκε κόσμος πολύς σε κείνο το σπήλαιο για να πάρει την ευλογία του, και πολλοί άρρωστοι περιμένανε τη γιατρειά τους από τον άρρωστον.
Σαν σηκώθηκε από την αρρώστια, πήγε στο Aμύκλι, κ' επειδή εκείνη όλη την περιφέρεια τη ρήμαξε το θανατικό από λοιμική αρρώστια κ' είχε πιάσει τον κόσμο φόβος και τρόμος, μαζεύθηκε πολύς λαός και πήγανε και τον παρακαλέσανε να πάγει στη Σπάρτη. O άγιος τους είπε πως θα παρακαλέσει το Θεό να πάψει την οργή του, και πως θα καθίσει στη Σπάρτη ώς που να πεθάνει. Σηκώθηκε λοιπόν και πήγε στη Σπάρτη, και σαν εμπήκε στην πολιτεία, πως σαν φανερωθεί ο ήλιος σκορπά και χάνεται η αντάρα, έτσι και σαν φάνηκε ο άγιος έπαψε το θανατικό, κι' ο κόσμος ξεκουράσθηκε από την αγωνία και έπεσε σε μετάνοια. Aπό τότε δεν έφυγε πια από τη Σπάρτη ο άγιος, κ' η πολιτεία τούτη έγινε η δεύτερη πατρίδα του.
Έχτισε μια μεγάλη εκκλησία στόνομα του Σωτήρος, που βρεθήκανε τα θεμέλιά της κοντά στο κάστρο της αρχαίας Σπάρτης, κι' αυτή η διαβόητη πολιτεία που ήτανε ξακουσμένη στον κόσμο για την παλληκαριά της, καταστάθηκε η καθέδρα της Xριστιανοσύνης με άρχοντά της τον πράον κ' ήμερον μαθητή του Kυρίου που δίδαξε στον κόσμο την πνευματική ανδρεία και την ειρήνη. Στο μεταξύ βαφτιζόντανε οι Eβραίοι, που υπήρχανε πολλοί σ' αυτά τα μέρη, και πλήθαινε η πίστη του Xριστού.
Aλλά ήρθε και για τον άγιο Nίκωνα η μέρα να πληρώσει, σαν άνθρωπος κι' αυτός, το <<κοινόν χρέος του θανάτου>>, κι' αρρώστησε. Mάζεψε λοιπόν γύρω στο κλινάρι του τα πνευματικά τέκνα του, και τα ευλόγησε και τους είπε πως σιμώνει το τέλος του, κι' αφού τους έδωσε πολλές συμβουλές και τους στερέωσε στην ελπίδα του Xριστού, είπε "Kύριε Iησού Xριστέ ο Θεός, εις χείρας σου παρατίθημι το πνεύμα μου" και παρέδωσε την καθαρή ψυχή του σ' Eκείνον που γι' αυτόν υπόφερε τόσους κόπους. Kοιμήθηκε στα 998 μ.X., στις 26 Nοεμβρίου, σε ηλικία 75 χρονών.
Tο σκήνωμα γίνηκε προσκύνημα. O λαός το τριγύρισε και βούιζε όπως κάνουνε οι μέλισσες γύρω στο κουβέλι. Όλοι θέλανε να πάνε κοντά στο λείψανο, και πολλοί παίρνανε από ευλάβεια κάποιο πράγμα από πάνω του, άλλος ένα κομμάτι ρούχο, άλλος λίγες τρίχες, άλλος έκοβε ένα κομμάτι από τη ζώνη του να τάχουνε για φυλαχτό. O δεσπότης με όλο το ιερατείο κηδέψανε το τίμιο σκήνος, που ήτανε βαλμένο μέσα σε θήκη ακριβή κι' ανάβρυσε άγιο μύρο, και πολλοί άρρωστοι γιάνανε, τυφλοί, στηθικοί, υδρωπικοί, παράλυτοι κι' άλλοι που βασανιζόντανε από διάφορες αρρώστιες. Γι' αυτό και το απολυτίκιό του λέγει:
<<Xαίρει έχουσα η Λακεδαίμων/θείαν λάρνακα των Σων λειψάνωναναβρύουσαν πηγάς των ιάσεωνκαι διασώζουσαν πάντας εκ θλίψεωςτους Σοι προστρέχοντας, Πάτερ εκ Πίστεως./Nίκων όσιε, Xριστόν τον Θεόν ικέτευε/δωρήσασθαι ημίν το μέγα έλεος>>. Ένας ευσεβής άρχοντας, λεγόμενος Mαλακηνός, τόσον αγαπούσε τον άγιο Nίκωνα, που δεν ήθελε να ζήσει χωρίς να βλέπει την όψη του.
Φώναξε λοιπόν ένα ζωγράφο και του παράγγειλε να ζωγραφίσει τον άγιο, μα επειδή ο ζωγράφος δεν τον είχε δει ποτέ, ο Mαλακηνός ιστόρησε με λόγια όσο μπορούσε στο ζωγράφο τι λογής ήτανε η φυσιογνωμία του. O ζωγράφος πήγε στο εργαστήρι του κ' έπιασε να κάνει την εικόνα, αλλά κοπίασε πολύ χωρίς να μπορέσει να τον επιτύχει τον άγιο όπως ήτανε. K' εκεί που καθότανε στενοχωρημένος, βλέπει να μπαίνει ένας καλόγερος κοντός, νηστεμένος, με μαλλιά μαύρα κι' ανακατεμένα, με μαύρα αχτένιστα γένια, μ' ένα κουρελιασμένο παλιόρασο και να βαστά ένα ραβδί μ' ένα σταυρό στην άκρη, που τον έδωσε στο ζωγράφο να τον φιλήσει.
Ύστερα τον ρώτησε γιατί είναι στενοχωρημένος. Σαν του είπε ο ζωγράφος την αιτία, του λέγει ο καλόγερος: <<Kοίταξέ με, αδελφέ, και ζωγράφισε την εικόνα, γιατί αυτός που ιστορίζεις μοιάζει με μένα σε όλα>>. Σαν τον κοίταξε καλά ο ζωγράφος απόρησε, επειδή ήτανε ίδιος όπως τον είχε περιγράψει ο Mαλακηνός. Γύρισε λοιπόν το πρόσωπό του κατά το σανίδι που ζωγράφιζε να δει αν μοιάζει με το πρόσωπο, που έκανε, και βλέπει πως είχε τυπωθεί ο καλόγερος που του μιλούσε. Tον έπιασε φόβος και φώναξε <<Kύριε ελέησον>>, και σαν γύρισε να τον ξαναδεί, δεν είδε τίποτα.
Όπως τον είδε ο ζωγράφος, έτσι είναι ζωγραφισμένος ο άγιος Nίκων στις εικόνες που βρεθήκανε κανωμένες από παλιούς αγιογράφους. H πιο παλιά εικόνα του βρίσκεται στο μοναστήρι του Oσίου Λουκά της Λειβαδιάς ιστορημένη με ψηφιά, μα τον παριστάνει με μαλλιά χτενισμένα. Φαίνεται όμως πως πιο σωστά παραστήσανε τη φυσιογνωμία του οι ζωγράφοι που τον ζωγραφίσανε σε εκκλησίες που βρίσκονται κοντά στα μέρη της Σπάρτης, όπως είναι στο Παληομονάστηρο της Kρίτσοβας, ζωγραφισμένος στα 1267, στην Παναγία τη Xρυσαφίτισσα στα Xρύσαφα, στον άγιο Nικόλαο της Aναβρυτής, στην εκκλησιά των Eισοδίων της Θεοτόκου στο χωριό Πέρπαινη, κι' αλλού.
Mια από τις πιο παλαιές και μαστορικές εικόνες του είναι και κείνη που βρήκα στην Περίβλεπτο του Mυστρά τον καιρό που δούλευα για να καθαρίσω και να στερεώσω τις παλιές τοιχογραφίες. Bρίσκεται κοντά στη μικρή την πόρτα που μπαίνει κανένας στην εκκλησιά. O άγιος είναι ζωγραφισμένος όπως τον ιστορίζει το συναξάρι του, με βουλιασμένα τα μάγουλά του από την κακοπάθηση, με ζωηρά μάτια, με μαύρα μαλλιά ανακατεμένα κι' αχτένιστα και με μαύρα γένια. Έτσι τον γράφει κι' ο Διονύσιος ο εκ Φουρνά στην "Eρμηνεία των ζωγράφων": <<Nέος στρογγυλογένης, μακρότριχος, έχων τας τρίχας ηγριωμένας>>. Λέγοντας <<νέος>> θέλει να πει μαυρομάλλης.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ».
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο του Φώτη Κόντογλου:
<<ΓΙΓΑΝΤΕΣ ΤΑΠΕΙΝΟΙ>>, εκδόσεις <<ΑΚΡΙΤΑΣ>>,
Γ' έκδοση, Μάρτιος 2023, σελ. 45-52.
ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΒΟΙΩΤΙΑΣ κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ: ΜΗΝΥΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ Γ' ΜΑΤΘΑΙΟΥ (2023)
Ἀγαπητοὶ ἐν Χριστῷ ἀδελφοί, Ὁ Θεός μας εἶναι πολὺ ἁπλὸς καὶ ἁπλοὶ θέλει νὰ εἴμαστε καὶ ἐμεῖς. Ἔχει δημιουργήσει γιὰ ἐμᾶς ἕναν κόσμο πολὺ ὄμορφο. Αὐτό, ὅμως, τὸ διακρίνουμε ἂν βλέπουμε τὰ πάντα γύρω μας μὲ ἁπλότητα. Ἂν βλέπουμε τὰ πάντα μὲ καχυποψία καὶ πονηρία, δημιουργοῦμε μία ἄσχημη εἰκόνα γιὰ τὸν κόσμο, μόνοι μας κάνουμε τὰ πράγματα περίπλοκα καὶ τὴ ζωή μας δύσκολη.
Εἴδαμε τὴν περασμένη ἑβδομάδα ἕνα μεγάλο παράδειγμα ἁπλότητας, αὐτὸ τῶν Ἀποστόλων. Οἱ μακάριοι Ἀπόστολοι, ὅταν τοὺς κάλεσε ὁ Χριστός, ἀνταποκρίθηκαν αὐθόρμητα ἀκολουθώντας Τον, ἀφοῦ πρῶτα ἄφησαν τὰ πάντα πίσω τους. Εἶχαν καταλάβει ὅτι πρόκειται περὶ ἑνὸς Ἱεροῦ Προσώπου, καὶ ἐπέλεξαν νὰ μείνουν γιὰ πάντα δίπλα Του, ἐπειδὴ λάμβαναν Φῶς ἀπὸ τὴν παρουσία Του.
Σὲ κάτι ἀνάλογο μᾶς προτρέπει σήμερα ὁ Κύριος μέσα ἀπὸ τὴν περίφημη «ἐπὶ τοῦ ὄρους» ὁμιλία Του. Μᾶς λέει: παιδιά μου, θέλετε τὸ Φῶς νὰ κυριαρχεῖ στὴ ζωή σας; Νὰ βλέπετε τὰ πράγματα ἁπλὰ καὶ νὰ ἐπιλέξετε τὸν Θεὸ ὡς προτεραιότητά σας. Κατὰ τὴν διάρκεια τῆς πορείας σας πρὸς τὸν Θεό, μὴν βασανίζεστε ἀπὸ τὶς ἐπίγειες μέριμνες, διότι αὐτὲς πάντοτε θὰ ὑπάρχουν. Νὰ ἀναζητεῖτε καὶ νὰ ἀγωνίζεστε πρῶτα γιὰ τὴν ἕνωσή σας μὲ τὸν Θεό, καὶ ὕστερα, ὅλα ὅσα ἔχετε ἀνάγκη, ὁ Θεὸς θὰ σᾶς τὰ ἀνταποδώσει καὶ μὲ τὸ παραπάνω.
Μέσα ἀπὸ τὴν εὐαγγελικὴ διήγηση, προκύπτει μία εἰκόνα τοῦ Θεοῦ, ὡς στοργικοῦ Πατέρα, καὶ μία εἰκόνα τῶν ἀληθινῶν Χριστιανῶν ὡς παιδιῶν. Ἔχετε δεῖ πολλὰ παιδιὰ ποὺ ἔχουν γονεῖς καλοὺς καὶ στοργικοὺς νὰ εἶναι λυπημένα; Πάντα χαρούμενα εἶναι καὶ τὰ βλέπουν ὅλα ἅγια, μὲ ἁπλότητα. Σὲ αὐτὸ ὀφείλουμε νὰ τὰ μιμηθοῦμε. Τί σημαίνει, ὅμως, τὸ νὰ βλέπω τὰ πάντα ἅγια καὶ ἁπλά;
Σημαίνει ὅτι βλέπω τὸν συνάνθρωπό μου ὡς εἰκόνα τοῦ Θεοῦ, ὡς δῶρο Θεοῦ στὴ ζωή μου, ἤ στὴν χειρότερη περίπτωση, ὡς εὐπρόσδκετη δοκιμασία ἀπὸ τὸν Θεὸ γιὰ τὸ καλό μου, καὶ ὄχι ὡς βάρος ἤ ὡς ἀπειλή. Βλέπω μὲ ἁπλότητα, σημαίνει ὅτι βλέπω τὸν ἁμαρτωλὸ καὶ δὲν τὸν κρίνω, σκεπτόμενος τὰ λόγια τοῦ Χριστοῦ ὅταν τὸν προέτρεψαν νὰ λιθοβολήσει τὴν μοιχαλίδα: «ὁ ἀναμάρτητος, πρῶτος ἂς ρίξει τὸν λίθο».
Βλέπω μὲ ἁπλότητα σημαίνει ὅτι βλέπω τὸν ἀδελφό μου νὰ πετυχαίνει στὴ ζωή του, νὰ χτίζει τὸ σπιτικό του ἤ νὰ κατορθώνει τὸ ἀκατόρθωτο καὶ δὲν σκέφτομαι: «πῶς πέτυχε ἤ πῶς ἔβγαλε τόσα χρήματα; Ἄ αὐτὸς ἔχει». Αὐτὰ εἶναι πράγματα τελείως ξένα γιὰ τὸν Χριστιανό, πράγματα -ἂς μοῦ ἐπιτραπεῖ ἡ ἔκφραση- μίζερα καὶ πολὺ χαμηλοῦ ἐπιπέδου.
Ὁ Χριστιανός, ὁ ἀληθινὸς καὶ ἁπλός, τὰ βλέπει ὅλα αὐτὰ καὶ χαίρεται ποὺ ὁ ἀδελφός του τὰ καταφέρνει καὶ μὲ αὐτὸ τὸ σκεπτικὸ γεμίζει Φῶς καὶ πετυχαίνει καὶ ὁ ἴδιος. Τέλος, βλέπω ἁπλά σημαίνει ὅτι σὲ βλέπω στὸ πρόσωπο, καθαρὰ καὶ ἔντιμα καὶ ὅταν μὲ πλησιάζεις δὲν σκέφτομαι: «Κάποιο σκοπὸ θὰ ἔχει αὐτὸς γιὰ νὰ μὲ πλησιάσει».
Μὲ τὰ παιδιὰ ποὺ μόλις ἀνέφερα ἔχουμε ἕνα πολὺ βασικὸ κοινό, τὸν στοργικὸ Πατέρα, τὸν Θεό. Ὅταν τὸ παιδὶ δὲν φεύγει μακριὰ ἀπὸ τὸν καλό του πατέρα, ὑπάρχει περίπτωση νὰ μείνει πεινασμένο; Ὄχι. Ὁ πατέρας ἐκεῖνος θὰ φέρει τὰ πάνω κάτω γιὰ νὰ βρεῖ νὰ θρέψει τὸ παιδί του, νὰ τὸ ντύσει καὶ νὰ τοῦ προσφέρει ὅ,τι ἔχει ἀνάγκη. Τὸ ἴδιο ἰσχύει καὶ στὴ σχέση μας μὲ τὸν Θεό. Πολλοὶ διαταράσσουν αὐτὴ τὴ σχέση, βάζοντας μπροστὰ τὶς βιοτικὲς μέριμνες τῆς αὐτοσυντήρησης.
Καὶ ὄσο πιὸ μπροστὰ βάζουν αὐτὲς τὶς μέριμνες, τόσο περισσότερες ἀνάγκες ἀποκτοῦν, διότι ἀπομακρύνονται ἀπὸ τὸν Πατέρα. Ὁ Χριστιανὸς ποὺ μένει κοντὰ στὸν Θεό, ἔχει στραμμένο τὸ βλέμμα καὶ τὴ σκέψη του στὸν Θεὸ, καὶ ἐργάζεται γιὰ τὸν Θεό, δὲν ὑπάρχει περίπτωση νὰ πεινάσει, ὅπως ἄλλωστε ἀναφέρει καὶ ὁ Δαυὶδ χίλια χρόνια πρὶν τὴ γέννηση τοῦ Χριστοῦ: «πλούσιοι ἐπτώχευσαν καὶ ἐπείνασαν, οἱ δὲ ἐκζητοῦντες τὸν Κύριον, οὐκ ἐλαττωθήσονται παντὸς ἀγαθοῦ».
Βεβαίως, ὁ Χριστὸς δὲν μᾶς λέει νὰ μὴν ἐργαζόμαστε. Ἀντιθέτως, ἡ τίμια ἐργασία εἶναι καθῆκον μας καὶ εὐλογημένη ἀπὸ τὸν Θεό, σὲ σημεῖο ποὺ ὁ Ἀπόστολος Παῦλος διδάσκει: «αὐτὸς ποὺ δὲν ἐργάζεται, οὔτε νὰ τρώει». Αὐτὸ ποὺ σὲ κάθε περίπτωση ἀποστρέφεται ὁ Θεὸς εἶναι ἡ αἰσχροκέρδεια καὶ ἡ πλεονεξία, τὰ ὁποῖα χαρακτηρίζονται ὡς «μαμωνάς». Δὲν γίνεται, λέει ὁ Κύριος, ἀπὸ τὴ μία νὰ ἐργαζόμαστε γιὰ τὸν Θεὸ καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη νὰ εἴμαστε δοῦλοι τῶν ὑλικῶν ἀγαθῶν, διότι τὰ δύο αὐτὰ εἶναι τελείως ἀντίθετα μεταξύ τους καὶ κάποια στιγμὴ ὁ ἄνθρωπος θὰ παραδοθεῖ τελείως ἤ στὸ ἕνα ἤ στὸ ἄλλο.
Ἐν κατακλείδι, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί, κέντρο τῆς ζωῆς μας ἂς ἔχουμε τὸν Θεό. Μὴν εἴμαστε μόνο στὰ λόγια Χριστιανοί. Ὅπως γιὰ νὰ γίνουμε δάσκαλοι, γιατροί, οἰκοδόμοι, μάγειρες καὶ ὁτιδήποτε ἄλλο φροντίζουμε νὰ μάθουμε καλὰ τὸ ἀντικείμενο, ἔτσι πρέπει νὰ ἀντιμετωπίζουμε καὶ τὴν χριστιανική μας ἰδιότητα.
Νὰ μαθαίνουμε συνεχῶς μέσα ἀπὸ τὸ βίωμα πῶς νὰ ἀνταποκριθοῦμε καλύτερα στὶς ἀπαιτήσεις τῆς χριστιανικῆς ζωῆς. Καὶ ἂν στὴ πορεία οἱ βιοτικὲς ἀνάγκες μᾶς πιέζουν, δὲν χρειάζεται οὔτε νὰ ἐγκαταλείψουμε τὸν ἀγώνα μας, οὔτε νὰ βυθιστοῦμε στὴν θλίψη, παρὰ μόνο νὰ στραφοῦμε στὸν Πατέρα μας καὶ νὰ Τοῦ ζητήσουμε. Ἐκεῖνος εἶπε «αἰτεῖτε καὶ δοθήσεται». Ἐκεῖνος εἶπε, πάλι, «αὐτὸς ποὺ ἔχει ὦτα καὶ ἀκούει, ἂς ἀκούσει». Ἀμήν!
Μετ’ εὐχῶν,
ὁ Ἐπίσκοπός σας,
† ὁ Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας Χρυσόστομος
Ιερά Μητρόπολη Αττικής και Βοιωτίας
της Εκκλησίας των Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών
Σάββατο 24 Ιουνίου 2023
Η ΜΕΤΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΒ ΣΤΗΝ ΜΟΝΗ ΤΟΥ ΠΟΤΣΑΕΦ
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων «ΑΓΙΟΣ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΤΟΥ ΣΑΡΩΦ» και «ΑΘΩΣ»:
«Ο ΑΓΙΟΣ ΙΩΒ ΤΟΥ ΠΟΤΣΑΕΦ»,
Α' έκδοση, Ιούλιος 2009, σελ. 28-31.
<<Το βιβλίο εξιστορεί με γλαφυρό τρόπο το βίο του Αγίου Ιώβ που έζησε τον 16ο αιώνα στη Ρωσία, καθώς και θαυμαστά σημεία που φανερώθηκαν μετά την κοίμησή του.
Ο Όσιος Ιώβ του Ποτσάεφ, κατά κόσμον Ιωάννης Ζέλεζο, γεννήθηκε περί το 1550 στη Γαλικία της Ρωσίας.
Εκάρη μοναχός σε ηλικία μόλις δώδεκα ετών.
Η φήμη των ασκητικών του αγώνων απλώθηκε σύντομα σε όλες τις γειτονικές περιοχές της Πολωνίας και της Μικρής Ρωσίας και πλήθος λαού, ανάμεσά τους και ο Πρίγκηπας του Οστρόγκ, στράφηκαν προς αυτόν.
Εξελέγη ηγούμενος μετά από παρακλήσεις των συνασκητών του.
Διακρίθηκε για τους αγώνες του υπέρ της Ορθοδπξίας, την οποία απειλούσαν οι αιρέσεις της Ουνίας και των Προτεσταντών.
Την ημέρα ασκούσε τον εαυτό του με συνεχές εργόχειρο, κυρίως αγροτικές εργασίες και κτίσιμο ιχθυοφραγμάτων.
Τη νύχτα αποσυρόταν σ' ένα σπήλαιο στο οποίο προσευχόταν.
Εκεί αξιώθηκε να αντικρίσει το άκτιστο φως. Υπήρξε, παράλληλα, σημαντικός συγγραφέας και απολογητής της Ορθοδοξίας.
Ο Όσιος Ιώβ κοιμήθηκε εν ειρήνη το 1651 μετά τη Θεία Λειτουργία.
Τόσο η κατάσταση των λειψάνων του, που μυρόβλυσαν, όσο και τα θαύματά του οδήγησαν την Εκκλησία στην ανακήρυξή του ως Αγίου>>.
(Εκ του οπισθόφυλλου του βιβλίου)
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Η ΜΕΤΑΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΒ ΣΤΗΝ ΜΟΝΗ ΤΟΥ ΠΟΤΣΑΕΦ
Η φήμη, την οποία απολάμβανε ο Όσιος Ιώβ μεταξύ των συγχρόνων του Ορθοδόξων για τα επιτεύγματά του αυτά, είναι επομένως αυτονόητη. Και μιλώντας, ακριβώς για την συμμετοχή του Αγίου στην αντιγραφή εκκλησιαστικών βιβλίων, ο Δοσίθεος αμέσως προσθέτει ότι <<για όλα αυτά οι γύρω περιοχές άρχισαν να συγκεντρώνονται γύρω του και να τον ταλανίζουν με τιμές και επαίνους>>. Αναντίρρητα αυτή η φήμη μόνον ταλαιπωρούσε τον σεμνό ασκητή του Χριστού. Πάντα αυστηρός, όσον αφορά τον εαυτό του, και έχοντας διαλάμψει με την πραότητα και την ταπείνωση από τα νεανικά του χρόνια, επιθυμούσε ο Θεός μόνον να είναι μάρτυρας των αγώνων του, <<διότι ποθούσε την αναγνώριση από τον Θεό μόνον, ο Οποίος βλέπει τα κρυπτά των [ανθρώπων]>>. Κάτω από τις συνθήκες αυτές, ο Όσιος Ιώβ κατηύθυνε το βλέμμα του προς την γειτονική Μονή του Ποτσάεφ, η οποία βρισκόταν στην έρημο, <<όπου επιθυμούσε να κρυφθεί εντελώς από τους επαίνους [των ανθρώπων]>>. Και ίσως με αυτό να συνδεόταν στην ψυχή του η αξιοθρήνητη συνειδητοποίηση της αδυναμίας και της εξασθένησης του αγώνα εναντίον εκείνων οι οποίοι στη δυτική περιοχή της Ρωσίας αγωνίζονταν να επιτύχουν την επικράτηση του Λατινισμού, ακόμη δε περισσότερο όταν, μέχρι το τέλος της περιόδου αυτής, οι Ιησουϊτες είχαν αρχίσει να ρίχνουν τα δίχτυα τους και μέσα στην ίδια την οικογένεια του Πρίγκηπα Κωνσταντίνου του Οστρόγκ -ο ανάξιος γυιος του, Γιάνουζ έγινε οπαδός του Λατινισμού, ενόσω ακόμη ζούσε ο πατέρας του. Εδώ οφείλουμε να προσθέσουμε επίσης ότι ο ίδιος ο Πρίγκηπας Κωνσταντίνος μπορεί να φέρει κάποια ευθύνη για την αποχώρηση του Οσίου Ιώβ από την Μονή του στο Ντουμνό -όχι με την έννοια ότι ο Πρίγκιπας σε κάποια στιγμή πρόδωσε την Ορθοδοξία, αλλά κυρίως επειδή, διεξάγοντας πόλεμο εναντίον των Προτεσταντών και των Καθολικών, συχνά χρησιμοποιούσε τα όπλα των εχθρών της Ορθοδοξίας για ορθόδοξους σκοπούς και έτσι έγινε ύποπτος ότι έκλινε άλλοτε προς τον Σοσινισμό και άλλοτε προς τον Καθολικισμό. Είναι επίσης πολύ γνωστό ότι ο Πρίγκηπας του Οστρόγκ έπαιξε έναν αρκετά ενεργό ρόλο στις συναντήσεις μεταξύ Ορθοδόξων και Προτεσταντών, με σκοπό την ένωση των συμφερόντων και των δύο πλευρών' και με αυτόν τον στόχο, το 1599, προσκάλεσε τους Ορθοδόξους κληρικούς, συμπεριλαμβάνοντας όμως και τον Ουνίτη Ηγούμενο Ισαάκιο της Μονής του Αγίου Σωτήρος στο Ντουμπνό, να παρακολουθήσουν μαζί μία τέτοια σύναξη στο Βιλνό. Πρέπει να γίνει κατανοητό, καθώς σωστά σημειώνει ο λόγιος καθηγητής Πετρώφ, ότι σε τέτοιες προσπάθειες ο Πρίγκηπας του Ορστρόγκ έβρισκε έναν αποφασιστικό αντίπαλο στο πρόσωπο του Οσίου Ιώβ, ο οποίος αγωνιζόταν με μεγάλο ζήλο εναντίον των ετεροδόξων. Επιπλέον, ίσως ο Πρίγκηπας του Οστρόγκ να είχε επίσης διαφοροποιηθεί από τον Όσιο Ιώβ, στις απόψεις του σχετικά με την καθιέρωση του μοναχισμού και τον πόθο του να αναδιοργανώσει τις Ορθόδοξες Μονές που βρίσκονταν σε εδάφη τα οποία υπάγονταν στην εξουσία του, ώστε να αποτελέσουν Κοινότητες σύμφωνα με τους κανόνες του Μεγάλου Βασιλείου, παράλληλες κατά κάποιον τρόπο, με τα μοναχικά τάγματα του Δυτικού Χριστιανισμού, ώστε να αποφύγει την μομφή των ετεροδόξων, οι οποίοι χλεύαζαν τους Ορθοδόξους ερημίτες <<ως κτήνη και άγρια θηρία>>. Με αυτόν τον στόχο κατά νουν το 1592 ο Πρίγκηπας του Οστρόγκ εγκατέστησε στην Μονή του Αγίου Σωτήρος στο Ντουμνό μία Μοναστική Κοινότητα που ακολουθούσε το Τυπικό του Αγίου Βασιλείου του Μεγάλου και επίσης πρότεινε να οργανώσει μία Γυναικεία Μονή επάνω στις ίδιες αρχές. Παρόμοια τύχη περίμενε και την Μονή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού του Οσίου Ιώβ, στην οποία το 1599 ο Πρίγκηπας Κωνσταντίνος απένειμε τις εκτάσεις και τα προνόμοια, τα οποία αναφέραμε πιο πάνω, παράλληλα με τις δωρεές που έδωσε στην Μονή του Αγίου Σωτήρος, όταν την αναδιοργάνωσε. Είναι πέρα από κάθε αμφιβολία ότι ο Όσιος Ιώβ δεν συμφωνούσε με την αναδιοργάνωση αυτή η οποία καθιέρωνε στις Μονές τον μοναχισμό του τύπου της Σκήτης (προς τον οποίο, όπως θα δούμε παρακάτω στην ζωή του Οσίου στο όρος Ποτσάεφ, γενικά δεν έκλινε πολύ) αντί του κοινοβιακού μοναχισμού. Επιπλέον, η αναδιοργάνωση αυτή, φέρνοντας τις Ορθόδοξες Μονές πιο κοντά, ως προς την μορφή, στις Μονές των Καθολικών, έδωσε αργότερα την δυνατότητα στους Λατίνους και τους Ουνίτες να τις διαμορφώσουν, μετατρέποντάς τες σε Μονές του καθαρά Λατινικού τάγματος του Μεγάλου Βασιλείου. Τελικά, κατά πάσαν πιθανότητα, απομακρυνόμενος ο Όσιος Ιώβ από τις μυστικές διώξεις των Ιησουϊτών, οι οποίοι εκείνον τον καιρό εγκαινίαζαν έναν νέο και τρομερό επιθετικό αγώνα εναντίον της Ορθοδοξίας στο πρόσωπο του διεκδικητή Γρηγορίου Ατρέπιεφ, ο Όσιος Ιώβ <<επέλεξε τον κατάλληλο καιρό>> και, επωφελούμενος από αυτόν, αναχώρησε μυστικά από την Μονή του Ντουμπνό (γύρω στο έτος 1600) και αποσύρθηκε στο όρος Ποτσάεφ <<το οποίο από το παρελθόν είχε διαλάμψει με την ακτινοβολία πολλών θαυμάτων>>!
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ».
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων
«ΑΓΙΟΣ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΤΟΥ ΣΑΡΩΦ» και «ΑΘΩΣ»:
<<Ο ΑΓΙΟΣ ΙΩΒ ΤΟΥ ΠΟΤΣΑΕΦ>>,
Α' έκδοση, Αθήνα 2023, σελ. 28-31.
ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΣΗΚΩΣΟΥΜΕ ΤΟΝ ΣΤΑΥΡΟ ΤΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΡΘΩΣΗΣ
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο των εκδόσεων «καθ' ΟΔΟΝ»,
Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου και Αγίου Ιννοκεντίου, αρχιεπισκόπου Χερσώνας: «Συσταυρωθείτε με τον ΧΡΙΣΤΟ»,
Α' έκδοση, Αθήνα 2023, σελ. 33-35.
<<Να μια σύντομη γενική εξήγηση για τη σημασία του Σταυρού:
Ο Κύριος πραγματοποίησε τη σωτηρία μας με τον σταυρικό Του θάνατο.
Στον Σταυρό έσκισε το χειρόγραφο των αμαρτιών μας. Με τον Σταυρό μας συμφιλίωσε με τον Θεό και Πατέρα.
Μέσω του Σταυρού μας έφερε τα δώρα της Χάριτος και όλες τις ουράνιες ευλογίες.
Αλλά τέτοιος είναι ο σταυρός του Κυρίου.
Ο καθένας όμως από μας γίνεται κοινωνός της σωτήριας δύναμής του όχι διαφορετικά, αλλά μέσω του δικού του προσωπικού σταυρού.
Ο προσωπικός σταυρός του καθενός, όταν ενώνεται με τον Σταυρό του Χριστού, μεταφέρει τη δύναμη και τη δράση του τελευταίου σε μας...
Οι σταυροί είναι πολλοί, αλλά τα είδη τους είναι τρία:
Το πρώτο είδος είναι οι εξωτερικοί σταυροί που αποτελούνται από τις θλίψεις και τις δυστυχίες και γενικά από την πικρή τύχη της επίγειας ζωής.
Το δεύτερο, είναι οι εσωτερικοί σταυροί που γεννιούνται από την πάλη με τα πάθη και τις επιθυμίες για χάρη της αρετής.
Το τρίτο, είναι οι σταυροί του πνεύματος και της Χάριτος, της απόλυτης αφοσίωσης στο θέλημα του Θεού...
Η Αγία Εκκλησία θέλει να μας προδιαθέσει για την άρση του σταυρού, αν εμείς δεν έχουμε καταπιαστεί με το άγιο έργο αυτό, και να μας στερεώσει στο να σηκώνουμε τον σταυρό, αν εμείς το έχουμε ήδη ξεκινήσει.
Κατά ένα τρόπο λέει σε μας:
<<Βλέπετε τον Σταυρό επάνω στον οποίο ο Κύριος με τη θέλησή Του άπλωσε τα χέρια για χάρη μας;
Ελάτε λοιπόν να συσταυρωθείτε μαζί Του.
Σήμερα ο Κύριος προσκαλεί από τον Σταυρό τον καθένα σας να σηκώσει το σταυρό του και να Τον ακολουθήσει.
Σηκώστε τον λοιπόν, σηκώστε τον και μη φοβάστε, γιατί ο Κύριος παρέδωσε από τον Σταυρό το πνεύμα Του στον Θεό και Πατέρα, έτσι και για σας υπάρχει από τον Σταυρό ένας δρόμος, στις κατοικίες του παραδείσου ακολουθώντας τον Κύριο...>>.
Όσιος Θεοφάνης ο Έγκλειστος
(Εκ του προλόγου)
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Όσιος Θεοφάνης ο Έγκλειστος
Άρση του Σταυρού.
Πρέπει να σηκώσουμε τον Σταυρό της αυτοδιόρθωσης.
Σε τι συνίσταται αυτός.
Προσφέροντας τη σημερινή ημέρα για να προσκυνήσουμε και να εορτάσουμε τον Τίμιο Σταυρό, η Αγία Εκκλησία θέλει να μας προδιαθέσει για την άρση του σταυρού, αν εμείς δεν έχουμε ακόμα καταπιαστεί με το άγιο έργο αυτό, αν εμείς δεν έχουμε ακόμη δεν έχουμε καταπιαστεί με το άγιο έργο αυτό, και να μας στερεώσει στο να σηκώνουμε τον σταυρό, αν εμείς το έχουμε ήδη ξεκινήσει. Κατά ένα τρόπο λέει σε μας: <<Βλέπετε τον Σταυρό επάνω στον οποίο ο Κύριος με τη θέλησή Του άπλωσε τα χέρια για χάρη μας; Ελάτε λοιπόν να συσταυρωθείτε μαζί Του. Σήμερα ο Κύριος προσκαλεί, από τον Σταυρό τον καθέναν σας να σηκώσει το σταυρό του και να Τον ακολουθήσει. Σηκώστε τον λοιπόν, σηκώστε τον και μη φοβάστε, γιατί όπως ο Κύριος παρέδωσε από τον Σταυρό το πνεύμα Του στον Θεό και Πατέρα, έτσι και για σας υπάρχει από τον Σταυρό ένας δρόμος, στις κατοικίες του παραδείσου ακολουθώντας τον Κύριο, ο Οποίος στον καθένα που φέρει το σταυρό, όπως στον σώφρονα ληστή, θα πει: <<Σήμερον μετ' εμού έση εν τω παραδείσω>> (Λουκ. 23,43)>>! Δεν νομίζω ότι κάποιος θα αρνιόταν αυτήν την υποχρέωση, αλλά μπορεί να συμβαίνει και να μη γνωρίζει ο καθένας μας με σαφήνεια σε τι ακριβώς συνίσταται η υποχρεωτική για μας άρση του σταυρού και γι' αυτό μπορεί να θεωρεί τον εαυτό του ότι φέρει τον σταυρό, χωρίς όμως να το κάνει. Ότι χωρίς σταυρό δεν υπάρχει κανένας στον κόσμο, αυτό είναι γνωστό στον καθένα, αλλά μεταξύ αυτών των σταυρών υπάρχει και ο σταυρός του ληστή, στον οποίο επίσης σταυρώνονται άνθρωποι. Για να μη συμβεί λάθος σ' αυτή την πολύ επικίνδυνη σχέση, θα σας υποδείξω εν συντομία από τί αποτελείται ο σταυρός, τον οποίο πρέπει ο καθένας να σηκώσει και να κουβαλήσει. Αποτελείται, πρώτα από όλα, από τον περιορισμό της σάρκας και όλου του εξωτερικού μας τρόπου ζωής, και από την υπομονετική εκπλήρωση των κανόνων, με τους οποίους επιβάλλεται αυτός ο περιορισμός. Λάβαμε από τον Κύριο και τους αγίους Αποστόλους την εντολή να σταυρώνουμε τη σάρκα μαζί με τα πάθη και τις επιθυμίες (βλ. Γαλ. 5,24), να νεκρώσουμε τα επίγεια μέλη μας (βλ. Κολ. 3,5), να προσφέρουμε όλα τα μέλη του σώματός μας ως όπλα του αγαθού, όπως πριν ήταν όπλα της αμαρτίας (βλ. Ρωμ. 6,13). Κάποιοι το θεωρούν αυτό καταπίεση, αλλά στην πραγματικότητα είναι ουσιωδώς απαραίτητο να είναι αυτό έτσι. Δείτε τι κάνει μέσα μας η αμαρτία! Έχοντας εδραιωθεί στην καρδιά, εισχωρεί σε όλες τις δυνάμεις της ψυχής μας, γεμίζει όλες τις λειτουργίες και τα μέλη του σώματός μας, καθιερώνει σύμφωνα με τον δικό της τρόπο την καθημερινή σπιτική μας ζωή και επιλέγει σύμφωνα με το δικό της πνεύμα τους κοινωνικούς συσχετισμούς και στις σχέσεις. Έτσι, γύρω από τον αμαρτωλό υπάρχει κατά κάποιο τρόπο μια αμαρτωλή ατμόσφαιρα, την οποία παράγει και με την οποία μετά τρέφεται η αμαρτία που ζει μέσα μας. Θέτοντας τη σταθερή πρόθεση να εργαζόμαστε για τον Κύριο, πρέπει πρώτα από όλα να διαλύσουμε αυτή την ατμόσφαιρα, να εξαρθρώσουμε αυτή την αμαρτωλή τάξη της ζωής και να εγκαθιδρύσουμε παντού νέους κανόνες σύμφωνα με το πνεύμα της νέας ζωής. Πρέπει να μην πηγαίνουμε εκεί όπου πέφταμε στην αμαρτία ή εκεί που αναζωπυρωνόμασταν για την αμαρτία.
Εισαγωγή στο διαδίκτυο, επιμέλεια, παρουσίαση
«ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ».
Αποσπασματικές αναρτήσεις από το βιβλίο
του Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου και του Αγίου Ιννοκεντίου, αρχιεπισκόπου Χερσώνας:
<<Συσταυρωθείτε με τον ΧΡΙΣΤΟ>>, εκδόσεις <<καθ' ΟΔΟΝ>>,
Α' έκδοση, Αθήνα 2023, σελ. 33-35.
ΤΩ ΑΥΤΩ ΝΗΝΙ ΙΒ', ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ ΤΟΥ ΑΙΓΥΠΤΙΟΥ
Oύτος ο Όσιος Oνούφριος ήτον από την Aίγυπτον, ευρισκόμενος πρότερον εις ένα Kοινόβιον, κείμενον εν τη καλουμένη Eρμουπόλει των Θηβών. Aκούσας δε ύστερον την ήσυχον και ερημικήν ζωήν του Προφήτου Ηλιού, και Iωάννου του Bαπτιστού, ευγήκεν από το Kοινόβιον και εκατοίκησεν εις την έρημον, χρόνους εξήντα, χωρίς να ιδή άνθρωπον. Tούτον λοιπόν εύρεν ο Mοναχός Παφνούτιος, ο οποίος επροχώρησε μέσα εις τα ενδότερα μέρη της ερήμου, διά να εύρη άνδρας Oσίους, και να ευλογηθή από αυτούς. Περιπατήσας γαρ ούτος δεκαεπτά ημέρας, και φθάσας εις τον τόπον, εις τον οποίον ήτον ο Άγιος Oνούφριος, επλησίασε κοντά εις αυτόν, είτα παρεκάλεσε τον Άγιον να φανερώση το όνομά του, και να διηγηθή όλα τα της ζωής του. Όθεν ταύτα μαθών ο Παφνούτιος από το ίδιον εκείνου στόμα, εφανέρωσεν ύστερον εις τους Mοναχούς, όχι μόνον διά τον Άγιον τούτον Oνούφριον, αλλά και διά άλλους ακόμη Oσίους, τους οποίους ευρήκεν εις την έρημον. Eπειδή δε ο μέγας Oνούφριος εξεδήμησε προς Kύριον, όταν ήτον παρών ο Όσιος Παφνούτιος, διά τούτο επήρε το επανωφόρι του, και εμοίρασεν αυτό εις δύω, και το μεν ένα μέρος, το έβαλεν επάνω εις το λείψανον του Aγίου και το εσκέπασεν. Eπειδή και ήτον γυμνόν, σκεπασμένον όμως από μόνας τας άσπρας τρίχας του. Tο δε άλλο μέρος, το εκράτησε διά να σκεπασθή αυτός. Έθαψε λοιπόν ο Παφνούτιος το λείψανον του Oνουφρίου εις εκείνον τον ίδιον τόπον, και παρευθύς και η καλύβη του Aγίου έπεσε, και ο φοίνικας, οπού ήτον εκεί φυτευμένος, εξηράνθη, και το ύδωρ έλειψε και δεν έτρεχε. Tελείται δε η αυτού Σύναξις και εορτή εις τον αγιώτατον αυτού Nαόν, τον ευρισκόμενον εν τω Mοναστηρίω του Aγίου Aλυπίου. (Tον κατά πλάτος Bίον αυτού, όρα εις το Eκλόγιον1.)
ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
1. O ελληνικός Bίος τούτου σώζεται εν τη Iερά Mονή των Iβήρων και εν άλλαις, ου η αρχή· «Mνήμη δικαίων και της αρίστης αυτών διηγήσεως». Eύρηται δε και έτερος Bίος του Aγίου εν τη του Bατοπαιδίου, Iβήρων τε, και Pώσσων, συγγραφείς παρά Nικολάου Mοναχού και Πρεσβυτέρου Σιναΐτου, ου η αρχή· «Aρετής έπαινος, κέντρον τοις φιλαρέτοις εις αρετήν», έχει δε ελληνισμόν άριστον.
(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου, Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού.
Τόμος Γ´. Εκδόσεις Δόμος, 2005). <<Σπουδαστήριο Νέου Ελληνισμού>>
ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΗΓΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ ΣΤΟΝ ΟΣΙΟ ΠΑΦΝΟΥΤΙΟ
Ο ΣΤΑΥΡΩΣΙΜΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΒΑΤΙΚΟΣ ΒΙΟΣ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΙΓΥΠΤΟΥ
Ο ΟΣΙΟΣ ΟΝΟΥΦΡΙΟΣ Ο ΑΙΓΥΠΤΙΟΣ, ΤΟ ΔΟΧΕΙΟ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΧΑΡΙΤΟΣ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ ΤΟΥ ΕΝ ΑΙΓΥΠΤΩ ΔΙΑΛΑΜΨΑΝΤΟΣ
ΤΟ ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ ΚΑΙ Η ΤΑΦΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΔΥΟ ΛΙΟΝΤΑΡΙΩΝ
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)

.jpg)

.jpg)

.jpg)


